21 February 2024 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Türk Mitolojisinde Kurt Kurtarıcı ve Rehberdir

Her ulusun mitolojisinde hayvan totemleri vardır. Türk ulusunun mitolojisinde de birçok hayvanın varlığını görmekteyiz. Bu hayvanların başında Türk ulusunun zor zamanlarında kurtarıcı ve rehberi olarak görülen kurt gelmektedir.

Türk mitolojisinde kurt, agresif bir hayvandır. Kurt, savaşçı ve özgürlük yanı ağır basan totemdir. Dolaysıyla, geçmişte Türk boyları, kurdu savaşlarda korunma amacıyla taşırlardı.

Türklerde kurdun zor zamanlarda Gök tarafından gönderilen bir rehber ve kurtarıcı olduğu inancı ve simgesi tüm Türklerin alt belleklerine yerleşmiş olduğu düşüncesinin dile getirildiği Günnur Yücekal Arpacı’nın Gök-Tanrı İnancının Bilinmeyenleri kitabında Altay’ın dini ve ulusal lideri Akay Kine, kurt hakkında şu bilgileri veriyor.

Akay Kine; Kurt, kurtarıcı ve önderdir

“Her insanın ak ve kara totemi vardır. Bunun hangi hayvan olduğunu sana ataların söyler. Örneğin; benim (Akay’ın) kara totemim deve; ak totemim ise maral yani dişi geyiktir. Geyik, anayı, kadını, başlangıç, sıcaklık ve doğurganlığı temsil eder.

Akay Kine
Altay’ın dini ve ulusal lideri Akay Kine, “Türklerde kurt çok önemli bir hayvandır. Kurt kurtarıcı ve yol göstericidir.”

Her insanın totemi olduğu gibi her kabilenin de totemi olduğunu söyleyen Akay Kine, bu totemler içinde Bozkurt hakkında şu bilgileri veriyor. “Bozkurt totemi, kara totemdir. Agresif totemdir. Onu savaş zamanlarında korumak insanlar hep yanında taşımışlardır. Kurt bu konuda çok fazla ön plana çıkmıştır. Bu kapsamda birinci totem kurttur. Bu konumundan ötürü Kurt akıllarda çok kalmış totemdir. Türkiye’de de bu yüzden akıllarda Bozkurt kalmıştır. Kurt, toprak ve suyun gücünden gelen bir şey, bu da bizim için çok önemlidir. ve bizi kötü ruhlardan koruyanda kurt olmuştur ve kurdun vatanı yoktur, o her yerde vardır.”

Sürü halinde dolaşan kurtların Türkler nezdinde bir önemi olmadığı, yalnız yaşayan kurdun Bozkurt’un değerli olduğunu belirten Kine, “oluşan bazı kelimeler yalnız yaşayan kurt mitolojisinden türetilmiştir. Kurt-armak, kurt-garmak, kurt-ulmak (kurt olmak yani bağımsızlığa kavuşmak, kurt-uluş (kurt oluş) v.b.” bilgisini verir.

Uluma ölüm getirir o yüzden iyi kabul edilmez

Annelerin ağlayan çocuklara kızgınlıkla söylediği “Uluyup durma” sözünü özellikle orta yaş grubu duymuştur.

Çocuk sesli bir şekilde ağladığında anneler çocuklara uluyup durma başını yiyeceksin diye kızgın bir şekilde azarlar ve susturmaya çalışırlardı. Çoğu anne bu kullanımın manasını bilmeden hayatlarında yaşatırlardı. Ulumak-ölüm arasında ne bağlantı var yine kitap ta Akay Kine şu şekilde açıklamakta…

Kurt uluması iyi değildir.
Türklerde kurt uluması hayra yorulmaz. Kurt uluduğunda beraberinde ölüm getirdiğine inanılır.

“Uluma sesi tedirginlik içerir çünkü gece ile ilgilidir. Uluma başlayınca (bir insan ölecek) denir. Uluma kötü güçleri çağırmadır. Bir insanın uluması da, ağlaması da iyi değildir, kötü güçleri çağırmak demektir durdurmak gerekir. Her Türk kurdun anlamını iyi bilmelidir. O her zaman koruma amaçlıdır, savaş gibi zamanlarda evin başköşesine konur ve o agresifliğin göstergesidir. İnsan için ise, her zaman agresif durumda olmak yıpratıcıdır.”

Uluma ile kıyamet arasında bir bağında olduğunu dile getiren Akay Kine, kıyamet esnasında kurt bir tepeye çıkar ve ulur. Ulumasında kurt, Tanrı’ya ” Neden beni bıraktın” dediğini o yüzden ulumanın iyi bir şey olmadığını ölüm ve kıyameti çağrıştırdığını söyler.

Ancak, cenaze törenlerinde ağlamanın önemli olduğunu belirten Akay Kine, cenazelerde kadın erkek ayrımı olmadan herkesin hıçkıra hıçkıra uluyarak ağlandığını ve halk dilinde kullanılan “kan ağladım” lafının kökenin buradan geldiğini ifade eder.

“Kan Ağlıyorum” lafının geliş hikayesi

Akay Kine; kan ağlıyorum lafının Çin kaynaklarında “Onlar, cenazenin içinde olduğu çadırın kapısının önüne gelir gelmez kanlarının gözyaşlarıyla birlikte aktığının görülmesi için yüzlerini bir bıçakla kesmektedirler” şeklinde geçtiğini söyler.

Akay Kine’nin kurt hakkında verdiği bilgilere baktığımızda Türk mitolojisinde Kurdun Bozkurt’un, bağımsızlık, özgürlük sembolü, Türk Ulusu’nun kurtarıcı ve yol göstericisi ancak bir diğer yandan ölümü getiren kıyamet habercisi bir totem olduğunu görüyoruz. Bozkurt’un, artı ve eksi yönden değerlendirilebilen agresif bir hayvan olduğunu böylece daha iyi anlayabiliyoruz.

 

 

Banner
Benzer Yazılar

Pers mitolojisinde yükselen güneş tanrısı Mithra

21 Mayıs 2022

21 Mayıs 2022

Mithra, Hint-Avrupa halkının en az iki kolunda, yani İranlılar ve Hint-Aryanlarda ortak olan bir tanrıydı. Mithra ayrıca antik Hint-İran mitolojisinde...

Akay Kine “Çinliler, Bozkurt Destanı’nı değiştirdi”

20 Şubat 2022

20 Şubat 2022

Türklerin en önemli destanlarından biri olan Bozkurt Destanı, bir başka adıyla Ergenekon Destanı, Türklerin yeniden güç bularak tarih sahnesine çıkma...

Tevrat’da Geçen Hz. İbrahim’in Hikayesi Hangi Mitolojik Hikayeye Benziyor?

30 Eylül 2020

30 Eylül 2020

Mitolojik hikayelerdeki genel karakterlerin bir çoğu günümüz dinsel hikayelere de kaynaklık etmektedir. Hatta o kadar fazla benzeyenler vardır ki insanlarda...

Özgürlük Sembolü Frig Şapkası’nın Türkiye’den Kolombiya’ya Yolculuğunun Hikayesi

10 Ocak 2021

10 Ocak 2021

Anadolu uygarlıkları içinde önemli bir krallık olan Frigler (Phrygia) modern dünyamızda şapkaları ile ünlüdürler. Frig şapkası, günümüzde özgürlüğün sembolü olarak...

İskandinav Tanrısı Odin’de Türk İzleri

4 Aralık 2021

4 Aralık 2021

İskandinav panteonunda tanrıların tanrısı, savaş ve bilgelik tanrısı Odin’de Türk izleri görüldüğüne dair iddialar ele alınıyor. Mitolojide İskandinav dünyasının Zeus’u...

Hristiyanlık Öncesi İskandinav Dinine Yeni Yorum

26 Şubat 2021

26 Şubat 2021

Hristiyanlıktan önceki İskandinav dini hakkında yapılan araştırmalar İskandinav dininde düşünülenden çok fazla çeşitlilik olduğunu gösterdi. Stockholm Üniversitesinin yaptığı 10 yıllık...

Cinlerin Kralı Şemharuş’un Dağı: Toubkal

14 Ağustos 2022

14 Ağustos 2022

Fas’ta 4167 metrelik yüksekliği ile tüm Kuzey Afrika ve Arap dünyasının en yüksek dağı olan Toubkal, Berberi dilinde “Her Şeyi...

Yaratılış Destanı “Türk Mitolojisi”

12 Ekim 2020

12 Ekim 2020

Türkler dünyanın en eski kültürüne sahip ırklardan biridir. Bu yüzdendir ki kendine ait mitolojik inançlarının olmaması düşünülemez. Mitolojinin en belirleyici...

Yazın gelişi Türklerde Hıdırellez Çinlilerde Yaz Başlangıcı Günü olarak kutlanıyor

7 Mayıs 2023

7 Mayıs 2023

Hıdırellez, Hızır ile İlyas peygamberin çektikleri hasret ateşini söndürdükleri gün olarak bilinir. Hıdırellez 5-6 Mayıs tarihlerinde kutlanır. İki dostun sadece...

Yunan Tanrısı Apollon’u Tasvir Eden 2000 Yıllık Mühür Kudüs’te Bulundu

8 Kasım 2020

8 Kasım 2020

Yunan tanrı panteonunda müziğin, sanatların, Güneş’in, ateşin ve şiirin tanrısı, Apollon‘un tasvir edildiği 2000 yıllık mühür Kudüs’te bulundu. Olympos Dağı’nın...

Hitit Dağ Tanrıları ve Kökenleri

10 Mayıs 2021

10 Mayıs 2021

İnsanoğlu varoluşundan itibaren kontrol altına alamadığı birçok doğa olayını daha yüce bir güce bağlamış ve bu gücü de bir şekilde...

Vikingler, Kıyameti Önlemek İçin Volkanik Mağaraya Devasa Bir Tekne Oydular

26 Nisan 2021

26 Nisan 2021

Arkeologlar, Vikinglerin Ragnarök ile yani tanrıların öldürüldüğü ve dünyanın alevler içinde kaldığı hikaye ile ilişkilendirilen İzlanda da bir mağarada da...

Türk Tarihinde ki İlk Kadın Hakan “İskit Kraliçesi Tomris Hatun”

3 Ekim 2020

3 Ekim 2020

MÖ VIII. yüzyılda tarih sahnesine çıkan ve MS II. yüzyıla kadar hâkimiyetlerini devam ettiren İskitler de doğuda Çin Seddi’nden batıda...

Hakas Türklerinde kötü ruhlar

17 Ekim 2022

17 Ekim 2022

Hakas Türkleri, Sayan dağlarından kuzey denizine doğru Yenisey Nehri boyunca uzanan bölgede oturan göçebe Türk boyudur. Hakaslar, Abakan Türkleri, Yenisey...

İskandinav Tanrıçası “Frigg” ve Hüzünlü Hayatı

16 Mayıs 2021

16 Mayıs 2021

İskandinav Tanrıçası Frigg, Asgard’ın Kraliçesi ve en güçlü tanrıçasıdır. Evinin adı “bataklıklar salonu” anlamına gelen Fensalir’dir. Babasının adı Fjorgynn ve Tanrı ...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]