2005 yılında Aigai Antik Kenti’nde bulunan 3 parça mermerden oluşan 1800 yıllık yazıt çözüldü. Tercümesi yapılan mermer yazıt, Aigai halkının Romalı vergi memurlarının uygulamalarından yaşadığı sıkıntıları içeriyor.
Manisa’nın Yunusemre ilçesine bağlı Köseler Mahallesi’nde bulunan 2 bin 700 yıllık geçmişe sahip Aigai Antik Kenti kazı çalışmalarında bulunan 3 parça mermerden oluşan yazıtın çözümlenmesi tamamlandı.
Mermer yazıt, kentin meclis binasında bulunmuştu.
Yazıtın içeriğinde, Aigai halkının keçi derisinden alınan vergilerin Roma’dan gelen vergi memurlarının farklı oranlarda tahsil etmesinden kaynaklanan sorunun çözümü için Roma imparatoruna ‘Fortunatus’ isimli elçiyi gönderdikleri, Aigai halkının şikayet ve talebini dikkate alan Roma İmparatoru’nun ise keçi derisinden alınan vergileri 6’da 1 oranında sabitlediğini ve bu kurala uymayanların cezalandırılması için talimat verdiği bilgisi yer alıyor.
Aigai Antik Kenti’nde süren kazılara başkanlık eden Manisa Celal Bayar Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Yusuf Sezgin, çözümü tamamlanan yazıt ile ilgili olarak DHA muhabirine şunları söyledi.
“Aigai’de ilk kazı çalışmaları 2004 yılında başladı. Kazı çalışmalarının başladığı meclis binasında ertesi yıl bir yazıta ait 3 mermer parça ele geçti. Prof. Dr. Hasan Malay tarafından yazıt üzerinde kısmen çalışılmıştı ve tercümesi yapılmıştı. Fakat geçen yıl hocamızı kaybettik. Son dönemde yazıt üzerinde detaylı araştırma yaparak, deşifresi yapıldı. Bu yazıt çok değerli, özellikle de mecliste bulunması zaten kıymetini ortaya koyuyor. Yazıt kentin ekonomisinin temelinin keçi ve keçi derisi üzerine oluştuğunu kesinleştiriyor” dedi.
Doç. Dr. Sezgin, “Yazıtta, ‘Fortunatus’ adındaki Aigaili bir elçi Roma’da imparatorun sarayına gönderiliyor. Burası çok önemli. Roma döneminde imparatora elçi göndermek çok kolay bir şey değil. Her istediğinizde imparatora elçi gönderemiyorsunuz. Fortunatus, imparatora Aigaililerin şikayetini iletiyor. Roma döneminde Romalılar Anadolu’nun farklı bölgelerine gelerek vergi topluyorlar. Aigai’de keçi derisinden alınan vergiler, her gelen vergi toplayıcı tarafından farklı toplanmış, bunun çözümlenmesi açısından imparatora gidiyor. İmparator da bundan sonra keçi derisinden alınan vergileri 6’da 1 oranında sabitliyor ve bu kurala uymayanların cezalandırılacağını belirtiyor” diye konuştu.
Doç. Dr. Sezgin, şöyle devam etti:
“Aigai’nin kelime anlamı keçi. Bulunduğu coğrafyada keçi yetiştiriciliğine uygun bir coğrafya. İlk defa elimizde bir yazıtla bunu söyleyebilecek bir duruma geldik. 1800 yıl önce yazılmış bir yazıt ve meclise konmuş. Kentin en önemli konularından biri olsa gerek. Roma imparatorlarının topladığı vergi belirlenmesi ve sabitlenmesidir. Yazıt sayesinde kentin keçi derisi ile olan ilişkisi, kentin ekonomisinin keçi derisi üzerinden yürütüldüğü teorilerimizi doğruladı. O açıdan bilim dünyasına yeni sunduğumuz önemli bir yazıt.”
