29 January 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı dişi keşfedildi

İnsan tarihi ile ilgili karanlık noktalar yeni buluntularla aydınlanmaya devam ediyor. Güneydoğu Asya ülkesi Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı bir kız çocuğuna ait olduğu düşünülen diş keşfedildi.

Denisova insanı ile ilgili ilk bulgu Sibirya’da bir mağarada ele geçmişti.

130 bin yıllık Denisova dişi üzerinde, Kopenhag Üniversitesi’nden Prof. Fabrice Demeter ve Laos, Avrupa, Amerika Birleşik Devletleri ve Avustralya’dan uluslararası bir araştırma ekibi tarafından bir çalışma yapıldı.

Çalışmanın sonuçları, Natura dergisinde yayınlandı.

Keşif, Laos’un başkenti Vientiane’nin 160 mil (260 kilometre) kuzeyinde, 2018’de kazıların başladığı Cobra Mağarası olarak bilinen bir yerde gerçekleşti.

CNRS’de paleoantropoloji araştırmacısı olan çalışma yazarı Clément Zanolli, “Dişler bir bireyin kara kutusu gibidir. Yaşamları ve biyolojileri hakkında pek çok bilgiyi barındırırlar. Biliyorsunuz, paleoantropologlar tarafından türleri tanımlamak veya türleri ayırt etmek için her zaman kullanıldılar. Yani biz paleoantropologlar (dişler) için. çok faydalı fosiller” dedi.

Diş minesindeki bir miktar proteinin analizi, dişin dört ya da sekiz yaşında bi kız çocuğuna ait olduğunu gösterdi.

Dişin etrafındaki tortular 164.000 ila 131.000 yıl öncesine tarihlenmektedir.

Denisova insanı azı dişi

Araştırmacılar, dişteki çıkıntıları ve çukurları arkaik insanlara ait diğer fosilleşmiş dişlerle karşılaştırdılar ve bunun Homo sapiens’e veya Homo erectus’a ait dişlere benzemediğini buldular – dik bir yürüyüşle ilk yürüyen arkaik bir insan ve kalıntıları vardı. Asya genelinde bulunmuştur. Mağara buluntu en çok Çin’in Gansu eyaletindeki Xiahe ilçesindeki Tibet platosunda bulunan bir Denisova çene kemiğinde bulunan bir dişe benziyordu. Yazarlar, daha az olası olsa da, bunun bir Neandertal’e ait olabileceğini söyledi.

Viyana Üniversitesi’nde evrimsel antropoloji bölümünde arkeoloji bilimi yardımcı doçenti olan Katerina Douka, Asya’nın yetersiz hominin fosil kayıtlarına yapılacak herhangi bir eklemenin heyecan verici bir haber olduğunu söyledi.

Dişin kesinlikle Denisovalı olduğuna dair “daha fazla ve kapsamlı kanıt” görmek istediğini söyledi.

“Gerçek şu ki, bu tek ve kötü korunmuş azı dişinin gerçekten bir Denisovalı, bir melez veya hatta bilinmeyen bir hominin grubuna ait olup olmadığını bilemeyiz. Bir Denisovalı olabilir ve onun bir Denisovalı olmasını çok isterim, çünkü ne kadar havalı olur mu? Ama daha emin kanıtlara ihtiyaç var” dedi.

Douka, Laos dişi Denisovan’ı değerlendirirken, bu çalışmadaki araştırmacıların büyük ölçüde Xiahe çene kemiği ile karşılaştırmaya dayandığını söyledi. Bununla birlikte, çene kemiği, birçok kişi tarafından Denisovalı olarak düşünülse de, açık ve kapalı bir durum değildi. Fosilleşmiş çene kemiğinden hiçbir DNA alınmadığını, sadece “ince” protein kanıtı olduğunu ekledi.

Kapak Fotoğrafı Fabrice Demeter / University of Copenhagen

Banner
Benzer Yazılar

Petri Kaplarında İnsan-Neandertal Melezi “Mini Beyinler”

5 Mart 2021

5 Mart 2021

Bilim insanları uzun zamandır insan beyninin nasıl nasıl evrimleştiği ve bu denli geliştiği ile ilgili soruları merak ediyordu. Bu merak...

Pompeii kurbanlarının DNA analizi şaşırtıcı sonuçlar verdi

28 Mayıs 2022

28 Mayıs 2022

M. S. 79 yılında Vezüv yanardağının şiddetli patlaması ile yerle bir olan Pompeii’nin küller arasında kalan iki kurbanın DNA analizi...

Amastris Antik Kenti kurtarma kazılarında 2 bin yıllık amulet ortaya çıkarıldı

11 Kasım 2022

11 Kasım 2022

2014 yılında Bartın’ın Amasra ilçesinde okul inşaatı temel kazılarında Roma dönemi kalıntılarına ulaşılması sonrası gerçekleştirilen kurtarma kazılarında 2 bin yıllık...

Vitruvius’un Efsanevi Bazilikası Bulundu: Roma Mimarlık Tarihi Fano’da Yeniden Yazılıyor

20 Ocak 2026

20 Ocak 2026

İtalya’nın Fano kentinde yürütülen arkeolojik kazılarda, Antik Roma’nın en etkili mimarlarından Marcus Vitruvius Pollio tarafından tasarlandığı bilinen efsanevi bazilikanın kalıntıları...

Arkeologlar, 7000 yıllık pamuk kalıntılarına ulaştılar

18 Aralık 2022

18 Aralık 2022

İnsan için giyinme, yeme, içme, barınma kadar önemli bir ihtiyaçtır. Yerleşik düzene geçen insan, giyim ihtiyacını karşılamak için hayvanların deri...

Olympos Antik Kenti’nde “Doğru Yolda Olanlar Girebilir” Yazıtı Ortaya Çıktı

19 Haziran 2025

19 Haziran 2025

Antalya’nın Kumluca ilçesindeki Olympos Antik Kenti’nde sürdürülen kazılarda Bizans dönemine ait 1 Nolu Kilise’nin zemininde mozaiklerle işlenmiş yazıt ve yeni...

Çin’in Zhejiang Bölgesinde 2.000 Yıldan Daha Eski, İyi Korunmuş Ahşap Evler Keşfedildi

17 Mart 2025

17 Mart 2025

Çin’in Zhejiang Eyaletine bağlı Shaoxing kentindeki araştırmacılar, MÖ 475 ile MÖ 221 yılları arasına tarihlenen, 2.000 yılı aşkın bir süre...

Van’da Demir Çağı’na ait insan kemikleri bulundu

17 Kasım 2021

17 Kasım 2021

Van Gölü kıyısında insan kemikleri, çanak çömlek ve seramik parçaları bulundu. İlk izlenim buluntuların Demir Çağı dönemine ait olduğu yönünde…...

2 bin yıllık Herkül kaya kabartması tahrip ediliyor

17 Şubat 2024

17 Şubat 2024

Bursa’nın İznik ilçesindeki 2000 yıllık Herkül kaya kabartması tahrip ediliyor. Roma döneminde bölgede çalışan taş işçileri tarafından yapıldığı düşünülen Herkül...

Minos Yazısı Linear A’nın Çözülmesi Yönünde Büyük Adım

31 Ocak 2021

31 Ocak 2021

Avrupa’nın ilk büyük medeniyetinin kurucusunun esrarengiz Minoslular olduğuna inanılmaktadır. Minos, Yunanistan’a bağlı Girit Adası‘nda görülen (M. Ö. 3500 yıllarında) tunç...

Bilim insanları, tarih öncesi ve tarihi bireylerin akrabalarını altıncı dereceye kadar tanımlamalarını sağlayan yeni bir araç geliştirdiler

24 Aralık 2023

24 Aralık 2023

Yeni bir genetik analiz yöntemi, tarih öncesi ve tarihi bireylerin aile ilişkilerini altıncı dereceye kadar belirlemeyi mümkün kılmaktadır. Şimdiye kadar...

Bilimsel Astronominin Babası Hipparchus’un kayıp efsanevi yıldız haritasına ait bir parça bulundu

21 Ekim 2022

21 Ekim 2022

Bilimsel astronominin babası Hipparchus’un çizdiği ve binlerce yıldır kayıp olan Dünyanın en eski yıldız haritasına ait bir parça bulundu. Hipparchus’un...

Antakyalı Sosipatros’un Oğlunun Adak Sunağı Neden Bir Kilise Duvarında?

2 Aralık 2020

2 Aralık 2020

İsrail’in kuzeyinde bulunan Banyas Koruma Alanında bir Bizans Kilisesini kazmakta olan araştırmacılar Ms.400 civarına tarihlenen bu kilisenin temelinde Tanrı Pan’a...

İran’da Sasani Dönemine Ait Kaya Yazıtı Keşfedildi: Kraliyet Festivallerinin Takvimi İlk Kez Bu Kadar Net Görünüyor

25 Ocak 2026

25 Ocak 2026

İran’ın güneyindeki Marvdasht Ovası’nda tespit edilen Sasani dönemine ait kaya yazıtı, geç antik çağda kraliyet törenlerinin hangi tarihlerde düzenlendiğine dair...

Türk Arkeoloji Öğrencisi Likya Araştırmasıyla Uluslararası Ödüle Layık Görüldü

28 Temmuz 2025

28 Temmuz 2025

Durham Üniversitesi’nden Batuhan Özdemir, 19. yüzyılda Britanya’daki Likya koleksiyonlarını merkeze alan çalışmasıyla prestijli BIAA-Bilkent doktora sonrası bursuna değer görüldü. İngiltere...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]