2 July 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı dişi keşfedildi

İnsan tarihi ile ilgili karanlık noktalar yeni buluntularla aydınlanmaya devam ediyor. Güneydoğu Asya ülkesi Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı bir kız çocuğuna ait olduğu düşünülen diş keşfedildi.

Denisova insanı ile ilgili ilk bulgu Sibirya’da bir mağarada ele geçmişti.

130 bin yıllık Denisova dişi üzerinde, Kopenhag Üniversitesi’nden Prof. Fabrice Demeter ve Laos, Avrupa, Amerika Birleşik Devletleri ve Avustralya’dan uluslararası bir araştırma ekibi tarafından bir çalışma yapıldı.

Çalışmanın sonuçları, Natura dergisinde yayınlandı.

Keşif, Laos’un başkenti Vientiane’nin 160 mil (260 kilometre) kuzeyinde, 2018’de kazıların başladığı Cobra Mağarası olarak bilinen bir yerde gerçekleşti.

CNRS’de paleoantropoloji araştırmacısı olan çalışma yazarı Clément Zanolli, “Dişler bir bireyin kara kutusu gibidir. Yaşamları ve biyolojileri hakkında pek çok bilgiyi barındırırlar. Biliyorsunuz, paleoantropologlar tarafından türleri tanımlamak veya türleri ayırt etmek için her zaman kullanıldılar. Yani biz paleoantropologlar (dişler) için. çok faydalı fosiller” dedi.

Diş minesindeki bir miktar proteinin analizi, dişin dört ya da sekiz yaşında bi kız çocuğuna ait olduğunu gösterdi.

Dişin etrafındaki tortular 164.000 ila 131.000 yıl öncesine tarihlenmektedir.

Denisova insanı azı dişi

Araştırmacılar, dişteki çıkıntıları ve çukurları arkaik insanlara ait diğer fosilleşmiş dişlerle karşılaştırdılar ve bunun Homo sapiens’e veya Homo erectus’a ait dişlere benzemediğini buldular – dik bir yürüyüşle ilk yürüyen arkaik bir insan ve kalıntıları vardı. Asya genelinde bulunmuştur. Mağara buluntu en çok Çin’in Gansu eyaletindeki Xiahe ilçesindeki Tibet platosunda bulunan bir Denisova çene kemiğinde bulunan bir dişe benziyordu. Yazarlar, daha az olası olsa da, bunun bir Neandertal’e ait olabileceğini söyledi.

Viyana Üniversitesi’nde evrimsel antropoloji bölümünde arkeoloji bilimi yardımcı doçenti olan Katerina Douka, Asya’nın yetersiz hominin fosil kayıtlarına yapılacak herhangi bir eklemenin heyecan verici bir haber olduğunu söyledi.

Dişin kesinlikle Denisovalı olduğuna dair “daha fazla ve kapsamlı kanıt” görmek istediğini söyledi.

“Gerçek şu ki, bu tek ve kötü korunmuş azı dişinin gerçekten bir Denisovalı, bir melez veya hatta bilinmeyen bir hominin grubuna ait olup olmadığını bilemeyiz. Bir Denisovalı olabilir ve onun bir Denisovalı olmasını çok isterim, çünkü ne kadar havalı olur mu? Ama daha emin kanıtlara ihtiyaç var” dedi.

Douka, Laos dişi Denisovan’ı değerlendirirken, bu çalışmadaki araştırmacıların büyük ölçüde Xiahe çene kemiği ile karşılaştırmaya dayandığını söyledi. Bununla birlikte, çene kemiği, birçok kişi tarafından Denisovalı olarak düşünülse de, açık ve kapalı bir durum değildi. Fosilleşmiş çene kemiğinden hiçbir DNA alınmadığını, sadece “ince” protein kanıtı olduğunu ekledi.

Kapak Fotoğrafı Fabrice Demeter / University of Copenhagen

Banner
Related Articles

Gordion kazılarında heyecan veren keşif. Gordion adının geçtiği yazıt bulundu

7 Ağustos 2022

7 Ağustos 2022

Frigler… Anadolu topraklarında iz bırakmış döneminin güçlü ve etkin kavimlerinden biri. Kral Midas ile tanınan Frigler hakkında bilgilerimizi çoğunlukla M....

Bosna’daki tarih öncesi Kopilo mezarlarında keşfedilen yeni fibula türleri

28 Ağustos 2022

28 Ağustos 2022

Saraybosna’nın yaklaşık 70 mil batısında M.Ö. 1300 civarında kurulan bir tepe yerleşimi olan Kopilo’da gerçekleştirilen arkeolojik kazıda birkaç Tunç Çağı...

Oxford Üniversitesi araştırmacıları şimdiye kadarki en büyük insan soy ağacını oluşturdu

27 Şubat 2022

27 Şubat 2022

Oxford Üniversitesi araştırmacıları, günümüzden binlerce yıl önce Afrika’dan başlayan insan genetik çeşitliliğini izleyerek şimdiye kadar oluşturulan en büyük insan soy...

Oluz Höyük kazılarında Pers dönemine ait saray mutfağında 2 bin 500 yıllık yemek kalıntıları bulundu

17 Ekim 2023

17 Ekim 2023

MÖ 4500 yıllarına kadar uzanan yerleşim katmanlarına sahip Oluz Höyük’te Pers dönemine ait saray mutfağında 2 bin 500 yıllık yemek...

İzmir Smyrna Höyüğü’nde 5 Bin Yıllık Seramikler Bulundu: Erken Ticaretin İzleri

26 Eylül 2025

26 Eylül 2025

İzmir’in Bayraklı ilçesinde yer alan Smyrna Höyüğü’nde (yeni adı Bayraklı) yürütülen kazılarda 5 bin yıllık seramik kaplar ortaya çıkarıldı. Buluntular,...

Antik Side’nin Ana Tanrıçası Athena’ya Adanan Tapınak Yoğun İlgi Çekiyor

6 Mart 2025

6 Mart 2025

Antalya’nın Manavgat ilçesinde, binlerce yıllık tarihe tanıklık eden Side Antik Kenti’nin baş tanrıçası Athena Tapınağı’nın restorasyon sonrası yoğun ilgi görüyor....

Antik Çağlardan Günümüze “Domuz”

17 Mart 2021

17 Mart 2021

Domuz İslamiyette  haram edilen hayvanlardan biri olduğu için Müslümanlar için yiyecek statüsünde görülmez. Ama tarihte uzunca bir müddet geriye doğru...

Şaşırtıcı Keşif: Guatemala’da arkeologlar antik Maya kentindeki gizli mahalleyi ortaya çıkardı

28 Eylül 2021

28 Eylül 2021

Yakın tarihli bir lidar analizi, uzun süredir doğal bir tepe olduğu düşünülen Central Tikal’in Kayıp Dünya Kompleksi’ni çevreleyen bölgenin aslında...

Afrika’da 3.500 Yıl Önce Bal Toplanmaya Başlanmış

18 Nisan 2021

18 Nisan 2021

Bal, tarih boyunca  insan için en önemli besin maddesi aynı zaman da şifa kaynağı olmuştur. Yaklaşık 3 bin yıldan birçok...

Van’daki Kevenli Kalesi’nde 76 Çivi Yazılı Pithos Ortaya Çıkarıldı: Urartuların En Büyük Depo Merkezi

7 Eylül 2025

7 Eylül 2025

Van’ın İpekyolu ilçesindeki Kevenli Kalesi’nde yürütülen arkeolojik kazılarda, Urartu Krallığı dönemine ait 76 adet dev pithos (depo küpü) bulundu. Üzerlerinde...

Taklamakan Çölü’nün oluştuğu tarih bulundu

22 Şubat 2023

22 Şubat 2023

Asya’nın ikinci büyük Çin’in ise en büyük kum çölü olan Taklamakan Çölü’nün oluştuğu tarih bulundu. Çin’in kuzeybatısında yer alan ve...

5.000 Yıllık Hafıza Taşları: Ürdün’de Anlamı Hâlâ Çözülemeyen Tören Kompleksi Keşfedildi

7 Ağustos 2025

7 Ağustos 2025

Madaba yakınlarında yer alan Murayghat’ta, yapı taşlarıyla değil, ritüelleriyle inşa edilmiş bir tören kompleks alanı gün yüzüne çıkıyor. Ürdün’ün Murayghat...

Chincha Krallığı’nın Yükselişinde Deniz Kuşu Gübresi Etkili Oldu

12 Şubat 2026

12 Şubat 2026

Altın maskeler ve gümüş süsler, Güney Amerika’nın eski uygarlıkları söz konusu olduğunda ilk akla gelen imgeler. Ancak Peru’nun Pasifik kıyısında...

Anadolu’nun Ticari Sırları: Nadir Bir Neolitik Obsidiyen Ayna Üretim Merkezi’nin Açığa Çıkarılması

26 Şubat 2025

26 Şubat 2025

Son zamanlarda yapılan bir çalışma, Anadolu’daki önemli bir arkeolojik alan olan Tepecik Çiftlik’te bulunan obsidyen aynaların üretim ve kullanımını araştırmak...

7 bin yıllık mezarda inek kanı içildiğine dair en eski kanıtlar ele geçti

24 Mart 2023

24 Mart 2023

Sudan’da arkeologlar bir mezarda inek kanı içme ritüelinde kullanılmış olduğunu düşündükleri kemik aletler buldu. İnek kanı içme günümüzde Doğu Afrika’da...

Comments
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]