18 January 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı dişi keşfedildi

İnsan tarihi ile ilgili karanlık noktalar yeni buluntularla aydınlanmaya devam ediyor. Güneydoğu Asya ülkesi Laos’ta bir mağarada 130 bin yıllık Denisova insanı bir kız çocuğuna ait olduğu düşünülen diş keşfedildi.

Denisova insanı ile ilgili ilk bulgu Sibirya’da bir mağarada ele geçmişti.

130 bin yıllık Denisova dişi üzerinde, Kopenhag Üniversitesi’nden Prof. Fabrice Demeter ve Laos, Avrupa, Amerika Birleşik Devletleri ve Avustralya’dan uluslararası bir araştırma ekibi tarafından bir çalışma yapıldı.

Çalışmanın sonuçları, Natura dergisinde yayınlandı.

Keşif, Laos’un başkenti Vientiane’nin 160 mil (260 kilometre) kuzeyinde, 2018’de kazıların başladığı Cobra Mağarası olarak bilinen bir yerde gerçekleşti.

CNRS’de paleoantropoloji araştırmacısı olan çalışma yazarı Clément Zanolli, “Dişler bir bireyin kara kutusu gibidir. Yaşamları ve biyolojileri hakkında pek çok bilgiyi barındırırlar. Biliyorsunuz, paleoantropologlar tarafından türleri tanımlamak veya türleri ayırt etmek için her zaman kullanıldılar. Yani biz paleoantropologlar (dişler) için. çok faydalı fosiller” dedi.

Diş minesindeki bir miktar proteinin analizi, dişin dört ya da sekiz yaşında bi kız çocuğuna ait olduğunu gösterdi.

Dişin etrafındaki tortular 164.000 ila 131.000 yıl öncesine tarihlenmektedir.

Denisova insanı azı dişi

Araştırmacılar, dişteki çıkıntıları ve çukurları arkaik insanlara ait diğer fosilleşmiş dişlerle karşılaştırdılar ve bunun Homo sapiens’e veya Homo erectus’a ait dişlere benzemediğini buldular – dik bir yürüyüşle ilk yürüyen arkaik bir insan ve kalıntıları vardı. Asya genelinde bulunmuştur. Mağara buluntu en çok Çin’in Gansu eyaletindeki Xiahe ilçesindeki Tibet platosunda bulunan bir Denisova çene kemiğinde bulunan bir dişe benziyordu. Yazarlar, daha az olası olsa da, bunun bir Neandertal’e ait olabileceğini söyledi.

Viyana Üniversitesi’nde evrimsel antropoloji bölümünde arkeoloji bilimi yardımcı doçenti olan Katerina Douka, Asya’nın yetersiz hominin fosil kayıtlarına yapılacak herhangi bir eklemenin heyecan verici bir haber olduğunu söyledi.

Dişin kesinlikle Denisovalı olduğuna dair “daha fazla ve kapsamlı kanıt” görmek istediğini söyledi.

“Gerçek şu ki, bu tek ve kötü korunmuş azı dişinin gerçekten bir Denisovalı, bir melez veya hatta bilinmeyen bir hominin grubuna ait olup olmadığını bilemeyiz. Bir Denisovalı olabilir ve onun bir Denisovalı olmasını çok isterim, çünkü ne kadar havalı olur mu? Ama daha emin kanıtlara ihtiyaç var” dedi.

Douka, Laos dişi Denisovan’ı değerlendirirken, bu çalışmadaki araştırmacıların büyük ölçüde Xiahe çene kemiği ile karşılaştırmaya dayandığını söyledi. Bununla birlikte, çene kemiği, birçok kişi tarafından Denisovalı olarak düşünülse de, açık ve kapalı bir durum değildi. Fosilleşmiş çene kemiğinden hiçbir DNA alınmadığını, sadece “ince” protein kanıtı olduğunu ekledi.

Kapak Fotoğrafı Fabrice Demeter / University of Copenhagen

Banner
Benzer Yazılar

Minos Yazısı Linear A’nın Çözülmesi Yönünde Büyük Adım

31 Ocak 2021

31 Ocak 2021

Avrupa’nın ilk büyük medeniyetinin kurucusunun esrarengiz Minoslular olduğuna inanılmaktadır. Minos, Yunanistan’a bağlı Girit Adası‘nda görülen (M. Ö. 3500 yıllarında) tunç...

Efes’ten Gelen Ustanın Elleriyle Yükselen Stratonikeia Kütüphanesi Yeniden Ortaya Çıkarılıyor

24 Haziran 2025

24 Haziran 2025

Muğla’nın Yatağan ilçesinde, yüzyıllardır suskunluğa bürünen bir bilgi mabedi, arkeolojik kazılar sayesinde yeniden ortaya çıkarılıyor. “Gladyatörler Şehri” olarak bilinen Stratonikeia...

Tanrıça Durga’nın 1200 yıllık heykeli ortaya çıkarıldı

8 Eylül 2021

8 Eylül 2021

Hinduizm’de en üst tanrıça olarak kabul edilen Tanrıça Durga’nın 1200 yıllık heykeli ortaya çıkarıldı. Tanrıça Durga, Hinduizm’de dişil ve yaratıcı...

7 bin yıllık mezarda inek kanı içildiğine dair en eski kanıtlar ele geçti

24 Mart 2023

24 Mart 2023

Sudan’da arkeologlar bir mezarda inek kanı içme ritüelinde kullanılmış olduğunu düşündükleri kemik aletler buldu. İnek kanı içme günümüzde Doğu Afrika’da...

Tarihi Mısır Sarayı Yıkılıyor

27 Ağustos 2021

27 Ağustos 2021

Mısır Eski Eserler Yüksek Kurulu genel sekreteri Mostafa Waziri’ye göre, Luksor Tapınağı’nın bitişiğinde bulunan tarihi Tevfik Paşa Andraos Sarayı, çatlaklar...

İsveç’in 7000 yaşındaki “kadın şamanı” nasıl canlandırıldı

8 Şubat 2022

8 Şubat 2022

1980’lerin başında Trelleborg yakınlarındaki Skateholm arkeolojik alanında Mezar XXII’nin kazımı sırasında bulunan “kadın şamanı” canlandırıldı. Mezar XXII alanın kazımında MÖ...

İmparator Neron: Zalim Bir Yönetici mi Yoksa Zengin Aristokrat Düşmanı mı?

10 Kasım 2020

10 Kasım 2020

Günümüzden yaklaşık 2000 yıl öncesinde İmparator Nero‘nun (Neron) Roma’yı yaktığı söylencesi İmparator Nero’ya Romanın en kötü şöhretini getirmiştir.  Roma’yı yaktığı...

Türk Arkeoloji Öğrencisi Likya Araştırmasıyla Uluslararası Ödüle Layık Görüldü

28 Temmuz 2025

28 Temmuz 2025

Durham Üniversitesi’nden Batuhan Özdemir, 19. yüzyılda Britanya’daki Likya koleksiyonlarını merkeze alan çalışmasıyla prestijli BIAA-Bilkent doktora sonrası bursuna değer görüldü. İngiltere...

Akadca yazılı tuğla, batı İran’daki Elam su temini sistemini ortaya çıkarabilir

27 Ocak 2024

27 Ocak 2024

İranlı arkeologlar, Dehloran Vadisi’nde Akadca yazılı bir tuğla ortaya çıkardılar. Akadca yazılı tuğla, Elamlıların su tedarik sistemini ortaya çıkarabilir. Keşfi...

İranlı arkeolog Hamidreza Karami, “toprak barajlar 2500 yıllık Ahameniş tekniğine göre inşa ediliyor”

3 Mart 2022

3 Mart 2022

MÖ 550 yıllarında Büyük Kiros’un liderliğinde kurulan Ahameniş, dönemin en önemli Pers imparatorluğudur. Büyük Kiros ile başlayan askeri fetihlerle Fenike,...

Çekya’da Yürüyüşçüler 3,7 Kilogram Ağırlığında Sırp/Boşnak Altın Sikke Keşfetti

29 Nisan 2025

29 Nisan 2025

Çekya Cumhuriyeti’nin huzurlu Zvičina Tepesi yamaçlarında doğa yürüyüşü yapan iki talihli gezgin, şans eseri olağanüstü bir keşfe imza attılar. Şubat...

Hasankeyf kazılarında bulunan nadir tılsımlı şifa tası

3 Aralık 2023

3 Aralık 2023

Anadolu’da yer alan en eski neolitik dönem yerleşim alanlarından biri olan Hasankeyf Höyük’te devam eden kazılarda 800 yıllık şifa tası...

Arkeologlar, 100 yıl önce elde edilen ipuçlarından yola çıkarak 5.000 yıllık mezar keşfettiler

21 Ekim 2023

21 Ekim 2023

Kuzey Britanya’daki Orkney kazılarında arkeologlar 100 yıl önce elde edilen ipuçlarından yola çıkarak 5000 yıllık olağanüstü bir mezar alanı ortaya...

Çin’in Büyük Kanal Sergisi Pekin’de Açılıyor

4 Kasım 2020

4 Kasım 2020

Çin’in Kuzeyinde Pekin’den güneyinde Zhejiang Eyaletine kadar uzanan Büyük Kanal, insan eliyle yapılmış dünyadaki en uzun ve en eski yapay...

2. Dünya Savaşı kalıntılarını arayan amatörler 2.000 yıllık Roma kılıcı keşfetti

17 Şubat 2025

17 Şubat 2025

Polonyalı metal dedektörü meraklılarından oluşan INVENTUM Derneği üyeleri, Polonya’nın Kraków-Częstochowa Yaylası’nda 2. Dünya Savaşı kalıntıları ararken 2.000 yıllık bir Roma...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]