30 January 2023 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Arkeologlar, 7000 yıllık pamuk kalıntılarına ulaştılar

İnsan için giyinme, yeme, içme, barınma kadar önemli bir ihtiyaçtır. Yerleşik düzene geçen insan, giyim ihtiyacını karşılamak için hayvanların deri ve kıllarından, bitkilerin liflerinden yararlanmıştır.

Tekstil ürünlerinin organik maddeler içermesi arkeologların bu materyallere ulaşmasında en büyük engel teşkil ediyor.

Binlerce yıl toprak altında kalan tekstil ürünlerinin parçalanması bilgi edinmekte sıkıntı yaratıyordu. Ancak teknolojinin gelişmesi arkeologlara, liflerin dokunup dokunmadığını belirlemek için kalıntıları ayrıntılı olarak anlamak da dahil olmak üzere, organik kalıntıların mikroskobik miktarlarını incelemek için benzeri görülmemiş yollar sunuyor.

Mikro kalıntı analizi bu tarz yeni teknoloji alanlarından biridir ve geçtiğimiz günlerde İsrailli arkeologlar bu yöntem ile Yakın Doğu’da en eski pamuk kalıntılarını keşfettiler.

Yakın Doğu’da en eski pamuk kalıntılarına Ürdün Vadisi’ndeki 7.000 yıllık bir kasaba olan Tel Tsaf’taki kazılar sırasında ulaşıldı.

Tel Tsaf'ın doğuya doğru görünümü, arka planda Ürdün dağları. Fotoğraf Hayfa Üniversitesi
Tel Tsaf’ın doğuya doğru görünümü, arka planda Ürdün dağları. Fotoğraf Haifa Üniversitesi

Kibbutz Tirat Tzvi yakınlarında bulunan Tel Tsaf, en eski gıda depolama alanlarına ve sosyal bira içme ritüel izlerinin görüldüğü yer olarak biliniyor.

Çalışma ekibinde yer alan Haifa Üniversitesi’ndeki Zinman Arkeoloji Enstitüsü’nden Prof. Danny Rosenberg, Pazar günü The Times of Israel’e verdiği demeçte, “Tsaf, organik malzemelerin inanılmaz bir şekilde korunduğu bir sitedir” dedi.

Rosenberg, antik kentin içindeki çömleklerden, aletlerden ve diğer noktalardan kazınan tortuları toplamak için Amerika Birleşik Devletleri ve Almanya’dan araştırmacılarla birlikte çalıştı ve lif kalıntılarını tanımlamak için bu tortuları yüksek güçlü mikroskoplar altında inceledi.

Keşif; Yakın Doğu’da pamuk kullanımının en eski kanıtını ortaya koydu

Daha önce, tarihçiler tarih öncesi zaman dilimlerinde bu bölgedeki kumaşların çoğunlukla keten ve keten gibi diğer bitki maddelerinden ve binlerce yıl sonra saç veya yün de dahil olmak üzere hayvanlardan elde edilen ürünlerden yapıldığına inanıyorlardı. Pamuk bu bölgeye özgü olmadığından, araştırmacılar için bir sürpriz oldu ve Tel Tsaf’ın küresel bir ticaret merkezi olarak önemine işaret ediyor.

Rosenberg, “Tekstil hayatımız için çok zorunlu… Tarih öncesi zamanlarda, [tekstil] sadece giyim değil, aynı zamanda avcılık ve balıkçılık gibi başka şeylerle de ilgiliydi …”

Haifa Üniversitesi Prof. Danny Rosenberg elinde Tel Tsaf'ta bulunan 7.200 yıllık kil tahıl çömleği (Hayfa Üniversitesi)
Prof. Danny Rosenberg elinde Tel Tsaf’ta bulunan 7.200 yıllık kil tahıl çömleği (Haifa Üniversitesi)

Pamuk, İndus Vadisi’nden gelmiş olabilir

Tel Tsaf’ta pamuk lifi kalıntılarının keşfi, Yakın Doğu’da pamuk kullanımının en eski kanıtıdır. Pamuğun, bu dönemde pamuğu evcilleştirmeye başlayan dünyanın tek bölgesi olan İndus bölgesinden, şimdi günümüz Pakistan’ından gelmiş olması muhtemeldir. Rosenberg, pamuğun İndus bölgesinden geldiğinden emin olamayacaklarını, ancak antik dünyada pamuk geliştirmek için diğer tek yerin Afrika’da olduğu ve binlerce yıl sonrasına kadar olmadığı göz önüne alındığında en iyi hipotezleri olduğunu söyledi.

Tel Tsaf'ta mikroskobik pamuk kalıntıları, mikro kalıntı analizi kullanılarak keşfedildi. (Hayfa Üniversitesi)
Tel Tsaf’ta mikroskobik pamuk kalıntıları, mikro kalıntı analizi kullanılarak keşfedildi. (Haifa Üniversitesi)

Rosenberg, “Elyaf aramamız gerektiğine dair ipuçlarımız vardı, ancak lifler ve tekstiller bölgemizde yaygın olarak çalışılan bir konu değil” dedi. Sitenin mikroskobik düzeyde önemli keşifler yapma fırsatları açısından zengin olduğunu söyledi, ancak bu, araştırmacıların 100 miligram kadar küçük (bir damla sudan daha küçük) kir örneklerini elemelerini gerektiriyor.

İlk olarak, arkeologlar kazıda, bir gıda kabının içi gibi organik kalıntılara sahip olması muhtemel bir nokta tespit ederler. Daha sonra, araştırmacılar kabın içindeki kalıntıları dikkatlice sıyırır, infoil içine sarar ve sadece steril laboratuvar ortamında açılacak plastik bir torbaya kapatır.

Toprak tortuları, Stanford Üniversitesi’nde Profesör Li Liu liderliğindeki bir ekip tarafından incelendi ve Little Rock’taki Arkansas Üniversitesi’nden ve Almanya’nın Hannover Eyalet Müzesi’nden araştırmacılar tarafından mikro kalıntı analizi adı verilen bir süreç kullanılarak desteklendi. Tortular bazen istenmeyen kiri çözmek ve diğer organik kalıntıların slaytlara yerleştirilmesine ve mikroskop altında incelenmesine izin vermek için kimyasal olarak manipüle edilir.

Bu kadar küçük ölçekte çalışırken kontaminasyon büyük bir korkudur, ancak Rosenberg, numunelerinin hiçbirinin modern kıyafetlerin çoğunu oluşturan ve kontaminasyonu gösteren sentetik lifler içermediğini söyledi.

Gelecekte, pamuğun gerçekten Pakistan’dan olup olmadığını doğrulamak için pamuk lifi kalıntılarından DNA çıkarmaya çalışacaklar. Rosenberg, bir sonraki kazı mevsimine bağlı olarak, hayvan kemiklerine ve bazı insan kalıntılarına ek olarak, sahada bulunan zeytin tohumlarından ve baklagillerden DNA çıkarmaya çalışmayı umduklarını söyledi.

Kapak fotoğrafı Haifa Üniversitesi

Banner
Benzer Yazılar

20 Milyon Yıllık Fosil Ödeme Aracı Olarak Kullanılmış Olabilir

22 Ekim 2021

22 Ekim 2021

Bu yıl gerçekleştirilen arkeolojik kazı çalışmalarında ilginç buluntu ve bilgilere ulaşılıyor. Bunlardan birisi de, Tyana Antik Kenti’nde ele geçirilen 20...

Bangkok’un Batısında 3000 Yıllık Balina İskeleti Bulundu

26 Kasım 2020

26 Kasım 2020

Bangkok’un batısındaki Samut Sakhon’da 3000 yıldan daha uzun bir süre önce bu denizlerde yüzmüş olduğu düşünülen bir balina iskeleti bulundu....

Arkeologlar, 5300 yıllık bir kafatasında bilinen ilk kulak ameliyatının kanıtlarını buldular.

20 Şubat 2022

20 Şubat 2022

İspanyol arkeologlar, insanların 5000 yıldan daha uzun bir süre önce kulak ameliyatı yapmaya başlamış olabileceğini söylüyor. İspanyol araştırmacılar, bir İspanyol...

26, Hanedan Rahibi Djehuty Imhotep’in Lahdi Minya’da Bulundu!

15 Ekim 2020

15 Ekim 2020

Mısır, Minya’daki Al-Ghoreifa arkeolojik kazı alanında antik Mısır tanrısı Djehuty’nin baş rahibinin lahiti bulundu. Tanrı Djehuty’nin 26. Hanedan (MÖ 688-525)...

“Cehennem Kapısı”nın bu yıl ziyaretçilere açılması bekleniyor

26 Temmuz 2021

26 Temmuz 2021

Denizli Pamukkale ilçesinde bulunan Hierapolis antik kentinde yer alan “Cehennem Kapısı”nın bu yıl içinde ziyaretçilere açılması bekleniyor. 2 bin 200...

Ayasofya Cami “İmparatorluk Kapısı” zarar gördü.

19 Nisan 2022

19 Nisan 2022

Sanat Tarihi Derneği, sosyal medya hesabından Ayasofya Cami “İmparatorluk Kapısı’nın” zarar gördüğünü duyurdu. İmparatorluk Kapısı’nda oluşan zararı fotoğraflayan Sanat Tarihi...

Dev Kertenkeleler Milyonlarca Yıl Boyunca Yavaş Yavaş Uçmayı Öğrendi!

30 Ekim 2020

30 Ekim 2020

Dinozorların yanında yaşayan Pterodactyl’ler ve diğer ilgili kanatlı sürüngenler, milyonlarca yıl boyunca gökyüzünün ölümcül efendileri olmak için uçma yeteneklerini istikrarlı...

Antik Çağ’da Kadının Gücünü Gösteren Buluntular

30 Aralık 2020

30 Aralık 2020

Tarihi yazanlar çoğu zaman erkekler olduğu için olmalıdır ki kadınları geri planda bırakmış hatta bahsetmekten bile özenle imtina etmişlerdir. Günümüzde...

Giresun Adası Kurtarma Kazıları Başlıyor

18 Mayıs 2021

18 Mayıs 2021

Karadeniz Bölgesi’nde insan yerleşimin ilk örneklerinin görüldüğü Giresun Adası’nda kurtarma kazı çalışmaları tekrar başlıyor. Giresun Valiliği’nin konu ile ilgili olarak...

Dünya Arkeoloji Günü Kutlu Olsun!

17 Ekim 2020

17 Ekim 2020

Arkeoloji, Türkçe’ye yanlışlıkla da olsa kazı bilim olarak çevrilmiş bilim dalıdır. Halbuki kazı çalışmaları arkeolojinin sadece alt dallarından biridir. Arkeoloji...

Demir Çağı dönemi at figürü Hasankeyf Kalesi kazılarında ortaya çıkarıldı

11 Aralık 2021

11 Aralık 2021

Dünyanın en eski yerleşim yerlerinden biri olan Batman’ın Hasankeyf ilçesinde yürütülen Hasankeyf Kalesi kazı çalışmalarında MÖ 600 yıllarına tarihlendirilen at...

Anadolu arkeolojisi tarihinde ilk defa Med kültürü eserleri bulundu

17 Ekim 2022

17 Ekim 2022

Anadolu arkeolojisi tarihinde ilk defa Med kültürüne ait eserler ortaya çıkarıldı. Oluz höyük kazı başkanı Prof. Dr. Şevket Dönmez, “Bu...

Tanrıça Kibele’nin Bulunduğu Kurul Kalesi Taş Ocağı Tehdidi Altında

20 Nisan 2021

20 Nisan 2021

2.100 yıllık Tanrıça Kibele’nin bulunduğu Kurul Kalesi arkeolojik çalışma alanının alt kesiminde yer alan taş ocağı işletmesinin patlattığı dinamitler yüzünden...

Sahra Çölü’nün Kaybolan Cenneti

30 Ocak 2021

30 Ocak 2021

Bugünkü Sahra Çölü’nün büyük kısımları binlerce yıl önce yeşildi. Zürafaların ve timsahların tarih öncesi gravürleri, çölde yüzen insanları bile gösteren bir...

Afrika Timsahları Altı Milyon Yıl Önce İspanya’da Yaşadı mı?

25 Ekim 2020

25 Ekim 2020

Milyonlarca yıl önce, farklı cins ve özelliklere sahip birkaç timsah türü Avrupa’da yaşadı ve hatta bazen bir arada yaşadı. Ancak...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]