16 May 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

İnsanlar, Avrupa’da “daha önce düşünülenden 1.000 yıl önce” büyük ölçekli savaşlara girdiler

Yeni bir araştırmaya göre, bir mezar alanından çıkarılan yüzlerce insan kalıntısı, Avrupa’da güçlü devletlerin oluşumundan çok önce Taş Devri insanları arasında bir savaşa işaret ediyor.

Kanıtlar, kuzey İspanya’da ortaya çıkarılan 300’den fazla iskelet kalıntısının (5.400 ila 5.000 yıl öncesine tarihlenen radyokarbon) yeniden analizinden geliyor.

Kemikler ağırlıklı olarak erkektir ve birçoğunda bıçaklama ve künt kuvvet travmasından kaynaklanan yaralanmalara dair kanıtlar vardır – bu da onların bir savaşçı sınıfına ait olduklarını düşündürür.

Çalışma, büyük ölçekli savaşın ilk kanıtlarını 1.000 yıldan daha geriye itiyor ve çatışma dönemlerinin aylarca sürdüğünü gösteriyor.

Önceki araştırmalar, Geç Neolitik olarak bilinen bu dönemdeki çatışmaların, birkaç günden fazla sürmeyen ve 20-30 kişilik küçük grupları içeren kısa baskınlardan oluştuğunu öne sürdü. Bu nedenle, varsayım, ilk toplumların daha uzun, daha büyük ölçekli çatışmaları destekleyecek lojistik yeteneklerden yoksun olduğuydu.

Yeni çalışmada araştırmacılar, İspanya’nın kuzeyindeki Rioja Alavesa bölgesindeki sığ bir mağarada toplu mezar alanından çıkarılan 338 kişinin iskelet kalıntılarını yeniden incelediler. Söz konusu site, İspanya’nın kuzeyindeki bir vadide bulunan bir kaya sığınağı olan San Juan ante Portam Latinam’dır.

San Juan ante Portam Latinam’ın alanı yaklaşık 20 metrekaredir. Bu küçük alanda, araştırmacılar yoğun bir şekilde paketlenmiş insan kemikleri buldular. 90 tam iskelet, 200’den fazla kısmi iskelet ve görünüşte izole edilmiş binlerce kemik içerirler. Ayrıca bıçaklar, ok uçları ve baltalar da dahil olmak üzere birçok taş silah vardı.

Teresa Fernández-Crespo ve Oxford Üniversitesi’nden meslektaşları, iyileşmiş ve iyileşmemiş yaralanmaların kanıtı için 338 kişinin iskelet kalıntılarını yeniden inceledi.

Aynı bölgede yaklaşık 52 çakmaktaşı ok ucu da keşfedilmişti ve önceki araştırmalar, bunlardan 36’sının bir hedefi vurmakla ilişkili küçük hasara sahip olduğunu buldu.

Kafa yaralanmalarının çoğu, baltalar, tahta sopalar, sapanlar veya atılan taşların neden olabileceği künt kuvvet travmasına bağlanabilir. Fotoğraf: Scientific Reports
Kafa yaralanmalarının çoğu, baltalar, tahta sopalar, sapanlar veya atılan taşların neden olabileceği künt kuvvet travmasına bağlanabilir. Fotoğraf: Scientific Reports

Yazarlar, bireylerin %23.1’inde iskelet yaralanması olduğunu, %10.1’inde iyileşmemiş yaralanmalar olduğunu, bu oranın o dönem için tahmin edilen yaralanma oranlarından önemli ölçüde daha yüksek olduğunu bulmuşlardır (sırasıyla %7-17 ve %2-5).

Kafa yaralanmalarının çoğu, baltalar, tahta sopalar, sapanlar veya atılan taşların neden olabileceği künt kuvvet travmasına bağlanabilir.

Araştırmacılar ayrıca, yaralanmaların çoğunun ergen veya yetişkin erkeklerde meydana geldiğini buldular – kadınlardan önemli ölçüde daha yüksek bir oran. Bulgular, mezar alanındaki bireylerin çoğunun şiddete maruz kaldığını ve çatışma kurbanları olabileceğini gösteriyor.

Avrupa’daki bu tür en eski çatışmanın daha önce yaklaşık 4.000 ila 2.800 yıl önce bronz çağında meydana geldiği düşünülüyordu.

Yazarlar, nispeten yüksek iyileşmiş yaralanma oranına dayanarak çatışmanın birkaç ay boyunca devam ettiğini tahmin ediyorlar. Yazarlar, Geç Neolitik Çağ’da bölgedeki çeşitli kültürel gruplar arasındaki çatışma da dahil olmak üzere bir dizi teori sunsa da, çatışmanın nedenleri belirsizliğini koruyor.

Çalışma Scientific Reports’ta yayınlandı.

DOI: 10.1038/s41598-023-43026-9

Kapak Fotoğrafı: Scientific Reports

Banner
Benzer Yazılar

Tell El-Amarna nekropolünde 3500 yıllık altın mücevher koleksiyonu keşfedildi

14 Aralık 2022

14 Aralık 2022

MÖ 1346 yılında firavun Amenhotep IV (Akhenaten olarak da bilinir) tarafından başkent olarak inşa edilen Tell El-Amarna kentinin nekropolünde 3500...

Çivi yazılı iki kil tablet kayıp Kenan dilinin çözülmesini sağladı

5 Şubat 2023

5 Şubat 2023

Eski Babil çivi yazısıyla Akad dilinin Eski Babil lehçesi ile yazılmış iki kil tableti inceleyen araştırmacılar kayıp Kenan dilinin çözümünü...

Arkeologlar İran’da BMAC Uygarlığıyla Bağlantılı Tunç Çağı Mezarları Keşfetti

12 Mart 2026

12 Mart 2026

İran’ın kuzeydoğusunda yapılan kazılar, Tunç Çağı toplumlarının Orta Asya ile olan ilişkilerine yeni bir ışık tutuyor. Arkeologlar, Kuzey Horasan eyaletindeki...

Karaköy Sen Piyer Han Bakıma Alınıyor

8 Temmuz 2021

8 Temmuz 2021

İstanbul’un güzide mimari yapılarından Karaköy Sen Piyer Han İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından bakıma alınıyor. Karaköy semtinde yer alan İstanbul’un ünlü...

Delikkemer Su Yolu: Patara’ya Uzanırken Zamanın İçinden Geçen Bir Yolculuk

14 Mayıs 2025

14 Mayıs 2025

Antalya’nın Kaş ilçesinde, doğayla iç içe uzanan ve kökeni Helenistik döneme kadar dayanan Delikkemer Su Yolu, ziyaretçilerini binlerce yıl öncesine...

Adena Kültürü İzleri: Büyük Yılan Höyüğü

15 Haziran 2021

15 Haziran 2021

Kızılderili toplumuna ait Adena kültürü izlerini barındırdığı düşünülen Büyük Yılan Höyüğü üzerinde değişik teoriler kurulmuştur. Amerika Birleşik Devletleri’nin Ohio eyaletinde...

Homo Sapiens İlk Ne Zaman Kıyafet Giymeye Başladı?

9 Mart 2021

9 Mart 2021

Giyinmek insan ihtiyaçları içindeki büyük gereksinimlerden biridir. Peki Homo sapiens ilk ne zaman kıyafet giymeye başladı? Araştırmacılar, Homo sapiens’in ilk...

2000 yıllık muhteşem Roma mavisi cam kase bulundu

23 Ocak 2022

23 Ocak 2022

Hollanda’nın en eski şehirlerinden biri olan Nijmegen’deki Winkelsteeg’de kapsamlı bir konut ve yeşil alan geliştirme alanında kazı yapan arkeologlar, kusursuz...

Köpeği, sığırı, koyunu ve 4 atı ile birlikte gömülmüş Urartulunun mezarı ortaya çıkarıldı

5 Eylül 2021

5 Eylül 2021

Eski çağlarda ölüler sahip oldukları canlı cansız varlıkları ile birlikte gömülüyorlardı. Ölü hediyesi olarak konulan sunular kültürlere göre değişiklik gösteriyordu....

Denisovalı İnsanının Kafatası Bulunmuş Olabilir

25 Haziran 2021

25 Haziran 2021

Araştırmacılar, Çin’de 90 yıl önce bulunan kafatasının Denisovalı insanının uzun zamandır aranan kafatası olabileceği üzerinde düşünüyorlar. Bir rivayete göre; Kuzey...

Urartu Kralı II. Rusa Döneminde Yapılan Sarayın Fil Ayakları Çıkarılacak

15 Ekim 2021

15 Ekim 2021

M. Ö. 685-645 yılları arasında hüküm süren Urartu Kralı II. Rusa tarafından inşa edilen sarayın fil ayaklarının çıkarılması için çalışmalar...

Malta konut projesi çalışmaları sırasında keşfedilen nadir Arapça yazıt

4 Mayıs 2023

4 Mayıs 2023

Malta’nın güneydoğu bölgesi’ndeki Fgura kasabasında bir sosyal konut projesinin bulunduğu yerde, muhtemelen Orta Çağa kadar uzanan nadir bir Arapça yazıt...

Knidos Antik Kenti’nde Emevi dönemine ait kitabeler bulundu

4 Nisan 2022

4 Nisan 2022

2016 yılından bu yana devam eden Knidos Antik Kenti kazılarında MS 685-711 yılları arasında bölgede hakimiyet kuran Emevilere ait kitabeler...

Selanik Metrosu inşası sırasında 2400 yıllık kente ait kalıntılara ulaşıldı

15 Ocak 2023

15 Ocak 2023

Ege Denizi’nin Termaik Körfezi’nde bir Yunan liman kenti ve aynı zamanda Yunanistan’ın 2. büyük şehri olan Selanik’te yerel metro tesislerinin...

Notre Dame Katedrali’de bulunan iki lahit sırlarını ortaya çıkarmaya başladı

12 Aralık 2022

12 Aralık 2022

Bu yılın başlarında Notre Dame Katedrali’nin nef ve transeptinin kesiştiği noktada yapılan bir kazıda bulunan iki lahitten birinin sahibi tespit...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]