İngiltere’nin ikinci dünya savaşına girmesine sayılı günler kala 1939 yılında amatör bir arkeolog olan Basil Brown tarafından eşsiz bir buluş yapıldı.
1939 yılında Sutton Hoo’da bulunan eserlerin ait olduğu kişi İngiltere’de “Britanya’nın Tutankhamunu” olarak adlandırılacak ve saygıyla selamlanacaktı.
1939’da Sutton Hoo’da yapılan keşif, Britanya’daki en önemli arkeolojik buluntularından biri haline geldi ve “Britanya’nın Tutankhamun’u” olarak tüm dünyada ünlendi.
Silahlar, zırhlar, mücevherler, altın tokalar, desenli plakalar ve gümüş çatal bıçak takımları dahil 260’tan fazla hazine ele geçirildi.
En değerli buluntu, yontulmuş bir tam yüz kaskıydı ve arkeologların, bölgenin 7. yüzyıldan kalma bir kraliyetin, muhtemelen bir Doğu Anglia kralı olan Raedwald’ın son dinlenme yeri olduğu sonucuna varmasına neden oldu.
1939’da Avrupa’da gerilim yükselirken ve İngiltere İkinci Dünya Savaşı’nın eşiğindeyken, Edith Pretty, evinin arazisindeki büyük çimenlerle kaplı höyüklerden giderek daha fazla etkilenmeye başladı.
I.Dünya Savaşı sırasında Fransa’da görev yapan eski hemşire, 1926’dan beri Deben Nehri’nin haliçindeki Woodbridge yakınlarındaki Sutton Hoo malikanesinde Edward dönemi tarzı bir evde yaşıyordu.
Edith Pretty sürekli artan ilgisini yenemeyerek 1937’de Suffolk kasabası Ipswich’teki müzeye ulaştı. Müze kazı yardımcısı olarak Basil’i gönderdi.
Kendi kendini yetiştiren arkeolog 12 yaşında okulu bırakmıştı, ancak tarihi eserlere ömür boyu sürecek bir tutku duyuyordu. Aynı zamanda keskin bir dilbilimciydi.
Basil, Sutton Hoo’daki kazıların günlüklerini tuttu ve kayıtları, ilk olarak Sutton Hoo’daki bir dizi mezar höyüğünde insan kalıntılarını ve bazı eserleri keşfettiğini gösteriyor.
Ancak 1939 yazında dikkatini Tümülüs Bir olarak bilinen en büyük toprak höyüğüne çevirdi.
Orada, 11 Mayıs’ta muhteşem keşif yaptı. 3 ay boyunca günde 1.5 sterline çalışmasının emeklerinin karşılığını bu büyük keşifle taçlandırdı.
80 fit uzunluğunda ki gemiyi gördüklerinde şaşkına döndükleri kesindi. Çünkü kazı çalışmalarında çalışan bay Jacops sadece bir bahçıvandı ve ömründe hiç gemi görmemişti.
British Museum’dan uzmanlar, buluntu haberi geldiğinde kazıya müdahale etti ve Anglosakson arkeoloji uzmanı Charles Phillips, Basil’i kazıdan çıkarmaya çalıştı. Onun eğitim almamış olmamasının kazılar için uygun olmadığını iddia ediyordu.
Ayrıca savaşın eşiğinde olan İngiltere ile kazıların tamamlanmayacağından ve savaş çıkmadan değerli tarihin korunmayacağından endişe duyuyordu.
Bayan Pretty, Basil’in arkasında durdu ve protesto karşısında kazıya devam etti. Ve kazarken, bir zamanlar teknenin hazine odası olan, büyük bir demir halkanın altında gizlenmiş olan hazineyi buldu.
Çamurdan çıkan muhteşem eserler neticesinde uzmanlar çalışmaya geri döndüler ve Basil de kazıdan uzaklaştırıldı.
Suffolk sahasında yeryüzünden 263 süslü hazineyi çıkardı.
Bunlar arasında, yalnızca yüksek statüdeki savaşçıların kullanabileceği prestijli bir silah olan iki ucu keskin bir kılıç vardı – altın bir kalkan ve erken ortaçağ işçiliğinin en iyisini sergileyen süslü bir kemer tokası.
Uzmanlar önce hazinelerin Viking olduğunu düşündüler, ancak daha yakından incelendiğinde Anglo-Sakson olduklarını anladılar.
Hazinelerin bir kısmı Bizans İmparatorluğu’na tarihlenirken, bazıları Sri Lanka lal taşlarıyla süslenmiş bazı mücevherler gibi Doğu’dan Suffolk’a seyahat etmişti.
Hazineler, Avrupa ile Anglo-Saksonların ticaret ağlarını daha önce hiç olmadığı kadar derinlemesine araştırabilen tarihçilerle, Avrupa’da Karanlık Çağların tarihini yeniden yazdı.
Bütün bulunanlara rağmen herani bir insan kemiğine rastlanmadı. Uzmanlar buna sebep olarak asidik toprak yapısını gösterdi.
Savaş başladığında, kazı terk edilmek zorunda kaldı ve zemin Ordu tarafından tank eğitim alanı olarak kullanıldı.
Ağır makineler, tarihi höyüklerin çoğunu düzleştirdi ve geminin sağlam dış hatlarına zarar verdi.
Tüm paha biçilmez zenginliklerin haklı olarak Bayan Pretty’ye ait olduğu düşünülen bir hazine araştırmasının ardından, tüm eserleri British Museum’a bağışladı.Kurumun en önemli yaşayan bağışçısı oldu.
Oldukça sıradışı ve bir hikaye olduğunu düşünen okuyucularımız varsa bu hikaye 29 ocak’ta Netflix ekranlarına gelecek.
Tarihi filmlere ilgisi olanlar için bizde bir derleme yaparak Sutton Hoo gemi cenazesinin en büyük arkeolojik keşiflerden biri olduğunu hatırlatmak istedik.
Kral Raedwald Kimdir?
Tarihçiler, muhteşem miğferin eski Doğu Anglia Kralı Raedwald ile birlikte gömülmüş olabileceğine inanıyor.
Sutton Hoo’da keşfedilen hazine, Britanya’da şimdiye kadar bulunan en zengin gemi mezarlık alanıydı.
Tarihsel zamanlarda savaşçılar ve liderler, kendilerini ve zenginliklerini öbür dünyaya taşımak amacıyla gemileriyle birlikte gömülürdü.
Sutton Hoo’da bir ceset kalıntıları asla bulunamadığından, mezar alanının kime ait olduğunu bilmek imkansızdı.
Ancak tarihçiler, Raedwald adlı bir kraliyet ailesinin son dinlenme yeri olduğuna inandıklarını söylüyorlar. Anglosakson, yaklaşık 599’dan 625’teki ölümüne kadar Doğu Anglia’nın kralıydı.
Raedwald, Tanrı Woden’den geldiğini iddia eden ilk Angles Kralı Wuffingas’tan soyundan geldi. Kraliyet hanedanı, birçok nesil boyunca Suffolk ve Norfolk’tan oluşan Anglia’yı yönetti.
Raedwald, Northumbria Krallığı’na karşı kazandığı zaferden ötürü saygı görüyordu; bu, onu o zamanlar Humber Nehri’nin güneyindeki en güçlü liderlerden biri yapan başarıdır.
Ancak hem Hıristiyanlığa hem de geleneksel Anglo-Sakson dinlerine ibadet etmesine izin verdiği için de eleştirildi . Öldüğünde yerine pagan oğlu Eorpwald geçti.
Raedwald’ın Sutton Hoo’da gömülü olduğu söyleniyor. Mezarı, onlarca yıl sonra mezar soyguncuları bölgeyi hedef aldığında, zar zor yağmalanmaktan kurtulmuştu.
Ancak Sutton Hoo arkeolojik kazı, hırsızların izini birkaç metre kaçırdıklarını ortaya çıkardı.
