12 August 2022 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Nötron aktivasyon analiz sonucu; Çanak çömlek avcı-toplayıcılar tarafından da kullanıldı

Çanak çömlek yapım ve kullanımının yerleşik hayata geçiş ile birlikte görülmeye başladığı kabul edilir. Ancak, Japonya’nın Tanegashima bölgesinde bulunan çanak çömlekler üzerinde yapılan analiz bu bilgiyi değiştiriyor.

Japonya Tanegashima Adası’nda geç Pleistosen sakinlerinin 14 bin yıl önce çanak çömlek yaptıkları jeokimyasal analiz ile ortaya çıktı.

İlginç yön, Tanegashima Adası sakinleri, yerleşik değillerdi. Avcı-toplayıcı ve balıkçılık ile yaşamlarını idame ettiren topluluktu.

Kagoshima Valiliği Arkeoloji Merkezi tarafından yapılan kazılarda yaklaşık 4000 parça Jomon dönemi çanak çömlek keşfedildi.

Japonya Tanegashima Adasında bulunan Jomon-çanak çömlekler
Jomon dönemi çanak çömlek Foto: Imoon

Jomon kültürü 14.000 ila 13.500 yıldan 12.800 yıl öncesine kadar uzanır. Kültürün son aşaması M. Ö. 300’dür.

Jomon çanak çömlekler, California Üniversitesi’nden Fumie Iizuka, Missouri Üniversitesi’nden Jeffrey Ferguson ve Tokyo Metropolitan Üniversitesi’nden Masami Izuho tarafından nötron aktivasyon analizi (NAA) yapıldı.

Çalışmanın baş yazarı Fumie Iizuka, “Bu çömleklerin hepsi avcı-toplayıcı çömleklerdir. Erken çiftçiler tarafından yapılmadılar. Tanegashima’da veya bir bütün olarak güney Kyushu bölgesinde evcil bitki veya hayvanlara dair hiçbir kanıt bulunmadı” dedi.

Ekip, Tanegashima çanak çömlekleriyle ilgili son derece güvenli jeokronoloji için, güney Kyushu’da oldukça aktif bir yanardağ olan Sakurajima ile bağlantı kurdu.

Jomon dönemi çanak çömleklerin çıkarıldığı alan

Çanak çömleklerin üzerinde yer alan 12.800 yıl öncesine tarihlenen volkanik kalıntılardan yola çıkarak, Tanegashima’daki Sankakuyama I açık hava sahasındaki çanak çömleklerin 14.000 ila 13.000 yıl arasında olduğu sonucuna varıldı.

Jomon çanak çömlekleri yemek ve su taşıma da kullanılıyordu. Foto: PHG
Jomon çanak çömlekleri yemek ve su taşıma da kullanılıyordu. Foto: PHG

Çanak çömleklerin, yiyecek ve kesin olmamakla beraber su taşımak (çünkü geçirgenlik ve kırılganlık açısından hassas oldukları görülüyor) için kullanılmış olabileceği düşünülüyor.

Bazı çömleklerin de yemek pişirmek için kullanıldığını belirten Lizuka, “Çömleklerin iç kısmında bazı kömürleşmiş kabuklanmalar var ve bitki ve hayvanların imzası tespit edildi” dedi.

Bu son analiz sonuçları, avcı-toplayıcı kültürün basit bir yaşam tarzı içermediğini göstermedir. Geçtiğimiz yıl (2021) Direkli Mağarası’nda yapılan çalışmalar sırasında 14 bin 500 yıllık tarım aletlerinin bulunması da Neolitik Çağ başlangıcını daha geri tarihlendirmeyi kaçınılmaz kılacak gibi görünüyor.

Makale Mart ayında Plus One dergisinde yayınlandı.

Banner
Benzer Yazılar

Uzuncaburç Antik Kenti’ne Özel Restorasyon

16 Şubat 2021

16 Şubat 2021

Helenistik dönemin önemli tapınak merkezlerinden ve iyi korunmuş şehirlerinden biri olan Uzuncaburç 2300 yıllık tarihini en iyi şekilde yansıtacak bir...

İsveç’in 7000 yaşındaki “kadın şamanı” nasıl canlandırıldı

8 Şubat 2022

8 Şubat 2022

1980’lerin başında Trelleborg yakınlarındaki Skateholm arkeolojik alanında Mezar XXII’nin kazımı sırasında bulunan “kadın şamanı” canlandırıldı. Mezar XXII alanın kazımında MÖ...

Kayıtlara Geçen En Eski Jinekolojik Tedavi

23 Aralık 2020

23 Aralık 2020

Bilim insanları yaptıkları son araştırmalarda 4000 yıl öncesine ait bir mumyada antik mısır tıp papirüslerinde yazdığı gibi bir tedavi uygulamasıyla...

Çek Arkeologlar Süslü Hediyelerle Dolu Bir Mezar Keşfetti

6 Mart 2021

6 Mart 2021

Çek Arkeologlar Süslü Hediyelerle Dolu Bir Mezar Keşfetti, Doğu Bohemya müzesi arkeologları Hradec Králové’de 5 yy tarihlenen bir mezar alanı...

Yerebatan Sarnıcı Ziyarete Açılıyor

21 Temmuz 2022

21 Temmuz 2022

Bizans İmparatoru I. Justinianus (527-565) tarafından yaptırılan İstanbul’un en önemli kültürel varlıklarından biri olan Yerebatan Sarnıcı yeniden ziyarete açılıyor. Ayasofya’nın...

Neandertal İnsanı Dişlerini Nasıl Tedavi Ediyordu?

10 Nisan 2021

10 Nisan 2021

Günümüzde diş hekimlerimiz gelişen teknoloji ile fazla ağrı ve acı yaşatmadan dişlerimizin sağlığını korumaktalar. Ancak, ne olursa olsun dişçi ve...

Truva’nın 3.500 yıllık Kemerdere Su Kemeri Restore Ediliyor

8 Ocak 2021

8 Ocak 2021

Truva (Troya), tarih ve mitolojinin baskın antik kenti… Günümüz Çanakkale il sınırları içerisinde Kaz Dağları’nın eteklerinde konumlanan tarihin refah, zenginlik,...

Çin’de Erkekler İçin “Ay Sütünden” Yapılmış 2700 Yıllık Yüz Kremi Bulundu

9 Şubat 2021

9 Şubat 2021

Çin ve Alman araştırmacıların görev aldığı Çin’deki bir kazı alanında, erkekler için yapılmış 2.700 yıllık bir yüz kremine dair kanıt...

İngiliz Hükümeti Stonehenge’in Altına Tünel Açacak!

12 Kasım 2020

12 Kasım 2020

İngiliz Hükümeti A303 karayolunun trafiğini rahatlatmak amacıyla yapılması düşünülen tünelin tarihi öneme sahip Stonehenge altından geçmesi için çalışılmasına sıcak bakıyor....

Yunanistan da Paiania Belediye Binası’nın Yapımı Sırasında İki Kadın Heykeli Bulundu

25 Ocak 2021

25 Ocak 2021

Yunanistan Kültür Bakanlığı Pazar günü yaptığı açıklamada, Atina’nın doğusundaki bir mezarın içinden kadın figürlerinin yer aldığı iki antik Yunan heykelinin...

Arkeologlar, Hz. Süleyman ve Hz. Davud Dönemine Ait Kraliyet Giysilerinin Kalıntılarını Buldu

29 Ocak 2021

29 Ocak 2021

Antik bakır madeninde, Kral Hz. Davud ve Hz. Süleyman zamanından kalma kraliyet moru kumaş bulundu. Hz. Davut ve Hz. Süleyman...

Tarihi Mısır Sarayı Yıkılıyor

27 Ağustos 2021

27 Ağustos 2021

Mısır Eski Eserler Yüksek Kurulu genel sekreteri Mostafa Waziri’ye göre, Luksor Tapınağı’nın bitişiğinde bulunan tarihi Tevfik Paşa Andraos Sarayı, çatlaklar...

İstanbul İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü; “Ayasofya Paylaşımı Gerçeği Yansıtmıyor”

9 Mayıs 2022

9 Mayıs 2022

Ayasofya Camii’nin Osmanlı dönemi tarihi su haznesinin kapağı kırılarak ayakkabı konulduğuna dair yapılan haberler üzerine İstanbul İl Kültür ve Turizm...

İnsanların Büyük Beyinlerinin Gelişimini Ne Tetikledi?

15 Mart 2021

15 Mart 2021

İnsanların büyük beyinlerinin gelişimi bilim insanları tarafından hala tam anlamıyla çözümlenemeyen bir olaydır. Bu yüzden her yıl farklı hipotezler geliştiren...

Dünyanın En Küçük Stegosaurus İzi Bulundu

14 Mart 2021

14 Mart 2021

155 Milyon önce yaşamış dünyanın en küçük stegosaurus izi bulundu. Otçul bir dinozor olan stegosaurus, büyük ve yavaş olması ile...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Mail bültenimize katılmak için e-posta adresinizi yazınız.