Antropolojideki geleneksel düşünce, tarih öncesi avcılığın erkeklerin yiyecek toplama işinin de kadınların görevi olduğunu söyler. Yeni yapılan bir araştırma bunun hiçte öyle olmadığını savunuyor.
Yaklaşık 9000 bin yıl önce Güney Amerika’nın And dağlık bölgelerine gömülen kadın sonsuz uykusuna yatırılırken mezar hediyeleri olarak yanında taş mermi uçları ve hayvan işleme aletlerinden oluşuyordu. 17-19 yaşlarında olan kadının öldükten sonrada bunları kullanması düşünüyordu elbet çünkü mezar hediyeleri bu düşünce ile mezara konmaktadır.
Mezarın içindekiler tam bir av araç takımıydı.
Science Advances’te bugün yayınlanan yeni araştırmaya göre, kadının avcı teçhizatının yanına gömülmüş olması, onun büyük bir avcı olduğunun güçlü bir göstergesi . Kaliforniya-Davis Üniversitesi’nden antropolog Randall Haas’ın önderliğindeki makalenin yazarları, bununla da yetinmiyor, benzer örneklerin var olup olmadığını görmek için arkeolojik literatürü tekrar gözden geçirdiler. Elbette, kadınların büyük av teçhizatının yanına gömüldüğü bir dizi vaka buldular.
Buna göre, yeni araştırma tarih öncesi cinsiyet rolleri hakkında önyargılı fikirleri şüpheye düşürüyor ve avlanmanın tipik olarak varsayılandan daha cinsiyetten bağımsız bir faaliyet olduğunu gösteriyor. Yazarların işaret ettiği gibi, bu bilimlerde ki klasik bir cinsiyet ayrımcılığı vakasıdır.
Haas, Science Advances basın bülteninde “Bulgularımız, eski avcı-toplayıcı grupların ve daha genel olarak insan gruplarının en temel organizasyon yapısını yeniden düşünmemi sağladı” dedi. “Tarihi ve çağdaş avcı-toplayıcılar arasında neredeyse her zaman erkeklerin avcı, dişilerin de toplayıcı olduğu durum söz konusudur. Bu nedenle – ve muhtemelen batı toplumundaki işbölümü hakkındaki cinsiyetçi varsayımlar nedeniyle – av araçlarına sahip kadınların arkeolojik bulguları, hakim dünya görüşlerine uymuyordu. Arkeolojik modelin gerçek dişi avlanma davranışını gösterdiğini anlamamıza yardımcı olması için güçlü bir vaka gerekiyordu. ”
Peru’daki Wilamaya Patjxa bölgesinde 26 kişiyle birlikte kadının mezarı bulundu. Yazarlar, mezar kalıntılarının korunmasını “zayıf” olarak tanımladılar, ancak kafatasının, dişlerinin ve bacak kemiklerinin bazı kısımlarını kurtarabildiler. Kadının iskelet kalıntılarının yanında toplam 24 taş eser ve altı mermi noktası bulundu. Yazarların belirttiği gibi, eserlerin 20’si bir uyluk kemiğinin hemen üzerinde “sıkı bir şekilde konsantre edilmiş ve kısmen bir yığın halinde istiflenmiş”olarak bulundu, bu da öğelerin kasıtlı olarak mezar armağanı olarak yerleştirildiğini düşündürüyor.
25-30 yaşları arasında bir erkek olan ikinci bir kişi de avcı teçhizatının yanına gömülü olarak bulundu. Bu ikisinin keşfi, şu anda Amerika’daki bilinen en eski avcı mezarlarını temsil ettikleri için dikkate değer.
Radyokarbon tarihlemesi, Wilamaya Patjxa’da gömülen insanların yaklaşık 9.000 yıl önce yaşadığını gösterdi. Diş analizi, kemik yapısının analizi ile birlikte, bireylerin ölüm yaşlarını ve cinsiyetini doğruladı. İzotopik bir analiz, ikisinin de et yiyici olduklarını göstererek, avcı olarak şüpheli rollerini güçlendirdi.
Taş mermi uçları büyük olasılıkla büyük hayvanları alt etmek için kullanılırken, taş bıçaklar ve pullar iç organları çıkarmak ve derileri kazımak ve tabaklamak için kullanılırdı.
Esasen, yazarlar bu kadının eşyalarıyla birlikte gömüldüğünü söylüyorlar ki bu tamamen kabul edilebilir bir varsayımdır. Mezar hediyeleri, bir kişinin toplumsal statüsü ve rolü ile güçlü bir şekilde ilişkilidir. Örneğin savaşçılar genellikle kılıçları ve kalkanlarıyla gömülürler . Ve aslında, bu kesin ilişki son zamanlarda bazı Viking savaşçılarının kadın olduğunu göstermek içinde kullanıldı.
Haas ve meslektaşları,Wilamaya Patjxa’da buldukları kanıtlara benzer örnekler bulup bulamayacaklarını görmek için diğer arkeolojik kayıtlarıda incelediler. Ekip, Kuzey ve Güney Amerika’daki 107 bölgeden Geç Pleistosen ve Erken Holosen dönemine ait 429 gömü kaydını inceledi. Toplamda, 16’sı erkek, 11’i kadın olmak üzere av teçhizatıyla gömülü 27 kesin örnek buldular.
“Örnek, erken dönemde kadınların büyük av oyununa katılımının muhtemelen önemsiz olmadığı sonucunu garanti etmek için yeterli – etnografik avcı-toplayıcılar ve çağdaş toplumlar arasında gözlemlenen iz düzey katılım seviyelerinden daha büyük,” diye yazdı yazarlar.
Açıkça, geçmişte arkeologlar bu mezarların farkındaydılar, ancak bu kadınların büyük oyun avcısı olma ihtimalini göz ardı ettiler. Çünkü cinsiyetçilik. Ya da yazarların belirttiği gibi, bilim adamlarının “geçmiş cinsiyet rolleri hakkında eleştirel olmayan varsayımlar” yaptığı “modern toplumsal cinsiyet yapıları genellikle geçmişi yansıtmaz”.
Dahası, yazarlar, büyük oyun avına bağımlı olan tarih öncesi toplumların “hem kadın hem de erkeklerin geniş katılımını” memnuniyetle karşılayacağını iddia ediyorlar.
https://gizmodo.com/9-000-year-old-burial-of-female-hunter-upends-beliefs-a-1845572169 sitesinden çeviri yapılmıştır.
