5 February 2023 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

İsrail’de 10.000 Yıl Öncesine Ait Tsunami İzleri

Arkeologlar, birçok eski sel olayını Tufan hikayesi ile ilgili olabileceğini teorileştirdiler. Ancak bu sel olaylarının çok azı kuzey İsrail’deki Tel Dor’da gerçekleşen dev Tsunaminin boyutlarına ulaşabilecek durumdadır.

Araştırmacıların Nuh Tufanı hikayesini doğrulamak gibi bir amacı olmasa da insan hafızalarında yer alan bu önemli hikayeyi yeniden akıllara getirdi.

Gilad Shtienberg tarafından 23 Aralık 2020’de PLOS ONE’da yayınlanan bir makaleye  göre, sualtı kazısı, sondajı ve modelleme yöntemi ile yapılan araştırma sonuçları 9.910 ila 9.290 yıl önce eski Tel Dor yerleşimini vuran devasa bir paleo-tsunamiyi gösteriyor.

Tel Dor antik şehri İsrail’in kuzeybatısında Hayfa’ya 2.5 km uzaklıkta yer almaktadır. MÖ. 2000’li yıllara kadar uzanan bir geçmişe sahip olan antik kent haçlı dönemine dek limanıyla önemini korudu.

Tel Dor kıyılarında yaklaşık 10.000 yıl öncesine ait kum ve deniz kabuğu tabakası mevcut. Yeni bir araştırma sonucu bölgenin bu kum ve deniz kabuğu birikmesine sebep olacak büyük bir Tsunami yaşadığını gösteriyor.

Doğu Akdeniz de her yüz yılda bir küçük boyutlu Tsunamiler tespit edildiği için Doğu Akdeniz için bu nispeten yaygın bir olay olarak kabul edilir. Araştırmacılar bu Tsunamilerin 300 metre kadar içerilere ilerlediğini belirtirken bahsedilen yel Dor’daki Tsunami boyutunun çok şiddetli olduğunu ve yaklaşık 1,5 ila 3.5 kilometre kadar ilerlediğini tespit ettiler.

Güney Körfezi, Tel Dor, İsrail’den bir tortu çekirdeğinin jeoprobe sondaj kulesiyle çıkarılması. Fotograf: TE Levy

California San Diego Üniversitesi’nden Dr. Gilad Shtienberg Hayfa’nın güneyindeki Tel Dor’da toplanan tortu çekirdeklerini inceliyor.

Shteinberg yaptığı açıklamada, “Projemiz, İsrail kıyılarında son 12.000 yılda eski iklimi ve çevresel değişikliği yeniden inşa etmeye odaklanıyor” dedi.

Araştırmacılar Ölü Deniz fay sistemi, depremler ve denizaltı heyelanları nedeniyle yerel Tsunamilerin çıkma eğiliminde olduğunu belirttiler. Tell Dor’daki Tsunaminin sebebini ise Carmel mağarasındaki sarkıtlardan büyük bir depremin tetiklendiğini ve bu depremin Dor’daki Tsunamiye sebep olabileceğini söylediler.

Bu boyuttaki bir Tsunaminin bölgede birçok köyün sular altında kaldığını ve yüksek bölgedeki köylerinde bu sebeple terk edilmiş olabileceğini düşünüyorlar. Bölgedeki yerleşim 8000 yıl kadar öncesine dayandığını dair kanıtlara ulaştılar.

Bu paleo-tsunami, bölgenin Erken-Orta Çanak Çömlek Öncesi Neolitik B kültürel döneminde (10.700-9.250 yıl önce 11.700-10.500 kalibrelik BP) meydana gelmiş ve potansiyel olarak önceki Natufian’ın (12.500-12.000 yıl önce) kanıtlarını yok etmiş olmalıdır.

Shtienberg, “İsrail’de tarih öncesi bir Tsunaminin kanıtını bulmayı asla hayal etmedik,” diye ekledi. Bilim insanları Neolitik dönemin başlangıcında (10.000 yıl öncesinde) deniz kıyısının bugün ki noktasından 4 kilometre uzakta olduğunu biliyorlar. “San Diego’da çekirdekleri kestiğimizde ve kuru Neolitik manzaraya gömülü bir deniz kabuğu tabakası görmeye başladığımızda, büyük bir şansı yakaladığımızı biliyorduk” dedi.

Yazımız ilginizi çektiyse makalenin tamamını okumak için https://journals.plos.org/plosone/article?id=10.1371/journal.pone.0243619 adresini ziyaret edebilirsiniz.

Banner
Benzer Yazılar

3 Bin 500 Yıllık Hitit Kenti Büklükale Kazılarında Yeni Binaların Çıkarılması Hedefleniyor

1 Haziran 2022

1 Haziran 2022

Büklükale, Hitit İmparatorluğu’nun en önemli yerleşim alanlarından biri olarak dikkat çekiyor. Her yıl Mayıs ve Haziran aylarında devam eden Büklükale...

Saqqara’da Bilinmeyen Bir Mısır Kraliçesinin Mezarı Keşfedildi “Kraliçe Neit”

18 Ocak 2021

18 Ocak 2021

Giza Piramitinin yakınlarında Saqqara nekropolünde çalışan Mısırlı arkeologlar, 4300 yıl önce Mısır’ı yöneten altıncı hanedanlığın ilk firavunu olan Kral Teti’nin...

Hadrianaupolis’te Sağlık Tanrısı Asklepios’un adının geçtiği 1800 yıllık yazıt ortaya çıkarıldı

5 Eylül 2022

5 Eylül 2022

Hadrianaupolis Antik Kenti kazılarında Yunan mitolojisinde Apollon ve Koronis’in oğlu olan sağlık tanrısı Asklepios’un adının geçtiği 1800 yıllık yazıt ortaya...

Bilecik Arkeoloji Çalıştayı düzenleniyor

12 Aralık 2022

12 Aralık 2022

Bilecik Belediyesi, Şeyh Edebali Üniversitesi, Kültür ve Turizm Bakanlığı iş birliğinde Bilecik arkeoloji çalıştayı düzenleniyor. Geçen yıl Bilecik Belediyesi katkılarıyla...

Berenike Antik Kenti Volkanik Bir Patlama Sonucu Terkedilmiş

30 Mart 2021

30 Mart 2021

Mısır’ın antik dönemlerdeki en önemli limanlarından olan Berenike antik şehrinin kaynağı bilinmeyen bir volkanik patlama sonucu şehrin terkedildiği öne sürülüyor....

Yoksulların Tanrılara sundukları 2 bin 300 yıllık mini adak kabı

26 Ağustos 2022

26 Ağustos 2022

Yoksulluk ve varsıllık tarihin her döneminde görülür. Sosyal, ekonomik, kültürel her alanda belirleyici çizgi olmuştur yoksulluk ve varsıllık. Varsıllar, toplumun...

Perre Antik Kenti’nde depremde yıkılmış yapı ortaya çıkarıldı

9 Kasım 2021

9 Kasım 2021

Kommagane Krallığı’nın 5 büyük kentinden biri olan günümüzde Pirin olarak bilinen Perre Antik Kenti kazı çalışmaları devam ediyor. M. Ö....

Yeni bir çalışma,10.000 yıl öncesine kadar uzanan pirinç hasadının en eski kanıtlarını sunuyor.

9 Aralık 2022

9 Aralık 2022

Güney Çin’den gelen taş aletler üzerine yapılan yeni bir çalışma, 10.000 yıl öncesine dayanan pirinç hasadının en eski kanıtlarını ortaya...

Sibirya’da Denisova insanına ait en eski fosiller bulundu

29 Kasım 2021

29 Kasım 2021

Neanterdaller gibi soyları tükenen Denisovalı insanına dair yeni bulgulara ulaşılmaya devam ediyor., Sibirya’da Denisova mağarasında araştırmacılar, Denisovalı insanına ait 200.000...

10 bin 500 yıllık Aşıklı Höyük “Kazı İzleri / Lines of Site” sergisi ile İstanbul’da

3 Şubat 2022

3 Şubat 2022

Anadolu’nun en eski yerleşim yerlerinden biri olan 10 bin 500 yıllık Aşıklı Höyük, 13 yerli ve yabancı sanatçının katıldığı “Kazı...

Atalar Şehri Ahlat Mezar Taşları

16 Kasım 2020

16 Kasım 2020

Bitlis’in Nemrut ve Süphan dağlarıyla çevrili Van Gölü kıyısındaki naif bir ilçesi olan Ahlat, Türklerin Anadolu’ya giriş kapısıdır desek abartmamış...

Avcı-toplayıcı insanların 14 bin yıllık tarım aletleri bulundu

9 Ekim 2021

9 Ekim 2021

Anadolu’da yaşayan avcı-toplayıcı kültür dönemi insanlarının yaşantıları ile ilgili maddi varlıklara son arkeolojik kazılar ile daha çok ulaşılmaya başlandı. Göbeklitepe,...

Pakistan’da 2 bin 300 yıllık Budist tapınağı bulundu

23 Aralık 2021

23 Aralık 2021

Pakistanlı ve İtalyan arkeologlardan oluşan ortak bir ekip tarafından Kuzeybatı Pakistan’da 2300 yıllık bir Budist Tapınağının kalıntıları keşfedildi. ISMEO olarak...

İran’ın kuzeydoğusunda tesadüfen ortaya çıkarılan Orta Çağ yeraltı tünelleri

2 Ekim 2022

2 Ekim 2022

İran’ın kuzeydoğusundaki Shahr-e Belqeys (Belqeys Şehri) yakınlarındaki rutin bir yol inşaatı projesinde çalışan işçiler Orta Çağ yeraltı tünelleri keşfetti. Shahr-e...

Mısırda Güzelliğin Sembolü Kraliçe Nefertiti, Mitanni Prensesi Tadukhipa Olabilir mi?

1 Kasım 2020

1 Kasım 2020

Kraliçe Nefertiti’nin eski Mitanni Krallığından gelen bir prenses olduğu ve adının aslında prenses Tadukhipa olabileceği bazı bilim insanları tarafından öne...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]