9 January 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

İnsanların Büyük Beyinlerinin Gelişimini Ne Tetikledi?

İnsanların büyük beyinlerinin gelişimi bilim insanları tarafından hala tam anlamıyla çözümlenemeyen bir olaydır. Bu yüzden her yıl farklı hipotezler geliştiren araştırmacılardan makaleler okuyoruz. Peki insanlar büyük beyinlerinin gelişimini tam olarak neyi borçludur?

Büyük beyinler, türümüzün belirleyici özelliğidir. Sadece hayvanlar alemindeki en karmaşık organlar değil, aynı zamanda bazı bilim adamları onları ” bilinen evrendeki en karmaşık nesne ” olarak ilan ettiler.

Ancak insan beyni, vücut boyutumuza göre beklediğinizden çok daha büyüktür. Evrimin neden bu kadar büyük beyinleri tercih ettiğini anlamak, tüm antropolojideki en büyük soruyu yanıtlamamıza yardımcı olacaktır: İnsan olmak ne demektir ve bizi benzersiz kılan nedir?

Pleistosen dönemi boyunca, 2,6 milyon yıl ile 11,700 yıl önce, insanların ve akrabalarının beyinleri büyüdü. Şimdi, Tel Aviv Üniversitesi’nden bilim adamlarının bu büyümenin neden olduğuna dair yeni bir hipotez var: Bilim adamları, yeryüzündeki büyük hayvanlar ortadan kaybolurken, insan beyninin daha küçük, daha hızlı avları avlamak için büyümesi gerektiğini öne sürüyor.

Bu hipotez, ilk insanların, filler gibi , bol yağlı yiyecekler sağlayacak en büyük hayvanları avlamada uzmanlaştığını savunuyor . Bu hayvanların sayıları azaldığında, muhtemelen daha fazla beyin gücüne sahip olan daha büyük beyinli insanlar, daha küçük avları adapte etmede ve yakalamada daha iyiydi, bu da onların daha iyi hayatta kalmasına yol açtı.

Nihayetinde, yetişkin insan beyni 2 milyon yıl önceki ortalama 40 kübik inçten (650 santimetre küp) yaklaşık 10.000 yıl önceki tarım devriminin zirvesinde yaklaşık 92 kübik inç’e (1.500 santimetre küp) genişledi. Hipotez ayrıca, çiftçilik başladıktan sonra beyin boyutunun neden biraz küçüldüğünü açıklıyor: Yaklaşık 80 kübik inç (1.300 kübik cm): Av başarısını en üst düzeye çıkarmak için artık ekstra dokuya ihtiyaç yoktu.

Pleistosen dönem
Pleistosen dönem

Bu yeni hipotez, insan kaynakları araştırmalarında bir eğilimi ortaya çıkarıyor. Bu alandaki pek çok bilim insanı, insan beyninin büyük bir baskı yerine çok sayıda küçük baskıya tepki olarak büyüdüğünü iddia ediyor. Ancak Tel Aviv Üniversitesi arkeologları Miki Ben-Dor ve Ran Barkai, çevredeki büyük bir değişikliğin daha iyi bir açıklama sağlayacağını savunuyorlar.

Ran Barkai live Science yazdığı bir epostada, “Av boyutundaki düşüşü yalnızca beynin genişlemesi için değil, insan biyolojisi ve kültüründeki diğer birçok dönüşüm için birleştirici bir açıklama olarak görüyoruz ve bunun bu değişiklikler için iyi bir teşvik sağladığını iddia ediyoruz. [İnsan kökenli bilim adamları], çeşitli uyarlamaları kapsayacak tek bir açıklama aramaya alışkın değiller. Başka türlü düşünmenin zamanı geldiğine inanıyoruz” dedi.

Büyük avla birlikte büyüyen beyinler

İnsan beyninin büyümesi evrimsel olarak olağanüstüdür, çünkü beyin maliyetli bir organdır. Sırasıyla Homo sapiens , beyin, vücut ağırlığının sadece% 2 oluşturan ancak istirahat vücudun oksijen% 20 kullanır. Bugün ortalama bir insan beyni 2,98 lbs ağırlığındadır. (1,352 gram), en yakın yaşayan akrabalarımız olan şempanzelerin beyinlerini 384 gram ile çok aşıyor.

Barkai ve Ben-Dor’un hipotezi, Homo habilis ile başlayıp Homo erectus ile zirveye çıkan insan atalarının, Pleistosen dönemini uzman etoburlar olarak Afrika’nın sunduğu en büyük, en yavaş avı öldürerek geçirdikleri fikrine dayanıyor. Araştırmacılar, 5 Mart’ta Fiziksel Antropoloji Yıllığı dergisinde yayınlanan bir makalede Megaherbivorların, bitkileri taramaktan veya daha küçük avları takip etmekten daha az çabayla bol miktarda kalori ve besin sağlayacağını iddia ediyorlar.

Quaternary dergisinde 19 Şubat’ta yayınlanan başka bir makalede araştırmacılar, insan türünün araçlarının ve yaşam tarzının büyük avdan küçük ava geçişle tutarlı olduğunu savunuyorlar. Örneğin, Barkai’nin Afrika’daki saha çalışmasında, 200.000 ila 400.000 yıl önce daha sonraki yerlerde kaybolan fil kemikleriyle dolu Homo erectus bölgeleri buldu . Ben-Dor Live Science’a bir e-postada, daha yeni sitelerdeki insan atalarının çoğunlukla alageyik yiyor gibi göründüğünü yazdı.

Barkai ve Ben-Dor, modern insanların yağ sindirmede diğer primatlardan daha iyi olduğunu ve mide asiditesi ve bağırsak tasarımı da dahil olmak üzere insanların fizyolojisinin, yağlı et yemeye olan adaptasyonları gösterdiğini söyledi.

Pleistosen dönemde büyük hayvanlar

Genel olarak, 2,200 lbs’nin üzerinde ağırlığa sahip megaherbivorlar. (1.000 kilogram) Afrika’da yaklaşık 4.6 milyon yıl önce azalmaya başladı ve otoburlar 770 lbs’yi aştı. Araştırmacılar makalelerine, yaklaşık 1 milyon yıl önce (350 kg) düşüş gösterdiğini yazdı. Bu düşüşe neyin sebep olduğu net değil, ancak iklim değişikliği, insan avı veya ikisinin bir kombinasyonu olabilir. En büyük, en yavaş, en şişman hayvanlar manzaradan kaybolurken, insanlar daha küçük hayvanlara geçerek uyum sağlamak zorunda kalacaklardı. Araştırmacılar, bu değişimin insan beynine daha fazla büyümesi için evrimsel bir baskı uygulayacağını ileri sürüyor çünkü küçük hayvanları avlamak, daha küçük avların takip edilmesi ve yakalanmasının daha zor olduğu düşünüldüğünde daha karmaşık olurdu.

Bu büyüyen beyinler daha sonra Pleistosen’deki birçok davranış değişikliğini açıklayacaktı. Küçük, filo avlarının avcılarının, avın yerini başarılı bir şekilde iletmek ve onu izlemeyi koordine etmek için dil ve karmaşık sosyal yapılar geliştirmesi gerekebilir. Ateşi daha iyi kontrol etmek, insan atalarının kemiklerinden yağ ve yağ da dahil olmak üzere daha küçük hayvanlardan olabildiğince çok kalori almasına izin verirdi. Barkai ve Ben-Dor’a göre, avcıların küçük oyunları indirip giydirmelerine izin vermek için alet ve silah teknolojisinin gelişmesi gerekiyordu.

Hipotez genel olarak kendi içinde tutarlı görünse bile birçok araştırmacı tarafından doğru bulunmadı. Makale Pleistosen döneminde insan türlerinin gerçekten de büyük memelileri avlamış olabileceği gerçeğine dikkat çekse de bu durumun direk beyinle ilgili olması beyin boyutu ve megaherbivorların karmaşık yapısı direk ilişkili kurulabilecek türden bir ilişki değil gibi eleştiriler geldi.

Beynimiz hakkında bazı hipotezler var. Çevremiz zorlayıcı olabilirdi ve onu fethetmek için büyük beyinler geliştirdik. Ya da sosyal yaratıklar olarak en iyi gruplarda hayatta kaldığımız için karmaşık sosyal hayatlarımız için büyük beyinlere ihtiyacımız var.

Bunlar ve diğer teoriler muhtemelen evrimimizde bir rol oynamıştır, ancak hangisinin önce geldiğini veya hangisinin daha önemli olduğunu hala gerçekten bilmiyoruz.

Banner
Benzer Yazılar

9.000 Yıl Önce Kadınların Toplumdaki Yeri Nasıldı? Çatalhöyük’te Yeni Bulgular Bu Soruyu Cevaplıyor

27 Haziran 2025

27 Haziran 2025

Dünyanın en eski yerleşim yerlerinden biri olan Çatalhöyük, 9.000 yıl öncesine ışık tutmaya devam ediyor. Neolitik döneme ait bu yerleşim...

Diyarbakır’da ilk defa sivri uçlu amfora bulundu

31 Temmuz 2022

31 Temmuz 2022

Diyarbakır Tarihi Surları’nın restorasyon çalışmaları sırasında bölgede ilk defa 1700 yıllık sivri uçlu amfora bulundu. Diyarbakır ilinin Sur ilçesinde yer...

2. Dünya Savaşı kalıntılarını arayan amatörler 2.000 yıllık Roma kılıcı keşfetti

17 Şubat 2025

17 Şubat 2025

Polonyalı metal dedektörü meraklılarından oluşan INVENTUM Derneği üyeleri, Polonya’nın Kraków-Częstochowa Yaylası’nda 2. Dünya Savaşı kalıntıları ararken 2.000 yıllık bir Roma...

Vaftizci Yahya’nın şehit edildiği Herod’un sarayı yeniden inşa edilecek

4 Şubat 2022

4 Şubat 2022

Hz. İsa’nın gelişini müjdeleyen Vaftizci Yahya’nın başının kesilerek şehit edildiği Herod’un Sarayı yeniden inşa edilecek. Vaftizci Yahya’nın şehit edildiği Herod...

Maraş “Kahraman” Unvanını Nasıl Aldı?

7 Şubat 2021

7 Şubat 2021

7 Şubat 2021 Maraş’a “Kahraman” unvanı verilmesinin 48. yıldönümü… Maraş‘a, işgalci Fransız birliklerine karşı gösterdiği üstün başarılı savunmalarından dolayı Türkiye...

Zerdüşt ve Budist Motifleri Taşıyan Mezar Keşfedildi

21 Ocak 2021

21 Ocak 2021

Orta Çin’in Henan eyaleti Anyang’da Sui Hanedanlığı’na (MS 581–618) tarihlenen beyaz mermer bir mezar ortaya çıkarıldı ve araştırmacılara etnik ve...

Antik Çağ’da Kadının Gücünü Gösteren Buluntular

30 Aralık 2020

30 Aralık 2020

Tarihi yazanlar çoğu zaman erkekler olduğu için olmalıdır ki kadınları geri planda bırakmış hatta bahsetmekten bile özenle imtina etmişlerdir. Günümüzde...

Çatalhöyük kazılarında 8 bin 500 yıllık ahşap merdiven parçası bulundu

12 Nisan 2022

12 Nisan 2022

Neolitik dönem ilk yerleşim izlerinin görüldüğü Çatalhöyük’te sürdürülen kazılarda 8 bin 500 yıllık ahşap merdivene ait parça bulundu. Çatalhöyük yerleşiminde...

Sobibor Ölüm Kampında Öldürülen Çocukların Kimlik Etiketleri Ortaya Çıkarıldı

9 Şubat 2021

9 Şubat 2021

Sobibor ölüm kampının trajik tarihi ortaya çıkarıldı. Arkeologlar, Naziler tarafından doğu Polonya’daki Sobibor ölüm kampında öldürülen dört çocuğun kimlik etiketlerini...

İspanya’da Kadınlar 4000 Yıl Önce Dişlerini Alet Olarak Kullanmışlar

6 Kasım 2020

6 Kasım 2020

Castellón Alto arkeolojik sahasında (Granada, İspanya) gömülü 106 kişinin diş aşınması üzerine yapılan bir araştırmada, sadece kadınların ön dişlerini ip...

Suffolk’ta Doğu Anglia Krallığı’nın Kraliyet Salonu Bulundu

5 Ekim 2022

5 Ekim 2022

Günümüz Suffolk ve Norfolk’u kapsayan Doğu Anglia Krallığı’nın 1.400 yıllık ahşap kraliyet salonu Rendlesham, Suffolk’ta keşfedildi. 2015 yılında hava fotoğrafçılığı...

3000 yıllık çömlek üzerinde nadir Kenan yazıt bulundu

14 Aralık 2023

14 Aralık 2023

Geçtiğimiz yıllarda İsrail’de ortaya çıkarılan birçok parçaya ayrılmış çömlek uzmanlar tarafından birleştirildi. 3000 yıl sonra tekrar tümlenen çömlek üzerinde şimdiye...

Evliya Çelebi’nin Seyahatname’sinde yer alan bilgilerle başlayan Divriği Kalesi kazılarında 2000 yıllık bir Urartu eseri gün yüzüne çıkarıldı

4 Ocak 2024

4 Ocak 2024

Sivas’ın Divriği ilçesindeki Divriği Kalesi’nde yapılan kazılarda, 2000 yıllık bir Urartu metal objesi başta olmak üzere birçok buluntu ortaya çıkarıldı....

İzmir Kazılarında 8.500 Yıllık Küçük El Aleti Ortaya Çıkarıldı

4 Haziran 2021

4 Haziran 2021

2021 arkeoloji kazı faaliyetleri başladı. İlk buluntu haberi 8.500 yıllık küçük bir el aletinin ortaya çıkarıldığı İzmir Bornova ilçesindeki Yeşilova...

Arkeologlar, Ayanis Kalesi’nde Haldi’ye Adanmış Kraliyet Tapınağı’nda Çarpıcı Bulgulara Ulaşıyor

19 Temmuz 2025

19 Temmuz 2025

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın izniyle yürütülen kazı çalışmaları, Urartu Krallığı’nın en görkemli yapılarından biri olan Ayanis Kalesi’nde devam ediyor. Urartuların...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]