6 July 2022 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Sudan’da Ortaçağ İslam mezarlarının düzenlenmesinde bulunan gizli desenler

Doğu Sudan ‘ın Kassala bölgesinde araştırma yapan arkeologlar burada bulunan mezarların kozmolojik bir düzenle gömüldüklerini tespit ettiler.

Mezarları kozmoloji için tasarlanmış bir yöntemle inceleyen arkeologlara göre, doğu Sudan’daki binlerce ortaçağ İslam mezarı, tespit edilmesi zor desenlerde düzenlenmiştir ve kutsal sayılan mezarlarda kozmoloji için tasarlanmış bir yöntemle alt kümelere bölünen mezarlara ev sahipliği yapmaktadır. 

Anıtlar arasında taştan yapılmış ve “Afrika tarih öncesi ve tarihi boyunca yaygın olan nispeten basit yükseltilmiş yapılar” olan tümülüsler ve pan-Arap dünyasında İslami türbe ve türbelere atıfta bulunan bir terim olan “kubbeler” yer alıyor. 

Araştırma ekibi, PLOS One dergisinde 7 Temmuz’da yayınlanan bir makalede yazdı bu araştırmaların sonuçlarını yayınladılar.

Ekip, mezar anıtlarının haritasını çıkardıktan sonra, anıtların çok azının kazıldığı göz önüne alındığında, verileri yorumlamada bir çok sorun yaşadılar. 

İtalya’daki Napoli L’Orientale Üniversitesi’nde arkeoloji alanında doktora öğrencisi ve dergi makalesinin baş yazarı Stefano Costanzo, Live Science’e verdiği demeçte:  “Neredeyse hiç geleneksel arkeolojik veri olmadan mezar desenlemelerinin yaratılmasını yorumlama zorluğuyla karşı karşıya kaldık, ancak hem bölgesel hem de yerel ölçekte karmaşık süreçlerin varlığını varsaymak için yeterince büyük bir veri setimiz vardı” dedi.

Jebel Maman olarak bilinen bir bölgenin etrafındaki qubba mezarlarının bir manzara görünümü. (Stefano Costanzo)
Jebel Maman olarak bilinen bir bölgenin etrafındaki qubba mezarlarının bir manzara görünümü. (Stefano Costanzo)

Costanzo, “Çıplak gözle, kümelenmiş mezarların çevre tarafından şartlandırıldığı açıktı, ancak mekansal düzenlemelerinde daha derin anlamlar ima edilmiş olabilir.” Dedi. O ve ekibin diğer üyeleri, kalıpları tespit etmelerine yardımcı olabilecek istatistiksel modelleme teknikleri aradı. Sonunda, yıldızların ve galaksilerin uzaysal modellerini incelemek için geliştirilen Neyman-Scott küme süreci adı verilen bir yöntem üzerinde karar verdiler. Ekibin bildiği kadarıyla arkeologlar bu tekniği hiç kullanmadı. 

Costanzo, “Bu modelin en büyük özelliği, [kazı verileri ve tarihi kayıtlardan yoksun] ancak çok sayıda öğeden oluşan ve anlamlı istatistiksel analizlerin temeli olan arkeolojik veri kümeleriyle başa çıkabilmesidir.” 

Costanzo, modelleme tekniğinin, İslami mezarların “görünüşte konumun genel kutsallığı ve hala var olan hareketli grupların sosyal yörüngeleri tarafından yönlendirilen, sonraki cenazeler için cazibe merkezleri olarak hareket eden tanımlanamayan ‘ata’ mezarlar etrafında dönen birkaç alt kümeyi sakladığını” ortaya koydu.

 Çalışma ayrıca, yapı malzemesinin kolayca bulunabildiği alanların daha fazla mezara sahip olma eğiliminde olduğunu ve peyzajın topografyası gibi çevresel faktörlerin de mezarların bulunduğu yeri etkileyebileceğini doğruladı.

Ekip, dergi makalesinde Kassala bölgesinde, birçoğu hala yarı göçebe bir yaşam tarzı yaşayan Beja halkının yaşadığını söyledi. Ekip makalede, “Yerel kümeler büyük olasılıkla Beja halkının kabile/aile mezarlıklarıdır” diye yazdı. “Ata” mezarlarının kesin yerlerini belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. Daha fazla araştırma, bu ata mezarlarına kimin gömüldüğünü ve onları bu kadar özel yapan şeyin ne olduğunu da ortaya çıkarabilir.

İlginç arkeolojik yöntem

Araştırmaya bağlı olmayan bilim adamları, ekibin yöntem ve bulgularının ilginç olduğunu söyledi. 

Sudan’da kapsamlı arkeolojik araştırmalar yapmış olan British Museum’da yardımcısı (küratöre benzer) olan Derek Welsby, “Yaklaşım, geniş topraklara yayılmış göçebe grupların araştırılmasına çok uygun” dedi. Welsby, araştırmanın bölgedeki gelecekteki kazıları kolaylaştırması gerektiğini söyledi. 

Southampton Üniversitesi’nde arkeoloji profesörü olan David Wheatley, ekibin kullandığı kozmolojik teknik “arkeolojinin bu tür manzaraların gelişimine ilişkin iç görü kazanmak için zaten oldukça geniş istatistiksel yöntemler cephaneliğine oldukça ilginç ve potansiyel olarak değerli bir katkı gibi görünüyor” dedi.

Ayrıca orada yaşayan insanların tarihi hakkında bilgi verir. Connecticut’taki Fairfield Üniversitesi’nde tarih profesörü olan Giovanni Ruffini, “Beja halkının derin tarihi için nicel destek sağlıyor” dedi.

 Orta çağ Sudan’ı hakkında kapsamlı araştırmalar yürüten Ruffini, “Modern bilim adamları, Beja tarihini yazmak için edebi metinlerdeki dağınık referanslara güvendiler ve sonuçlar tatmin edici değil” dedi. 

Bununla birlikte, bir bilim adamı, çalışmanın bir sınırlamasını önerdi. Birleşik Krallık’taki Bournemouth Üniversitesi’nde arkeolojik ve paleo-çevresel modellemede öğretim görevlisi olan Philip Riris, ekibin aynı modelde çok farklı zaman dilimlerine ait mezarları içermesinden duyduğu endişeyi dile getirdi. Riris, “Bu riskli çünkü farklı cenaze gelenekleri bir araya getiriliyor” dedi.

Banner
Benzer Yazılar

Arkeologlar, Gloucestershire’daki bir kazıda yedi mezarda yedi çift Anglo-Sakson broş buldular

5 Nisan 2022

5 Nisan 2022

Arkeologlar, İngiltere’nin güneybatısındaki Gloucestershire’da yapılan bir kazıda ortaya çıkarılan yedi mezarın her birinde birer çift olmak üzere yedi çift Anglo-Sakson...

Antik Yunan Gökbilimcisi Aratus’un Anıt Mezarı Antik Şehir Soli Pompeipolis’te bulundu!

14 Ekim 2020

14 Ekim 2020

Mersin ilinde bulunan antik kent Soli Pompeipolis’te çalışan arkeologlar, MÖ 315 doğumlu Yunan şair ve astronom Aratus’un anıt mezarının açılışını...

Dünyaca Ünlü Lascaux Mağarası Sanal Ortamda Gezilebilecek

28 Temmuz 2021

28 Temmuz 2021

Üst Paleolitik dönemine ait yüzlerce paryetal duvar resmini içinde barındıran Dünyaca ünlü tarihi Lascaux Mağarası sanal ortamda gezilebilecek. Fransa’nın güneybatısındaki...

Vikinglerin Yule Ağacı ve Noel Ağacı Arasındaki Benzerlikler

18 Aralık 2020

18 Aralık 2020

Kuzey halklarının genel isimlendirmesi denince hemen akla Vikingler gelmektedir. Bugün Viking terimi bu halklar için kullanılan en genel tanımdır. Halbuki...

3 bin 700 yıllık kil tablet “en eski uygulamalı geometri örneği” olmayabilir

9 Ağustos 2021

9 Ağustos 2021

Birkaç gündür haber sitelerinde İstanbul Arkeoloji Müzeleri’nde sergilenmekte olan 3 bin 700 yıllık tabletin dünyada en eski geometri örneği olduğuna...

Simferopol yakınlarında bir İskit höyüğü keşfedildi

5 Mayıs 2022

5 Mayıs 2022

Rusya Bilimler Akademisi Arkeoloji Enstitüsü arkeologları, Kırım Piedmont’ta yaptıkları keşif gezisinde M. Ö. 4. yüzyıla ait bir mezar höyüğü keşfettiler....

Avarlar hakkında yeni bulgulara ulaşıldı

2 Nisan 2022

2 Nisan 2022

250 yıl boyunca Orta ve Doğu Avrupa’nın çoğunu yöneten Avarlar, Attila’nın Hunlarından daha az biliniyordu, ancak şüphesiz daha başarılıydılar. MS...

Kıbrıs’ta muhteşem bir antik mozaik bulundu

21 Temmuz 2021

21 Temmuz 2021

Kıbrıs’ta, Kato Paphos’taki Fabrika Tepesi’nde yürütülen kazılarda, Helenistik döneme ait antik bir mozaik zemin ortaya çıkarıldı. Arkeologlar tarafından “Baf kropolü”...

Çin’in Hebei bölgesinde antik şaraphane alanı ortaya çıkarıldı

6 Ocak 2022

6 Ocak 2022

Kuzey Çin’in Hebei bölgesinde, Ming Hanedanı sonlarına ve erken Qing Hanedanlıklarına kadar uzanan eski bir şaraphane ortaya çıkarıldı. 2021 yılının...

Venüs Figürleri Gerçekte Neyi Anlatıyor?

1 Aralık 2020

1 Aralık 2020

Venüs figürleri dünyanın en eski sanat eserlerinden biridir. 30.000 yıllık bir geçmişe sahip bu eserler araştırmacıların iki yüzyıldır ilgisini çekmiştir....

Vikinglerde Kan Kartalı İşkencesi

14 Haziran 2021

14 Haziran 2021

Vikingler hakkında anlatılan bir çok hikaye var ve bu hikayeleri gerçekte olanlarla aslında hiç olmamış olanları birbirinden ayırt etmek bazen...

Fatsa’nın Gaga Gölün de Kilise Kalıntıları Bulundu

20 Ekim 2020

20 Ekim 2020

Ordu’nun Fatsa ilçesine bağlı Gaga Gölü’nün derinliklerinde batık bir kilisenin kalıntılarına rastlandı. Yüzeyin 15 metre altında (50 fit) altında kalan...

21 Aralık Kış Gündönümününde Gündoğumunu Stonehenge’de Canlı İzleyebilirsiniz

18 Aralık 2020

18 Aralık 2020

Bu sene 21 Aralık kış gündönümünü Stonehenge’de izlemeye ne dersiniz? English Heritage’ten yapılan açıklamalar doğrultusunda bu sene 21 aralıkta gerçekleşecek...

Ortaçağ Boncuklarının Çizdiği Afrika Ticaret Yolları

3 Aralık 2020

3 Aralık 2020

Cam boncukların kimyasal bileşimi ve morfolojik özellikleri nereden geldiklerini ortaya çıkarabilir. Cenevre Üniversitesi’nden arkeologlar, Mali ve Senegal’deki kırsal alanlarda MS...

Çatalca Kaleiçi Tarihi Surları Restorasyonunda Ytong Tartışması

26 Eylül 2021

26 Eylül 2021

İstanbul’un Çatalca ilçesinde yer alan Kaleiçi Tarihi Surları restorasyonunda ytong adı verilen inşaat malzemesi kullanıldığına dair iddialar tartışmaları beraberinde getirdi....

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Mail bültenimize katılmak için e-posta adresinizi yazınız.