28 February 2024 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Hun imparatoru Atilla Roma’ya sadece altın için mi saldırıyordu?

Avrupa’da Tanrı’nın Kırbacı olarak tanınan Avrupa Hun İmparatoru Atilla, hükümdarlığı boyunca Batı ve Doğu Roma’nın korkulu rüyası olmuştu.

MS 434-453 tarihleri arasında Hunları yöneten Atilla, Tuna Nehri’ni geçerek İtalya’ya kadar ilerledi ama Roma’yı ele geçiremedi.

Atilla’nın gerçekleştirdiği seferlerin tetiklemesi ile ortaya çıkan Kavimler Göçü ve barbar saldırıları Roma İmparatorluğu’nun zayıflamasına neden olmuştu. Bu zayıflama kısa sürede Batı Roma’nın tarih sahnesinden çekilmesine yol açmıştı.

Bazı tarihçilere göre, Atilla’nın Roma üzerine düzenlediği seferlerinin temelinde altın çılgınlığı yatıyor.

Bugün yayınlanan bir çalışmaya göre ise, Hunların, Avrasya boyunca batıya doğru göç ettiğini, çiftçilik ve çobanlık arasında geçiş yaptığını ve Roma İmparatorluğu’nun Tuna sınır eyaletlerinde yaşanan şiddetli kuraklık karşısında Roma üzerine saldırılar düzenlediğini savunuyor.

Macaristan, meteorolojik ölçümlerin başlamasından bu yana en kurak yazını yaşadı ve ülkenin genellikle verimli tarım arazilerini tahrip etti. Arkeologlar şimdi, 5. yüzyıldaki benzer koşulların, hayvan çobanlarını Roma İmparatorluğu için yıkıcı sonuçlarla birlikte akıncı olmaya teşvik etmiş olabileceğini öne sürüyorlar.

Cambridge University Press bugün yayınlanan çalışma, MS 430’lardan – MS 450’lerden gelen aşırı kuraklık, Doğu Roma İmparatorluğu’nun Tuna sınır illerindeki yaşam biçimlerini bozduğunu ve Hun halklarını “ciddi ekonomik zorluklara karşı tamponlamak” için yeni stratejiler benimsemeye zorladığını savunuyor.

Hunların Avrupa'da saldırı yönlerini gösteren harita. Harita David Redhouse tarafından oluşturulmuştur.
Hunların Avrupa’da gerçekleştirdikleri askeri hareketlerin yönlerini gösteren harita. Harita David Redhouse tarafından oluşturulmuştur.

Yazarlar, Cambridge Arkeoloji Bölümü’nden Doçent Susanne Hakenbeck ve üniversitenin Coğrafya Bölümü’nden Profesör Ulf Büntgen, yeni bir ağaç halkası tabanlı hidroiklim rekonstrüksiyonunun yanı sıra arkeolojik ve tarihi kanıtları değerlendirdikten sonra sonuçlarına vardılar.

MS 4. ve 5. yüzyıllarda Doğu ve Orta Avrupa’ya yapılan Hun saldırıları, uzun zamandır Roma İmparatorluğu’nun çöküşüne yol açan “Barbar Kabilelerin” sözde “Büyük Göçlerini” tetikleyen ilk kriz olarak görülüyor. Ancak Hunların nereden geldiği ve geç Roma eyaletleri üzerindeki etkilerinin gerçekte ne olduğu belirsizdi.

Prof. Büntgen ve meslektaşları tarafından ağaç halkalarından yeniden oluşturulan yeni iklim verileri, son 2000 yılda iklimdeki yıllık değişiklikler hakkında bilgi sağlıyor. Macaristan’ın 4. ve 5. yüzyıllarda alışılmadık derecede kurak yazlar geçirdiğini gösteriyor. Hakenbeck ve Büntgen, iklimsel dalgalanmaların, özellikle de MS 420’den 450’ye kadar kuraklık, Tuna ve Tisza’nın taşkın yataklarının ötesindeki hayvanlar için mahsul verimini ve meralarını azaltacağına dikkat çekiyor.

Büntgen, “Ağaç halkası verileri bize iklim koşullarınıyıldan yıla insan faaliyetine bağlamak için inanılmaz bir fırsat sunuyor. Ağaç halkalarındaki biyokimyasal sinyallerde kaydedilen kuraklık dönemlerinin, bölgedeki baskın faaliyetlerinin yoğunlaşmasıyla çakıştığını gördük.”

Dr. Hakenbeck de dahil olmak üzere bölgedeki iskeletlerin son izotopik analizi, Hun halklarının göç ederek ve tarımsal ve pastoral diyetleri karıştırarak iklim stresine cevap verdiğini göstermektedir.

Hakenbeck, “Kaynak kıtlığı çok aşırı hale gelirse, yerleşik popülasyonlar hareket etmeye, geçim uygulamalarını çeşitlendirmeye ve çiftçilik ile mobil hayvan sürüsü arasında geçiş yapmaya zorlanmış olabilir. Bunlar, iklimsel bir gerileme sırasında önemli sigorta stratejileri olabilirdi. “

Ancak çalışma aynı zamanda bazı Hun halklarının sosyal ve politik örgütlenmelerini şiddetli akıncılar haline getirmek için çarpıcı bir şekilde değiştirdiğini savunuyor.

Yeniden inşa edilen ve ölçülen Avrupa yaz kuraklığı arasındaki mekansal anlaşma. Ağaç halkası kararlı izotop (TRSI) kaydı ile Avrupa çapında kendi kendini kalibre eden Palmer Kuraklık Şiddet İndeksi (scPDSI) hedef verileri arasındaki yüksek çözünürlüklü, 0,5° uzamsal korelasyon katsayıları (renk ölçeği) 1901-2018 CE'deki ortak dönemde hesaplanmıştır. (Ulf Büntgen tarafından oluşturulmuştur.)
Yeniden inşa edilen ve ölçülen Avrupa yaz kuraklığı arasındaki mekansal anlaşma. Ağaç halkası kararlı izotop (TRSI) kaydı ile Avrupa çapında kendi kendini kalibre eden Palmer Kuraklık Şiddet İndeksi (scPDSI) hedef verileri arasındaki yüksek çözünürlüklü, 0,5° uzamsal korelasyon katsayıları (renk ölçeği) 1901-2018 CE’deki ortak dönemde hesaplanmıştır. (Ulf Büntgen tarafından oluşturulmuştur.)

Geleneksel olarak, Hunlar “altın için sonsuz bir susuzluk” tarafından yönlendirilen şiddetli barbarlar olarak gösterildi. Ancak, bu çalışmanın işaret ettiği gibi, bu olayları belgeleyen tarihsel kaynaklar, öncelikle tanımladıkları halklar ve olaylar hakkında çok az doğrudan deneyime sahip olan seçkin Romalılar tarafından yazılmıştır.

Dr. Hakenbeck, “Tarihi kaynaklar bize Roma ve Hun diplomasisinin son derece karmaşık olduğunu söylüyor” dedi. “Başlangıçta, karşılıklı yarar sağlayan düzenlemeler içeriyordu ve Hun seçkinlerinin büyük miktarda altına erişmesine neden oldu. Bu işbirliği sistemi 440’larda çöktü ve Roma topraklarına düzenli baskınlara ve altın taleplerinin artmasına neden oldu. “

Çalışma, olayların güncel tarihlendirilmesi doğruysa, MS 447, 451 ve 452’deki en yıkıcı Hun saldırılarının Karpat Havzası’ndaki aşırı kurak yazlarla çakıştığını savunuyor.

Hakenbeck, “İklim kaynaklı ekonomik bozulma, Attila’nın ve yüksek rütbeli askerlerin, savaş gruplarını tutmak ve elitler arası sadakatleri sürdürmek için Roma eyaletlerinden altın çıkarmasını gerektirmiş olabilir. Eski ata binen hayvan çobanları akıncı olmuş gibi görünüyor.”

Tarihi kaynaklar, Hunları şu anda, Roma orduları için bile karşı konulması zor olan askeri bir organizasyona sahip oldukça tabakalı bir grup olarak tanımlamaktadır.

Çalışma, Hunların MS 422, 442 ve 447’de Trakya ve İlirya eyaletlerine saldırmasının bir nedeninin altından ziyade yiyecek ve hayvancılık elde etmek olduğunu öne sürüyor, ancak bunu doğrulamak için somut kanıtlara ihtiyaç duyulduğunu kabul ediyor. Yazarlar ayrıca, Attila’nın Tuna Nehri boyunca ‘beş gün’ genişliğinde bir arazi şeridi talep ettiğini, çünkü bunun kuraklık zamanında daha iyi otlatma imkanı sunabileceğini öne sürüyorlar.

Hakenbeck, “İklim, çevrelerin neler sağlayabileceğini değiştirir ve bu, insanların ekonomilerini, sosyal ve politik organizasyonlarını etkileyen kararlar almalarına neden olabilir. Bu tür kararlar açıkça rasyonel değildir ve sonuçları uzun vadede mutlaka başarılı değildir. “

“Tarihten gelen bu örnek, insanların iklim stresine karmaşık ve öngörülemeyen şekillerde tepki verdiğini ve kısa vadeli çözümlerin uzun vadede olumsuz sonuçlar doğurabileceğini gösteriyor.”

MS 450’lerde, Orta Avrupa’daki görünümlerinden sadece birkaç on yıl sonra, Hunlar ortadan kayboldu. Hun imparatoru Atilla MS 453’te öldü.

Banner
Benzer Yazılar

İskoçya’da 170 milyon yıllık pterosaur fosili bulundu

23 Şubat 2022

23 Şubat 2022

Bilim insanları, tarih öncesi kanatlı sürüngenlerin dünyanın en iyi korunmuş iskeleti olarak tanımlanan 170 milyon yıllık bir pterosaur fosilinin İskoçya’daki...

Aygül Süel “Hititler İçin Büyük Yanlışlıklar Yapıyoruz”

4 Mart 2021

4 Mart 2021

Hitit Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı ve Şapinuva kenti kazısını yöneten Prof. Dr. Aygül Süel, katıldığı çevirim içi oturumda...

Siloa Yazıtı’nın İsrail’e iadesi mümkün mü?

12 Mart 2022

12 Mart 2022

İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’un Türkiye ziyareti sırasında İbrani tarihinin en önemli yazıtlarından biri olan Siloa Yazıtı’nın İsrail’e iade edilmesini istediği...

Colossae Antik Kenti Kazı Çalışmaları Başlıyor

5 Eylül 2021

5 Eylül 2021

Denizli ilinin Honaz ilçesinde yer alan Colossae Antik Kenti, yüzey araştırmaları sonrası kazı çalışmaları başlıyor. Dünyanın yedi büyük kilisesinden birisi...

Dünya’nın En Eski Tekne Yapım Alanı Bouldnor Cliff

5 Ekim 2020

5 Ekim 2020

İngiltere’nin Wight Adası’ndaki Yarmouth’un 1 km doğusunda bulunan Bouldnor Cliff denizin 11 m. aşağısında bulunmuştur. Batıdan doğuya doğru uzanmakta olan...

Yumuktepe Höyük’te ortaya çıkarılan 4500 yıllık yapıda tören yemekleri servis edilmiş olabilir.

3 Kasım 2021

3 Kasım 2021

Mersin’de yer alan Yumuktepe Höyük’te gerçekleştirilen 2021 kazılarında çok sayıda çömlek ve yemek fosillerinin bulunduğu 4500 yıllık bir yapı ortaya...

İstanbul Boğazı Donunca İstanbullular Avrupa’dan Asya’ya Yürüyerek Geçiyordu

17 Ocak 2021

17 Ocak 2021

Takvimler 1954 yılını gösteriyordu. İstanbul, uzun yıllardan sonra aşırı dondurucu bir kışı yaşıyordu. Yoğun kar yağışı, uçan kuşu bile havada...

Adilcevaz Kef Kalesi Kazıları 45 Yıl Sonra Tekrar Başlıyor

21 Mayıs 2021

21 Mayıs 2021

Bitlis ili Adilcevaz ilçesi’nde yer alan Urartu döneminden kalma Kef Kalesi’nin kazı çalışmalarına 45 yıl aradan sonra tekrar başlanıyor. Çivi...

Geçmiş Nesil DNA’larımız Kanseri Yenmemiz İçin Çözüm Olabilir

22 Ekim 2020

22 Ekim 2020

Geçmiş nesillerden DNA’mızdaki aktarılmış öğeler, basit bir enfeksiyon gibi kanser hücrelerini öldürmek için güçlü bir bağışıklık tepkisi geliştirebilir. Bu çalışma,...

Çin’de ilk kez Petalodus köpekbalığı dişleri bulundu

29 Ağustos 2021

29 Ağustos 2021

Çin’de 290 milyon yıllık, taç yaprağı şeklinde dişleri olan bir köpekbalığı fosili keşfedildi. Kuzey Çin, Shanxi Eyaleti, Yangquan Şehrindeki Qianshi...

“Trumpington Haçı” ile gömülmüş 7. yüzyıl Anglo-Sakson genç bir kızın yüzü yeniden canlandırdı

21 Haziran 2023

21 Haziran 2023

İngiltere yakınlarındaki dikkat çekici bir arkeolojik keşifte, “Trumpington Haçı” olarak bilinen nadir bir altın garnet haçı ile gömülmüş 7. yüzyıldan...

Sırp Arkeologlar, İmparator Caracalla’ya Adanmış Roma Zafer Takı’nı Ortaya Çıkardı

24 Ocak 2024

24 Ocak 2024

Sırbistan’daki arkeologlar, Belgrad’ın 70 km (45 mil) doğusundaki Kostollac kasabası yakınlarındaki bir Roma şehri olan Viminacium’da üçüncü yüzyıldan kalma antik...

İstanbullular Müze Gazhane’de Göbeklitepe’yi sanal ortamda gezebilecek

10 Eylül 2021

10 Eylül 2021

İnsanlık tarihinin bilinen en eski kült yapılarına ev sahipliği yapan Göbeklitepe’yi, İstanbullular, İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin gerçekleştirdiği proje ile Müze Gazhane’de...

Eski Mısır sürme içeriğinin düşünülenden daha çeşitli olduğu ortaya çıktı

28 Nisan 2022

28 Nisan 2022

Araştırmacılar, Londra’daki Petrie Müzesi koleksiyonundan 11 sürme kabının içeriğini analiz ettiler ve sürme tarifinin önceden düşünülenden daha çeşitli olduğunu ortaya...

Kars Kızıl Mağaralar defineciler tarafından talan ediliyor

2 Ocak 2023

2 Ocak 2023

Kars merkeze 20 km uzaklıkta bulunan Kars halkının Kızıl Mağaralar olarak bildiği Borluk Deresi Vadisi içinde yer alan mağaraların defineciler...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]