Arkeologlar, Çin’in güneyinde bulunan bir mezarlıkta 9.000 yıllık pirinç birası tarifi ortaya çıkardılar.
Eski çağlarda bira ve şarap tanrılara libasyon (kurban verme/hediye sunma) malzemesi olarak kullanımının yanında ölü hediyesi olarak da değerlendiriliyordu
Bira, birçok kültürde, -Akad, Babil, Hurri, Mısır, Hitit v. b. – kendine yer bulan bir içkidir.
Libasyon ya da ölü hediyesi biranın tarihi Sümerlere kadar uzanmaktadır. Ancak, arkeologlar, Çin’in güneyindeki eski bir mezarlıkta 9. 000 yıl önce alkol tüketimine dair kanıtlar bulması biranın tarihini daha geriye götürdü.
Buluş, biranın libasyon (tanrılara sunu, ölüleri onurlandırmak için bira içme ritüeli) bilinen en eski örneklerinden biri olabileceğine ışık tutuyor.
ABD’deki Dartmouth Koleji’nden Jiajing Wang da dahil olmak üzere araştırmacılara göre, 9.000 yıl önce bu tür bir içki içme ritüeli, “sosyal ilişkileri sürdürmede ve dört bin yıl sonra karmaşık çiftçi toplumlarının yükselişinin yolunu açmada” önemli bir rol oynamış olabilir.
PLOS ONE dergisinde geçen hafta yayınlanan çalışmada, bilim adamları, bazıları da soyut tasarımlarla süslenmiş “dünyanın bilinen en eski boyalı çanak çömleklerinden” bazılarını ortaya çıkardılar .
Çanak çömlek, 80m x 50m genişliğinde, zemin seviyesinden 3 m yükseklikte, insan yapımı bir hendekle çevrili bir platform höyüğünde bulundu.
Bilim adamları yaptığı açıklamada, “Bu döneme tarihlenen başka hiçbir yerde bu tür bir çanak çömlek bulunamadı” bilgisine yer verdiler.
Bilim insanları, çömleklerin yüzeyinden çıkarılan fosil kalıntılarını analiz ettiler ve bunları kapları çevreleyen topraktan elde edilen kontrol örnekleriyle karşılaştırdılar.
Çömleklerde nişasta granülleri, fosilleşmiş pirinç kabuğu kalıntıları, diğer bitkiler, küf ve maya kalıntıları tespit ettiler.
Elde edilen küf 8.000 yıl öncesine götürüyor.
Araştırmacılar, Qiaotou’daki çömleklerde bulunan kalıbın, Doğu Asya’da sake ve diğer fermente pirinç içecekleri yapmak için kullanılan koji’de bulunana çok benzediğine işaret ettiler.
Arkeologlara göre, bulgular, küfün 8. 000 yıl önce Çin’de fermantasyon süreçlerinde kullanıldığını ortaya çıkaran daha önceki araştırmaların öncesine dayanıyor.
Jiajing Wang, Qiaotou’dan gelen kapların kalıntı analizi sayesinde, sonuçlarımız çanak çömlek kaplarının en genel anlamıyla birayı tutmak için kullanıldığını ortaya çıkardığını söyleyerek “Bu eski bira, bugün sahip olduğumuz IPA gibi olmazdı. Bunun yerine, muhtemelen hafif mayalanmış ve tatlı bir içecekti, muhtemelen rengi bulutluydu ” dedi.
Wang, gerçekleştirilen buluş ile ilgili olarak şu bilgileri de aktardı.
“Fermantasyon doğal olarak gerçekleşebildiğinden, insanların 9000 yıl önce kalıbı nasıl yaptıklarını bilmiyoruz. İnsanlar biraz pirinç artığı olsaydı ve tahıllar küflenirse, tahılların yaşla birlikte daha tatlı ve alkolik hale geldiğini fark etmiş olabilirler.”
“İnsanlar küflenen tahıllarla ilgili biyokimyayı bilmiyor olsalar da, muhtemelen fermantasyon sürecini gözlemlediler ve deneme yanılma yoluyla kullandılar”
Arkeologlar, 9.000 yıl önce pirinç ekinleri hala evcilleştirmenin ilk aşamalarında olduğu için fermente içeceği yapmanın kolay olmayabileceği üzerinde düşünüyorlar.
Bu zamanın çoğu topluluğunun öncelikle yiyecek aramaya dayanan avcı-toplayıcılar olduğuna ve Qiaotou’da yapılan biranın muhtemelen ritüel olarak önemli bir içecek olduğuna inanıyorlar.
