29 November 2025 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Altay’dan gelen genetik veriler, bölgede daha önce bilinmeyen insan topluluğunun varlığını gösteriyor

Altay’dan elde edilen genetik veriler daha önce bilinmeyen yaklaşık 7500 yıllık yeni bir insan topluluğunun keşfedilmesini sağladı.

Çalışma, Sibirya ve Kuzey Asya’nın diğer bölgelerindeki avcı-toplayıcı popülasyonların uzun mesafelerde hareketli olduğunu kanıtladı.

Tübingen Üniversitesi, Tübingen’deki Senckenberg İnsan Evrimi ve Paleoçevre Merkezi (SHEP) ve Leipzig’deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsü liderliğindeki uluslararası araştırma ekibinin çalışması Current Biology dergisinde yayınlandı.

Ekip, Altay’dan gelen Neolitik avcı-toplayıcı popülasyonun, son buzul çağında Sibirya’da yaşayan iki farklı grubun bir karışımı olduğunu buldu.

Arkeolojik olarak, Altay zaten tarih öncesi Denisovalıların ilk yeri olarak biliniyor. “Ancak bu bölge aynı zamanda kendi türümüzün demografik tarihi için de büyük önem taşıyor” diye açıklıyor Cosimo Posth. “Binlerce yıl boyunca, coğrafi konumu Altay’ı kuzey Sibirya, Orta Asya ve Doğu Asya arasındaki nüfus hareketleri için önemli bir merkez haline getirdi” diye devam ediyor.

Nizhnetytkesken Mağarası'nın bulunduğu Altay Vadisi'nin manzarası.
Nizhnetytkesken Mağarası’nın bulunduğu Altay Vadisi’nin manzarası

Altay’dan elde edilen genetik veriler, Doğu Avrasya’daki insanların gen havuzları arasında en azından Holosen’in erken dönemlerinden beri, yani yaklaşık 10.000 yıl boyunca sık sık değiş tokuş olduğunu gösterdi. “Büyük coğrafi mesafelerde böyle bir bağlantı dikkat çekicidir. Her şey, insan göçlerinin ve karışmasının tarih öncesi avcı-toplayıcı toplumlarda bile norm olduğunu ve istisna olmadığını gösteriyor “diye sonlandırıyor Posth.

Kuzey Asyalı avcı-toplayıcıların genleri ve kültürleri

Araştırmacılar, Altay avcı-toplayıcılara ait tek bir mezar sırasında Altay avcı-toplayıcılarından büyük ölçüde farklı bir genetik veriler buldular. Veriler, Doğu Rusya’daki nüfuslarla benzerliklere sahipti. “Nizhnetytkesken bireyi” olarak bilinen adam, çok sayıda mezar eşyasıyla dolu bir mağarada bulundu. Nesneler şamanizmin olası tanıklıkları olarak yorumlandı. “Bu, çok farklı genetik profillere sahip insanların bu bölgede yaşadığını gösteriyor” diyor çalışmanın ilk yazarı olan ve şu anda Çin’deki Fudan Üniversitesi’nde araştırma yapan Dr. Ke Wang.

Nizhnetytkeskken kafatası
Nizhnetytkeskken bireyinin kafatası Fotoğraf Sergey V. Semenov

Gömülen adamın çok uzaklardan mı geldiği yoksa geldiği nüfusun yakınlarda mı yaşadığı belli değildir. Wang, “Bununla birlikte, mezar eşyaları diğer arkeolojik alanlardan farklı görünüyor, bu da hem kültürel hem de genetik olarak farklı bireylerin Altay bölgesine taşındığını gösteriyor” dedi.

Yayın, doğu Rusya’dan 7.000 yaşındaki bir bireyden, Japon takımadalarından avcı-toplayıcılarla genetik bağlantılar gösteren daha fazla veri yayınlıyor. Ek olarak, Kamçatka Yarımadası’ndan yeni elde edilen antik genomlar, son bin yılda Yerli Amerikalılar ve Kuzeydoğu Asya arasında birkaç aşamada gen akışı olduğunu göstermektedir.

Nizhnetytkeskken insanının iskeletinin çıkarılışı Fotoğraf Nadezhda F. Stepanova

Bu sonuçlar, Sibirya avcı-toplayıcı grupları arasında genetik profillerin ve arkeolojik kültürlerin ne ölçüde ilişkili olduğu sorusunu gündeme getirmektedir. Posth’a göre, bu geniş coğrafi bölgede zaman içinde hala büyük boşluklar var, bunların daha fazla disiplinlerarası, arkeolojik araştırma ve antik DNA çalışması ile doldurulması gerekiyor. “Farklı avcı-toplayıcı gen havuzlarının oluşumunda hangi demografik süreçlerin yer aldığını ve bunların farklı kültürel uygulamalarla nasıl bağlantılı olabileceğini bulmak için Kuzey Asya’ya odaklanan daha fazla arkeogenetik çalışmaya ihtiyacımız var” diye sonlandırıyor.

Kapak fotoğrafı temsilidir.

Kaynak Tübingen Universitat

Banner
Benzer Yazılar

Parion Antik Kenti’nde 1900 Yıllık Mezar Steli Ortaya Çıkarıldı

3 Ağustos 2021

3 Ağustos 2021

Çanakkale‘nin Biga ilçesi Kemerli köyü sınırları içerisinde yer alan Roma İmparatorloğu’nun liman kenti Parion Antik Kenti kazı çalışmalarında 1900 yıllık...

Mısırlı arkeologlar, Ölüler Kitabı’ndan metinler içeren papirüs keşfetti

20 Ocak 2023

20 Ocak 2023

Mısır’ın Sakkara bölgesinde çalışan arkeologlar, bir yüzyıldan beri ilk kez Ölüler Kitabı’ndan metinler içeren 16 metre uzunluğunda bir papirüs ortaya...

Antik Likya Kenti Phaselis’te mahkeme ikinci yürütmeyi durdurma kararı verdi

7 Haziran 2023

7 Haziran 2023

Antik Likya Kenti Phaselis’te yapımı tamamlanma aşamasına gelen Bostanlık ve Alacasu koylarındaki halk plajları için Antalya Kültür Varlıklarını Koruma Bölge...

Shigir İdolü, Stonehenge’den Yaşlı Çıktı

24 Mart 2021

24 Mart 2021

1890’da Rusya’da bir turba bataklığında keşfedilen ahşap bir heykelin düşünülenden tam 12.100 yıllık olduğunu öner sürüyorlar. Bu tarihe göre ahşap...

Tarihi Mısır Sarayı Yıkılıyor

27 Ağustos 2021

27 Ağustos 2021

Mısır Eski Eserler Yüksek Kurulu genel sekreteri Mostafa Waziri’ye göre, Luksor Tapınağı’nın bitişiğinde bulunan tarihi Tevfik Paşa Andraos Sarayı, çatlaklar...

Ege antik kentlerinde bulunan taşlar Yunan masa oyununun parçası olabilir

10 Ekim 2022

10 Ekim 2022

Arkeologlar, Ege ve Akdeniz’de yer alan antik yerleşimlerde bulunan taş kürelerin, Yunan masa oyununun bir parçası olabileceğini düşünüyorlar. Yunan masa...

ABD, kaçırılan 12 eseri Türkiye’ye iade ediyor

21 Mart 2023

21 Mart 2023

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy katıldığı bir televizyon programında Anadolu kökenli 12 eserin yarın Türkiye’ye gönderilmek üzere New...

İsveç’te Viking Dönemi Hristiyan Mezarlar Bulundu

28 Haziran 2021

28 Haziran 2021

Sigtuna’da Viking dönemi yedi Hristiyan mezarı bulundu. Arkeologlara göre, Viking dönemi mezarlar şehrin en eski zamanlarına, 10. yüzyılın sonlarına tarihleniyor....

Herakleia Latmos Antik Kenti Turizme Açılıyor

13 Nisan 2021

13 Nisan 2021

Muğla’nın Milas ilçesi Kapıkırı köyü sınırları içerisinde kalan içinde 10 bin yıllık kalıntılar barındıran Herakleia Latmos antik kenti turizme açılıyor....

Bitlis’te 5000 yıllık Karaz kültürünün izlerine ulaşıldı

13 Ekim 2023

13 Ekim 2023

Bitlis’in Ahlat ilçesindeki İç Kale’de yapılan kazılarda 5000 yıllık Karaz Kültürü’nün izlerine rastlandı. Karaz Kültürü, Sovyet arkeolog Boris Kuftin’in araştırmalarında...

Depremler, Hatay Arkeoloji Müzesi’nde hafif hasara yol açtı

9 Şubat 2023

9 Şubat 2023

Kahramanmaraş merkezli iki büyük depremin etkilediği on ilde yer alan müze ve ören yerlerinin son durumu hakkında Kültür ve Turizm...

İngiltere’de Roma ‘ritüel merkezi’ keşfedildi

13 Ocak 2023

13 Ocak 2023

Arkeologlar, İngiltere yakınlarında devam eden Northampton kazıları sırasında bir Roma ritüel merkezi keşfettiler. Ritüel merkezi, Northampton yakınlarındaki Overstone’daki Londra Arkeoloji...

Arkeologlar, Çin Seddi’nde 59 adet antik taş el bombası buldu

17 Ekim 2023

17 Ekim 2023

Çinli arkeologlar, Beijing’de UNESCO Dünya Mirası Alanı olan Badaling Çin Seddi’nin batı kısmındaki bir binanın kalıntılarından, 59 antik taş el...

Tibet Buzullarında Yüzlerce Yeni Mikrop Türü Keşfedildi

12 Temmuz 2022

12 Temmuz 2022

Dünya da, Kuzey ve Güney Kutup bölgelerinin dışında en çok buzul kütlesi Tibet platosunda bulunuyor. Tibet platosunda bulunan 46 bin...

Geç Hitit döneminden kalma Gerger Kalesi restore ediliyor

6 Haziran 2022

6 Haziran 2022

Geç Hitit beylikler döneminden kaldığı tespit edilen 2200 yıllık Gerger Kalesi, restorasyon ön fizibilite çalışması başlatıldı. Gerger Kalesi, bazı kaynaklara...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]