13 January 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Altay’dan gelen genetik veriler, bölgede daha önce bilinmeyen insan topluluğunun varlığını gösteriyor

Altay’dan elde edilen genetik veriler daha önce bilinmeyen yaklaşık 7500 yıllık yeni bir insan topluluğunun keşfedilmesini sağladı.

Çalışma, Sibirya ve Kuzey Asya’nın diğer bölgelerindeki avcı-toplayıcı popülasyonların uzun mesafelerde hareketli olduğunu kanıtladı.

Tübingen Üniversitesi, Tübingen’deki Senckenberg İnsan Evrimi ve Paleoçevre Merkezi (SHEP) ve Leipzig’deki Max Planck Evrimsel Antropoloji Enstitüsü liderliğindeki uluslararası araştırma ekibinin çalışması Current Biology dergisinde yayınlandı.

Ekip, Altay’dan gelen Neolitik avcı-toplayıcı popülasyonun, son buzul çağında Sibirya’da yaşayan iki farklı grubun bir karışımı olduğunu buldu.

Arkeolojik olarak, Altay zaten tarih öncesi Denisovalıların ilk yeri olarak biliniyor. “Ancak bu bölge aynı zamanda kendi türümüzün demografik tarihi için de büyük önem taşıyor” diye açıklıyor Cosimo Posth. “Binlerce yıl boyunca, coğrafi konumu Altay’ı kuzey Sibirya, Orta Asya ve Doğu Asya arasındaki nüfus hareketleri için önemli bir merkez haline getirdi” diye devam ediyor.

Nizhnetytkesken Mağarası'nın bulunduğu Altay Vadisi'nin manzarası.
Nizhnetytkesken Mağarası’nın bulunduğu Altay Vadisi’nin manzarası

Altay’dan elde edilen genetik veriler, Doğu Avrasya’daki insanların gen havuzları arasında en azından Holosen’in erken dönemlerinden beri, yani yaklaşık 10.000 yıl boyunca sık sık değiş tokuş olduğunu gösterdi. “Büyük coğrafi mesafelerde böyle bir bağlantı dikkat çekicidir. Her şey, insan göçlerinin ve karışmasının tarih öncesi avcı-toplayıcı toplumlarda bile norm olduğunu ve istisna olmadığını gösteriyor “diye sonlandırıyor Posth.

Kuzey Asyalı avcı-toplayıcıların genleri ve kültürleri

Araştırmacılar, Altay avcı-toplayıcılara ait tek bir mezar sırasında Altay avcı-toplayıcılarından büyük ölçüde farklı bir genetik veriler buldular. Veriler, Doğu Rusya’daki nüfuslarla benzerliklere sahipti. “Nizhnetytkesken bireyi” olarak bilinen adam, çok sayıda mezar eşyasıyla dolu bir mağarada bulundu. Nesneler şamanizmin olası tanıklıkları olarak yorumlandı. “Bu, çok farklı genetik profillere sahip insanların bu bölgede yaşadığını gösteriyor” diyor çalışmanın ilk yazarı olan ve şu anda Çin’deki Fudan Üniversitesi’nde araştırma yapan Dr. Ke Wang.

Nizhnetytkeskken kafatası
Nizhnetytkeskken bireyinin kafatası Fotoğraf Sergey V. Semenov

Gömülen adamın çok uzaklardan mı geldiği yoksa geldiği nüfusun yakınlarda mı yaşadığı belli değildir. Wang, “Bununla birlikte, mezar eşyaları diğer arkeolojik alanlardan farklı görünüyor, bu da hem kültürel hem de genetik olarak farklı bireylerin Altay bölgesine taşındığını gösteriyor” dedi.

Yayın, doğu Rusya’dan 7.000 yaşındaki bir bireyden, Japon takımadalarından avcı-toplayıcılarla genetik bağlantılar gösteren daha fazla veri yayınlıyor. Ek olarak, Kamçatka Yarımadası’ndan yeni elde edilen antik genomlar, son bin yılda Yerli Amerikalılar ve Kuzeydoğu Asya arasında birkaç aşamada gen akışı olduğunu göstermektedir.

Nizhnetytkeskken insanının iskeletinin çıkarılışı Fotoğraf Nadezhda F. Stepanova

Bu sonuçlar, Sibirya avcı-toplayıcı grupları arasında genetik profillerin ve arkeolojik kültürlerin ne ölçüde ilişkili olduğu sorusunu gündeme getirmektedir. Posth’a göre, bu geniş coğrafi bölgede zaman içinde hala büyük boşluklar var, bunların daha fazla disiplinlerarası, arkeolojik araştırma ve antik DNA çalışması ile doldurulması gerekiyor. “Farklı avcı-toplayıcı gen havuzlarının oluşumunda hangi demografik süreçlerin yer aldığını ve bunların farklı kültürel uygulamalarla nasıl bağlantılı olabileceğini bulmak için Kuzey Asya’ya odaklanan daha fazla arkeogenetik çalışmaya ihtiyacımız var” diye sonlandırıyor.

Kapak fotoğrafı temsilidir.

Kaynak Tübingen Universitat

Banner
Benzer Yazılar

Şanlıurfa Müzesi selden etkilendi mi?

16 Mart 2023

16 Mart 2023

Şanlıurfa’da sağanak yağış sel felaketine yol açtı. Kentin birçok semtinde görülen sel sularında 9 kişi yaşamını yitirdi. Birçok ev ve...

Metropolis Antik Kentinde Bulunan Sarnıçlar Şehrin Yaşamına Ayna Tutuyor

5 Ocak 2021

5 Ocak 2021

İzmir’in Torbalı ilçesine Yeniköy ve Özbey mahalleri sınırları içerisinde kalan Metropolis antik şehri kazıları 1990 yılından beri devam ediyor. Kültür...

Japonya Veliaht Prensi ve Prensesi, Türkiye’de Prens Mikasa ile ilişkili arkeolojik alanı ziyaret edecek

2 Aralık 2024

2 Aralık 2024

Japonya Veliaht Prensi Akishino ve Veliaht Prenses Kiko, Japonya ile Türkiye arasındaki diplomatik ilişkilerin 100. yıl dönümü dolayısıyla Salı günü...

Çatalca Kaleiçi Tarihi Surları Restorasyonunda Ytong Tartışması

26 Eylül 2021

26 Eylül 2021

İstanbul’un Çatalca ilçesinde yer alan Kaleiçi Tarihi Surları restorasyonunda ytong adı verilen inşaat malzemesi kullanıldığına dair iddialar tartışmaları beraberinde getirdi....

Küllüoba Höyüğü’nde Kuraklığa 4.200 Yıl Önce Nasıl Çare Bulundu

4 Eylül 2021

4 Eylül 2021

Kuraklık, günümüzün en büyük çevre sorunu… İnsanlığın daha iyi yaşam koşullarına sahip olmak için arsızca dünya varlığına verdiği zararlar, doğanın...

Myra-Andriake Antik Kenti Kazıları Başladı

28 Temmuz 2021

28 Temmuz 2021

Prof. Dr. Nevzat Çevik’in “Anadolu’nun ‘Pompei’si” olarak nitelendirdiği Likya Birliğinin en önemli 6 kentinden birisi olan Antalya’nın Demre ilçesindeki Myra-Andriake...

Çin’in Hunan Eyaletinde Keşfedilen Antik Mezar Kompleksi

12 Ekim 2020

12 Ekim 2020

Çin’in Hunan eyaletindeki bir otobanda Han hanedanlığına ait (MÖ 202 – MS 220) tarihlenen bir grup antik mezar keşfedildi. Süregelen...

Deprem, Karakuş Tümülüsü’nde bulunan tokalaşma sütununu yıktı

12 Şubat 2023

12 Şubat 2023

Kahramanmaraş merkezli yaşanan iki büyük depremde etkilenen kültürel varlıklardan birisi de Adıyaman Karakuş Tümülüsü’nde bulunan tokalaşma sütunu oldu. Kommagene Krallığı...

Antik Yunan metinlerinin çözümlenmesinde yapay zeka kullanılıyor

10 Mart 2022

10 Mart 2022

Yakın zamanda dilbilimcilerin işlerini oldukça kolaylaştıracak yapay zeka teknolojisi Ithaca ile Antik Yunan metinlerinin çözümlenmesi başlıyor. Oxford Üniversitesi Klasik Bilimler...

Doğu Çin’de 1500 kilo bronz sikke bulundu

19 Aralık 2022

19 Aralık 2022

Doğu Çin’in Jiangsu Eyaleti’nde Tang (618-907) ve Song (960-1279) hanedanlarına ait 1500 kilo bronz sikke keşfedildi. Sikkeler saman ipleriyle birbirine...

Persepolis’te Büyük Xerxes’e atfedilen bir Elam yazıtı bulundu

26 Şubat 2022

26 Şubat 2022

Persepolis Müzesi depolarındaki yazılı nesnelerin ve parçalı yazıtların sınıflandırılması ve belgelenmesi projesi sırasında uzmanlar, Büyük Xerxes’e atfedilen bir Elam yazıtının...

Toniná Site Museum Kısaca Tanıyalım

8 Aralık 2020

8 Aralık 2020

Dünya üzerinde irili ufaklı birçok müze vardır. İçinde barındırdığı tarihi değerler ile başı çeken belli başlı kült müzeler her dönemin...

Şanlıurfa’da 10.000 yıllık yerleşim yeri keşfedildi

21 Haziran 2021

21 Haziran 2021

Şanlıurfa’nın Karaköprü ilçesine bağlı Sayburç Mahallesi’nde bir evin bahçesinde neolitik döneme ait yerleşim yeri keşfedildi. Göbeklitepe gibi önemli bir arkeolojik...

2.000 Yıl Önce Guatemala’da Geliştirilen Antik Maya Su Arıtma Sistemi ‘Bugün Hala Çalışacak’ Durumda!

26 Ekim 2020

26 Ekim 2020

Antik Maya, Mesoamerica halkı dünyanın en eski su arıtma sistemlerinden biri geliştirdi. Bugün bile bu çalışma kullanılabilir durumdadır. ABD’li uzmanlar,...

Orta Çağ’da Veba Doktorları ve İlginç Üniformaları

20 Ocak 2021

20 Ocak 2021

Kara veba tarihin en ölümcül salgınıydı ve sadece birkaç yılda 25 milyon Avrupalıyı yok etti. Yönetimdekiler çaresizlikten  ikinci sınıf ve...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]