Kırgızistan’ın Oş vilayetindeki Uzgen kasabasında yapılan son arkeolojik kazılarda, “hum” olarak bilinen 1,75 metre yüksekliğinde bir kil kap ortaya çıkarıldı.
Uzgen’in antik yerleşimi, geniş bir kronolojik aralıkta tarihlenen, yerleşik ve göçebe insanların anıtlarıyla dolu vahanın merkezidir.
Çin kaynaklarında bilinen Ju-Chen şehri, MÖ 104-99 askeri seferleri bağlamında geleneksel olarak burada konuşlandığından, Davan’ın en doğu şehir merkezi olan İpek Yolu üzerindeki bir bölgeye aittir.
Ana gelişme dönemi MÖ IV-I yüzyıllardır. Ancak kasaba, MS 10. yüzyılda Karahanlı devletinin yönetimi altında gelişti. Karahanlılar başkentlerinden biri olan kente Mavarannahr adını verdiler ve günümüze kadar iyi korunmuş üç türbe bıraktılar.
Bu şaşırtıcı keşif, Kırgız Cumhuriyeti Ulusal Bilimler Akademisi’nden bir arkeolog olan Turarbek Abdurrahmanov tarafından duyuruldu.
Mars Boranbaev liderliğindeki kazılar, 10 gün önce 1 Mart’ta yer seviyesinin 2,5 metre altında bir “hum” keşfedildiğinde başlamıştı. MÖ 7. ve 4. yüzyıllar arasında inşa edildiğine inanılan eser, zarar görmeden özenle çıkarılarak Uzgen Mimarlık ve Arkeoloji Müzesi’ne nakledildi.
Abdyrahmanov, “Titiz bir temizlikten sonra, “hum” şimdi devam eden araştırma çabalarımızın bir parçası olarak daha fazla incelemeyi bekliyor. Zaten, Shoro-Bashat kültürünün göstergesi olan kil çanak çömlek parçaları ortaya çıkarıldı ve bölgenin zengin tarihi dokusuna işaret ediyor” dedi.
Bronz ve Erken Demir Çağları’nın sonunda, Fergana Vadisi’nde Shorobashat kültürü oluşmaya başladı. Fergana Vadisi’ndeki Geç Tunç ve Erken Demir Çağı’na paralel olarak göçebe (Kairakkum ve Eilatan, MÖ 11.-3. yüzyıl) ve sedental (Chust ve Shorobashat, MÖ 14.-1. yüzyıllar) kültürler vardı.
Shorobashat kültürü, yerleşik bir tarım kültürüdür.
Kazı alanı, bir çevre yolu için planların yapıldığı Kızıl-Oktiabr bölgesine yakın bir yerde bulunuyor. Büyük bir tarihi potansiyele sahiptir. Abdirahimanov, eski kentin çevresindeki yoğun faaliyet nedeniyle daha fazla antik eser bulma umuduyla artan arkeolojik araştırmaların yapıldığını kaydetti.
1,75 metre yüksekliğinde ve 1,30 metre genişliğinde yükselen “hum”, bir zamanlar bu topraklarda gelişen eski uygarlıkların bir kanıtı olarak değerlendiriliyor.
