Türkiye’de eşi görülmemiş 1800 yıllık mermer küvet, tarihi eser kaçakçıların elinden kurtarılarak Afrodisias Müze Müdürlüğü’ne teslim edildi.
Aydın’ın Karacasu ilçesinde jandarmanın düzenlediği operasyonla tarihi eser kaçakçılarının elinden kurtarılan 1800 yıllık aslan başlı motifli mermer küveti inceleyen uzmanlar, küvetin dönemin devlet yöneticisi veya zengin bir iş insanı tarafından kullanılmış olabileceği üzerinde duruyorlar.
Yapılan araştırmalarda, bugüne kadar Türkiye’de bulunan küvetler içerisinde mermerden yapılmış olması nedeniyle tek olduğu belirtildi.
1 ton ağırlığında ve 1metre 80 santimetre uzunluğundaki mermer küveti inceleyen Aydın İl Kültür ve Turizm Müdürü Umut Tuncer, DHA muhabirine şu bilgileri verdi. “Afrodisias döneminin bir refah toplumu, zenginlik ifadesiyle dolu olan çeşitli ürünleri barındıran özel bir noktadır. Mermer olan küvetin M.Ö. 1’inci yüzyıla dayanan bu şehrin tarihinde de önemli bir parça olduğunu düşünüyoruz.
Yaklaşık 1800 yıllık bu küvet, tamamıyla mermer olması nedeniyle dünyadaki nadir örneklerden birisidir. Bildiğimiz kadarıyla da Türkiye’de de tek örnektir. Daha önce Türkiye’de tespit edilmiş çeşitli çamur katmanlarıyla oluşturulmuş küvetler var ama bütünüyle mermer olan bu yapı aslında bu bölgenin zenginliğini ve dönemin refah toplumunu da ifade ediyor. Aynı zamanda küvetin sağ ve sol cephelerinde aslan başı kabartmaları bulunuyor. Bu kabartmalarda aslında gücü ve iktidarı temsil ettiğini algılıyoruz. Bu küvetin muhtemelen bölgeyi yöneten o dönemin bir devlet yöneticisi ya da zengin bir iş insanının evinde bulunduğunu tahmin ediyoruz. Küvetin bu anlamda ele geçirilmesi jandarma ekiplerinin de başarılı çalışmalarının bir örneği oldu” diye konuştu.
“Restore edilip, müzede sergilenecek”
Tuncer, hukuki sürecin tamamlanmasının ardından küveti restore edip, müzede sergilemek istediklerini belirtti. Tuncer, şöyle devam etti:
“Dünyada olduğu gibi tüm sanatseverler açısından ilgi çeken kıymetli bir parça olacağı düşüncesindeyiz. Tüm antik kentlerimizde bir hamam yapısı mevcuttur. Bu alanlardaki bu hamamları aslında birer kamusal ve sosyal alan olarak da kullanıldığını işaret ediyor. Sıcak su, hamam, yıkanma ve temizlenme kültürü dönemin önemli bir parçasıdır. Görmeyi beklediğimiz her şeyi bu küvette gördük. Aydın, Lidya ve Karya bölgesinin tam kesişen noktasında muazzam bir kültür medeniyetleri tarihi kentidir.
Bölgenin en zengin antik kenti ise Afrodisias’tır. Afrodisias’ta sadece bu küvete dair verilerin dışında elimizde olan bir bilgi de büyük bir heykeltıraş okuluna ev sahipliği yapmış bir kent olmasıdır. Bugün Afrodisias Müzesi’ndeki heykel kalitelerindeki yüz ifadeleri, kas ve mimikleri yansıtan o kıvrımların yansımasını dünyada bulabileceğimiz başka hiçbir müze yok. Dünyanın en nitelikli heykelleri hem sayı hem de niteliksel olarak burada bulunuyor. ‘Gösterişli bir küvet nerede bulunulurdu?’ sorusunun cevabını ‘Afrodisias’ olarak zaten tahmin edebilirdik. Küvetin ağırlığı 1 ton. İnsan gücüyle taşınması çok zordur. 1 metre 80 santim boyu var. Bugünkü küvetlerle boyu, ölçüsü neredeyse aynı.”
