6 August 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Taşa oyulmuş 2000 yıllık Antik Yunan ‘okul yıllığı’ bulundu

Tarihçiler , İskoçya Ulusal Müzeleri koleksiyonundaki bir mermer levha üzerindeki eski bir Yunanca yazıtın nadir bulunan bir “Antik Yunan okul yıllığı” tipinde bir isim listesi olduğunu keşfettiler.

Bu mermer üzerine oyulmuş harfler, İmparator Claudius (M. S. 41-54) döneminde zorlu bir askeri ve sivil eğitim yılı olan Atina’daki ephebate’den geçen ephebik arkadaşların ve yakın arkadaşların bir listesidir.

Antik Yunanistan’da ergenlik çağına ulaşmış bir gence Ephesus deniyordu. 18 veya 19 yaşındaki Ephebi (“ephebus” kelimesinin çoğulu), bir zamanlar iki yıllık sıkı askeri eğitimden geçmek zorundaydı, ancak bu gereklilik daha az zorunlu hale geldi ve eğitim zamanla daha az titiz ve militarist hale geldi. Ephebi gençliği, “ephebic” sıfatına ilham verdi.

Efebik eğitim, M.Ö. 4. yüzyılda Attika vatandaşı olarak kabul edilmeye uygun tüm genç erkekler için bir gereklilik haline geldi. Her iki tarafta da Attika ebeveyni 18 yaşında olsaydı, gençler de jure vatandaş olurdu, ancak bu hakları fiilen kullanmaları için (oy, davaya taraf olmak, meclise katılmak), önce iki yıllık askeri eğitime kaydolmaları gerekiyordu.

M. Ö. 2. yüzyılda, ephebik eğitim yabancılara açıldı ve edebiyat ve felsefe çalışmaları müfredata eklendi. Yaklaşık olarak M. S. 39’dan itibaren, bir ephebik eğitimini tamamlayan herkes bir Attic vatandaşı olarak kabul edildi.

Roma İmparatoru Claudius (MS 41-54) döneminde Atina efebatını birlikte yaşayan ve kurdukları yakın ilişkileri anmayı amaçlayan 31 arkadaştan oluşan bir grubu listeler. Fotoğraf: Ulusal Müzeler İskoçya
Roma İmparatoru Claudius (MS 41-54) döneminde Atina efebatını birlikte yaşayan ve kurdukları yakın ilişkileri anmayı amaçlayan 31 arkadaştan oluşan bir grubu listeler. Fotoğraf: Ulusal Müzeler İskoçya

Uzmanlar, Oxford’daki Ashmolean Müzesi koleksiyonundaki benzer bir listenin kopyası olduğunu düşündüler, ancak incelediklerinde durumun böyle olmadığını anladılar.

Bu döneme ait yazıtlar nadir olduğu için, bilim adamları yeni keşfedilen ephebik listenin Ashmolean’ın yazıtıyla aynı yıl ve kohorttan kalmanın daha da dikkat çekici olduğunu söylüyorlar.

Keşfe öncülük eden Manchester Üniversitesi’nde Yunan tarihi ve epigrafi profesörü Dr. Peter Liddel şunları söyledi: Halihazırda bilinen bir yazıtın kopyası değil, 1880’lerden beri çok uzun bir süredir NMS’nin depolarında bulunan tamamen benzersiz yeni bir keşifti ve kendilerine co-ephebes veya yardımcı öğrenciler ve arkadaşlar diyorlardı.”

“Bu, M. S. 41-54 döneminde, Claudius’un saltanatı sırasında belirli bir yıl için öğrencilerin bir listesiydi ve bize yeni isimler veriyor, eski Yunanca’da daha önce hiç rastlamadığımız isimler vardı. Ayrıca bu dönemde efebate’de yer alan vatandaş olmayanlar için bize en erken kanıtlara da yer veriyor.

Listenin nerede sergilendiği bilinmiyor ancak gençlerin antrenman yaptığı spor salonu gibi bir yere konmuş olabileceği düşünülüyor.
Listenin nerede sergilendiği bilinmiyor ancak gençlerin antrenman yaptığı spor salonu gibi bir yere konmuş olabileceği düşünülüyor.

Plakanın üst kısmı sivridir ve ephebes’in okul spor salonunda kullanacağı tipte küçük bir yağlı amfora tasvir ettiğine inanılan aşınmış bir kabartmadır. Listenin nerede sergilendiği bilinmiyor ancak gençlerin antrenman yaptığı spor salonu gibi bir yere konmuş olabileceği düşünülüyor.

Metrodoros arhonship’inde, başkomiser Phlya’lı Dionysodoros (Dionysodoros’un oğlu) iken, Philippos’un oğlu Attikos, kendi ephebes (ve) arkadaşlarını (bunu) adamıştı.

Antik Yunan okul yıllığında 31 isim ithaf altında iki sütuna yazılmıştır. Attikos’un ephebate’deki seçkin kardeşleri Aiolion, Dionysas, Anthos, Herakon, Theogas, Charopeinos, Tryphon, Dorion, Phidias, Symmachos, Athenion, Antipas, Euodos, Metrobios, Hypsigonos, Apollonides, Hermas, Theophas, (H?)elis, Atlas, Zopyros, Euthiktos, Mousais, Aneiketos, Sekoundos, Zosimos, Primos, Dionys, Eisigenes, Sotas ve Androneikos.

Banner
Related Articles

İsveç’te arkeologlar Viking Demir Bilezik ve Altın Boyun Halkası Keşfetti

23 Mart 2025

23 Mart 2025

İsveç’te arkeologlar Öland adasındaki Löt yakınlarında bir bataklıkta bulunan nadir bir Viking demiri bilezik ve Trollhättan’da 2.000 yıllık altın boyun...

Türkiye’de Arkeoloji Eğitimi Veren Üniversiteler

24 Kasım 2020

24 Kasım 2020

Kazı bilimi olarak da tanımlanan arkeoloji, “arkhaios” yani eski ve “logos” bilim kelimelerinin birleşmesi ile türetilmiştir. Eskinin bilimi olarak da...

Arkeologlar, Maya sıvasını dayanıklı kılan gizli bileşeni keşfettiler

23 Nisan 2023

23 Nisan 2023

Maya duvar ustaları, birçoğu bugün hala ayakta duran görkemli yapıları inşa etmek için kullandıkları sıvaları bilinmeyen bir formülle yapıyorlardı. Granada...

Yeni Arkeogenetik Araştırma Orta Çağ’da Kıta Avrupası’ndan İngiltere’ye Yaşanan Büyük Göç Dalgasını Gösteriyor

21 Eylül 2022

21 Eylül 2022

Roma İmparatorluğu’nun İngiltere topraklarını terk etmesi sonrası bölgeye Kıta Avrupası’ndan özellikle Hollanda, Almanya ve Danimarka da dahil olmak üzere Kuzey...

Göbeklitepe Bölgesinde 11 Tepe Keşfedildi

27 Haziran 2021

27 Haziran 2021

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, Göbeklitepe’nin 100 kilometrelik bölgesi içinde 11 tepe daha keşfedildiğini açıkladı. “Mezopotamya” markasının tanıtımı...

İzmir’de 1500 Yıllık Mozaik Kaçak Kazı Yapanların Elinden Kurtarıldı

3 Nisan 2021

3 Nisan 2021

Neredeyse her gün kaçak kazı yapıldığına dair haberleri bültenlerde okuyoruz. Kaçak kazı haberlerini okuyunca duyunca mutlaka üzülüyoruz. Ama, kimi haberlerde...

Orkney Çömleği Üzerinde 5.000 Yıllık Parmak İzi

23 Nisan 2021

23 Nisan 2021

Avrupa kıtasının en eski tarihi yerleşimlerine sahip İskoçya’nın kuzey bölgesinde yer alan Orkney takımadalarında  5.000 yıl öncesine dayanan bir çömlek...

Altay Dağları’nda 2.500 Yıllık Çene Rekonstrüksiyonu: Demir Çağı Tıbbı Sanılandan Çok Daha Gelişmiş

17 Şubat 2026

17 Şubat 2026

Altay Dağları’nın sert rüzgârları altında yaşayan bir kadın… Ağır bir kafa travması geçiriyor. Normal şartlarda ölümcül sayılabilecek bir yaralanma. Fakat...

Paris’teki Luksor Dikilitaşı’nda 3300 Yıllık Gizli Mesajlar Ortaya Çıktı

1 Mayıs 2025

1 Mayıs 2025

Fransa’nın başkenti Paris’te yer alan ve 1830’larda Mısır’dan getirilen 3.300 yıllık Luksor Dikilitaşı, son restorasyon çalışmaları sırasında yepyeni sırlarını, gizli...

Tarihi Eser Kaçakçılarına Pandora V Operasyonu

11 Mayıs 2021

11 Mayıs 2021

Tarihi eser kaçakçılarına yönelik Dünya genelinde İnterpol, Europol ve Dünya Gümrük Örgütü ortaklaşa Pandora V adı altında bir operasyon düzenledi....

Galaktik Arkeoloji: Gökbilimciler Yıldızları Fosil Olarak Kullanarak Samanyolunu İnceliyor

14 Aralık 2020

14 Aralık 2020

Galaksimizin yıldız popülasyonunu anlamak, sadece kendi dünyamız hakkında değil, aynı zamanda bir bütün olarak evren hakkında da çok şey ortaya...

Arkeolog kimdir? Arkeolog atamalarında son durum nedir?

24 Kasım 2020

24 Kasım 2020

Arkeolog, eski çağlarda yaşayan medeniyetlerden toprak ve su altında kalan taşınır, taşınmaz kültür varlıklarını kazı yönetimi ile ortaya çıkaran arkeoloji...

Paris Tren İstasyonu’nun yakınında kayıp antik nekropolde 2.000 yıllık mezarlar bulundu

24 Nisan 2023

24 Nisan 2023

Arkeologlar, Paris’in merkezindeki bir tren istasyonunun sadece birkaç metre uzaklıktaki antik nekropolde 50 mezar keşfettiler ve bu mezarlar, günümüz Paris’inin...

Gizli Taş Çemberlerin Sırları Ortaya Çıkarılmayı Bekliyor

17 Kasım 2020

17 Kasım 2020

İskoçya’da St Andrews Üniversitesi’ndeki araştırmacıların ünlü Calanais çemberine yakın bölgede gömülü olan taşlar hakkında daha fazla bilgi ortaya çıkarmalarına olanak...

Atina Generali Miltiades’in Zeus’a Sunduğu Miğferi

15 Temmuz 2021

15 Temmuz 2021

Olimpiyat oyunlarının ünlü olimpik araba yarışçısı Cimon Colelamos’un oğlu Miltiades’in (M.Ö. 550-489) Maraton Savaşları’nda kullandığı miğfer, arkeoloji tarihinde çok önemli...

Comments
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]