26 February 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

İslam Öncesi Arabistan’da Tapınılan Tanrıçalar

İslam öncesi Arabistan’da, Al-lat, Manat (Manah olarak da adlandırılır) ve Al-Uzza, Hubal ile birlikte Mekke panteonunun başlıca tanrıları olan üç tanrıçadır. Al-Uzza, aynı zamanda tanrı Dushara ile birlikte, Nebatilerin de birincil tanrısıydı.

Arap Yarımadası’ndaki topluluklar, 7. yüzyılda İslam’ın gelişinden önce birçok tanrıya tapıyorlardı. Bunların en önemlilerinden biri, artık bulanık bir figür haline gelen ancak bir zamanlar Batı ve Orta Doğu’da yaygın olarak tanınan tanrıça Al-Lat’tır.

Al-Lat tapınımı, İslam peygamberi Hz. Muhammed’in doğduğu Mekke yakınlarındadır. Al-Lat, İslam’ın gelişinden önce Arap dünyasının birçok yerinde tanınmış bir tanrıçaydı.

Al-Lat, Al-Uzza ve Manat heykel grubu
Al-Lat, Al-Uzza ve Manat heykel grubu, MS 1-3. yüzyıl, Part İmparatorluğu dönemi. Irak Müzesi

Al-Lat aslen ay tanrıçasıydı, ancak başka birçok farklı rolü vardı. O, yeryüzünün bolluk tanrıçasıydı ve aynı zamanda bir aşk tanrısıydı. Güneşle de ilgiliydi ve ana sembolü yeni ay olmasına rağmen bazen güneş tarafından temsil edildi.
Al-Lat, Al-Uzza ve Manat genellikle birlikte tasvir edilir ve bazen birbirleriyle karıştırılır. Al-Lat, ay tanrıçasıdır. Hilalin yanı sıra, Al-Lat’ın diğer sembolleri bir demet buğday ve bir tütsü kabıdır.

Kanatlı Aslanlar Tapınağı'nın Al-Uzza için yapıldığı sanılıyor.
Kanatlı Aslanlar Tapınağı’nın Al-Uzza için yapıldığı sanılıyor.

Al-Uzza (Kudretli Olan), sabah ve akşam yıldızlarının tanrıçasıdır ve savaşı ve aşkı sembolize eder. İnanna’ya benzer şekilde aslanlarla gösterilir. Nebatiler onun için Petra’da büyük bir tapınak inşa ettiler. Ayrıca kendisine adanan akasya ağaçlarının ve çatıların yanında tapılırdı. Bazı bilginler, O’nun Mekke’nin kendisinin koruyucu tanrısı olabileceğine bile inanıyor. Al-Uzza, Cennetin Hanımıdır ve Nabat burcunun bir üyesidir.

Al-'Uzza: Üç kadın tanrının en ünlüsü, yüzü taşa oyulmuş. Fotoğraf: Sonia Halliday
Al-‘Uzza: Üç kadın tanrının en ünlüsü, yüzü taşa oyulmuş. Fotoğraf: Sonia Halliday

Al-Uzza aynı zamanda uzun mesafeli yolculuklarda gemileri koruyan Tanrıçadır. Arabistan’ın bir çöller ve göçebeler bölgesi olmasına rağmen, Nebatiler ticaret için okyanus seferlerine giriştiler. Bu yönüyle, gemilerin yanında yüzme alışkanlığı onları koruyucu ve koruyucu yapan yunus tarafından sembolize edilir. Kedigiller de Onun için kutsaldır ve Petra’nın Kanatlı Aslanlar Tapınağı onun olabilir.

Menat, inanç ve ölüm tanrıçasıdır. İnsanlar onu ya kendilerini korumak ya da düşmanlarını takip etmek için çağırdılar. Sembolü azalan aydır ve genellikle elinde bir ölüm kabı tutan yaşlı bir kadın olarak tasvir edilir.

Ürdün ve kuzey Arabistan’daki eski Kenan halklarına Nebatiler denir. 3. ve 1. yüzyıllarda o kadar refah içindeydiler ki , sayısız tapınak, mezar ve doğrudan kayaya oyulmuş diğer yapılarla muhteşem Petra şehrini inşa ettiler . Günümüze çok yazılı materyal bırakmasalar da erken dönem Arap tanrılarına, özellikle de Dhu Shara ve Al-Uzza’ya taptıkları düşünülmektedir.

Bunlar aynı zamanda Kuran’da adı geçen ve İslam peygamberi Hz. Muhammed’in tek Tanrı’nın ortakları olarak tanımayı reddettiği – Mekkelilerin önerdiği bir uzlaşma – tanrıçalardı.

Birçok yönden, Müslümanların İslam’dan önceki zaman olarak tanımlayacakları cahiliye dinini veya “cehalet zamanını” temsil ederler.

Banner
Benzer Yazılar

Kazılar, Samikon’daki Poseidon Tapınağı’nın daha önce tahmin edilenden daha anıtsal olduğunu gösteriyor – Yeni Keşifler

9 Kasım 2024

9 Kasım 2024

Avusturya Bilimler Akademisi ve Yunanistan Kültür Bakanlığı’ndan arkeologların Batı Mora’daki Kleidi-Samikon’da yürüttüğü yeni kazılar, 2022 yılında keşfedilen tapınağın daha önce...

Arkeologlar Kuzey Makedonya’da 2500 Yıllık Yerleşim Ortaya Çıkardı

12 Nisan 2025

12 Nisan 2025

Kuzey Makedonya’daki Crnobuki köyü yakınlarındaki Gradishte’de yakın zamanda yapılan arkeolojik kazılarda sitenin tarihi önemi hakkındaki önceki varsayımları sorgulayan önemli bir...

Türk cevizinin de taşındığı çok kültürlü 1400 yıllık gemi enkazına ulaşıldı

30 Mart 2022

30 Mart 2022

İsrail’in kuzey kıyısında bir kibbutz (servetin ortak olduğu ve elde edilen karın bölgeye verilmesi anlayışına dayalı komün yaşam) olan Ma’agan Michael’da...

Dünya’nın ikonik mimari harikaları nasıl görünüyordu?

16 Ocak 2022

16 Ocak 2022

Dünya’nın ikonik mimari harikaları Parthenon, Güneş Piramidi, Largo Arjantin Tapınağı, Knossos Sarayı ve Luksor Tapınağı gibi anıtların ilk günlerindeki ihtişamlı hallerini...

9 Yaşında ki Çocuk Süleyman Tapınağına Ait Altın Bir Boncuk Buldu

1 Aralık 2020

1 Aralık 2020

Bar-Ilan üniversitesinin gönüllüler için düzenlemiş olduğu Temple Mount Eleme Projesi (TMSP) kapsamında çalışan 9 yaşındaki bir çocuk 3000 yıllık altın bir...

İrlanda’da keşfedilen 2000 yıllık incir Roma İmparatorluğu ile yapılan ticaret hakkında yeni pencere açacak

29 Kasım 2024

29 Kasım 2024

Kuzey Dublin’deki bir arkeolojik kazı da 2000 yıllık kömürleşmiş incir keşfedildi. Keşif, binlerce yıl önce Roma İmparatorluğu ile İrlanda arasında...

Vitruvius’un Efsanevi Bazilikası Bulundu: Roma Mimarlık Tarihi Fano’da Yeniden Yazılıyor

20 Ocak 2026

20 Ocak 2026

İtalya’nın Fano kentinde yürütülen arkeolojik kazılarda, Antik Roma’nın en etkili mimarlarından Marcus Vitruvius Pollio tarafından tasarlandığı bilinen efsanevi bazilikanın kalıntıları...

Geç Kalkolitik Çağın Hac Merkezi “Göz Tapınağı”

29 Eylül 2020

29 Eylül 2020

İnsanlığın kalkolitik çağda ki hac merkezlerinden birisi olan “Göz Tapınağı” (Eye Temple) Göbeklitepe gibi önemli bir inanç merkez üssüdür. Tell...

İthaka’da Odysseus’a Adanmış Kült Alanı Ortaya Çıkarıldı

16 Haziran 2025

16 Haziran 2025

Yunanistan’ın İthaka adasında sürdürülen arkeolojik kazılarda, antik dönemin efsanevi kahramanı Odysseus’a adanmış kutsal bir kült alanı gün yüzüne çıkarıldı. Agios...

Dünyanın en eski runik alfabesi ile yazılmış sözcüğün yer aldığı taş keşfedildi

18 Ocak 2023

18 Ocak 2023

Yazı, Sümerliler tarafından bulundu ve geliştirildi. Zamanla dünyanın birçok noktasında yazı kullanılmaya başladı. Norveç’te bilinen en eski yazı rün bunlardan...

Uzmanlar daha önce bilinmeyen Vincent van Gogh otoportresini ortaya çıkardılar

9 Ağustos 2022

9 Ağustos 2022

Edinburgh sanat tarihçisi tarafından yapılan araştırma sonucunda Hollandalı Post-Empresyonist ressam Vincent Willem van Gogh’a (Mart 1853 – 29 Temmuz 1890)...

İskandinav Bölgesinde Bilinen En Eski Carvel Yapımı Gemi Batığı Bulundu

8 Mart 2025

8 Mart 2025

İsveç’in Stockholm kentindeki Museum of Wrecks (Vrak Batıklar Müzesi) nden deniz arkeologları, Baltık Denizi’nin derinliklerinde tarihe ışık tutan çığır açıcı...

Bilim insanları “Gize Sfenksi’nin oluşumunda rüzgarın parmağı var mıydı?” sorusuna cevap aradı

1 Kasım 2023

1 Kasım 2023

Bilim insanları, Mısır’ın başkenti Kahire’de, Gize piramitleri bölgesinde yer alan Büyük Gize Sfenksi’nin oluşumunda rüzgar faktörünü araştırdılar. Büyük Gize Sfenksi,...

Arkeologlar el değmemiş bir Etrüsk mezarını açtı

1 Kasım 2023

1 Kasım 2023

Orta İtalya’daki Vulci Arkeoloji Parkı’nda, Nisan ayında keşfedilen ve el değmeden kalan 2.600 yıllık, çift odalı, sağlam bir Etrüsk mezarı...

Sırbistan’da büyülü Roma fallus rüzgar çanı ortaya çıkarıldı

15 Kasım 2023

15 Kasım 2023

Arkeologlar, Sırbistan’ın doğusundaki Kostolac bölgesindeki Viminacium antik kentinde yapılan kazılar sırasında tintinnabulum olarak bilinen bir Roma fallus rüzgar çanı ortaya...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]