İncil’de Hz. İsa’nın öğrencisi Mary Magdalene’nin memleketi olarak bahsedilen Magdala Antik Kenti akın zamanda İsrail’in Tiberya kentinin dışında bir ibadet kompleksi inşası için yapılan kazılarda ortaya çıkarıldı.
Son 50 yıldaki en önemli buluntulardan biri olarak nitelendirilen Magdala Antik Kenti, Helenistik dönemde kurulan Celile kıyılarında kurulmuş. Romalılar MS 67’de Celile’yi işgal ettiğinde müreffeh, gelişen bir balıkçı köyüydü.
Kent, taş döşeli sokakları ve birinci yüzyıldan kalma ayrıntılı bir sinagoga sahip bir yerleşimdi. Ancak, Magdala, İsa’dan sonraki yüzyıllarda dini ayaklanmalar, askeri fetihler ve zamanın iniş çıkışları nedeniyle trajik bir şekilde harabeye döndü.
Magdala, 2009 yılında İspanya’dan bir Katolik rahip tarafından antik Magdala bölgesinde dini bir inziva ibadet merkezi kurmak için başlatılan hafriyat çalışmalarında ortaya çıkarıldı.
İnşaat işçileri, kasabanın balık işleme tesisinin bir parçası olan taş duvarlara ve geçitlere rastladıklarında burasının içlerinden taze akan su akan taş kaplı tanklarla, bir zamanlar Celile kasabasının hareketli balık pazarının kalbinde olduklarını bilmiyorlardı.
Mükemmel tasarlanmış tanklarıyla bu duvarları bulmak bile başlı başına bir arkeolojik bulguydu ve hemen arkeologlar sistematik kazılarına başladılar.
Yüzeyin sadece otuz santimetre altında inanılmaz bir şekilde birinci yüzyıldan kalma bir sinagogun kalıntıları ve MS 5 ile 63 yılları arasına ait madeni paralar buldular. MS 29’da basılan bir madeni para, Yeni Ahit’te Matta 4:23 ve Markos 1:39’da kaydedildiği gibi, İsa’nın kamusal yaşamı boyunca sinagoglarda öğrettiği izlenimini gösteriyor.
Herodian döneminde bölgedeki Greko-Romen etkisini sergileyen çarpıcı mozaiklere de rastlayan arkeologlara göre, sinagogun güney tarafındaki küçük mozaikli bir oda, magdala.org‘da bildirildiği gibi, muhtemelen Tevrat parşömenlerinin saklandığı yerdi.
Sinagogun merkezinde, uzmanların MS 70 yılında Roma ordusu tarafından şehrin dışında yıkılan Kudüs’teki Büyük Tapınağın en eski oyulmuş temsili olduğuna inandıklarını gösteren, özenle oyulmuş bir taş olan eşsiz Magdala Taşı duruyordu.
Babil Talmud’unda kasaba, bazı tarihi coğrafyacıların geniş balık işleme alanlarına atıfta bulunabileceğini düşündüğü Magdala Nunayya (Aramice: מגדלא נוניה, “Balıkların Kulesi” anlamına gelir) olarak biliniyordu.
1910’da kurulan (1949’da yerel konsey statüsü verilen) ve Tiberya’dan yaklaşık altı kilometre (3.72 mil) uzaklıkta bulunan modern İsrail belediyesi Migdal, şimdi eski köyün alanına genişledi.
İsrail Eski Eserler Kurumu adına 2006 yılında bölgede yapılan ön arkeolojik kazılar, yerleşimin Helenistik dönemde (MÖ 2. ve 1. yüzyıllar arasında) başladığını ve geç Roma döneminde (MS 3. yüzyıl) sona erdiğini ortaya koydu.
Kapak Fotoğrafı: AVRAM GRAICER /CC BY-SA 3.0
