10 February 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Homo bodoensis, modern insanın atası olabilir mi?

Modern insanın atasını bulma üzerine çalışmalar aralıksız sürüyor. En son çalışma günümüzden yarım milyon yıl önce yaşamış Homo bodoensis üzerine yoğunlaştı.

Bilim insanları, modern insanın atası olabilecek yeni bir türü Homo bodoensis’i keşfettiler.

Bulunan bu yeni türün, insanın, Afrika hareketli dünya yayılımını ve etkileşiminin nasıl olduğu konusunda yeni bilgiler kazandıracağı düşünülüyor.

Homo sapiens türünden başka birçok insan türü yaşadığını ve dünyayı dolaştığı biliniyor. Bunlardan birisi, Endonezya adası Flores’in bir zamanlar minyatür gövdesi nedeniyle genellikle “hobbit” olarak bilinen soyu tükenmiş Homo floresiensis türüdür.

İnsan türlerinin, birbirleri ile etkileşim içerisinde oldukları son arkeolojik kazılar ve çalışmalarla daha çok kesinleşti.

Yeni çalışmada, araştırmacılar yaklaşık 774.000 ila 129.000 yıl öncesine (bir zamanlar Orta Pleistosen olarak biliniyordu ve şimdi Chibanian olarak yeniden adlandırıldı) tarihlenen insan fosillerini analiz ettiler. Önceki çalışmalar, modern insanların bu dönemde Afrika’da ortaya çıktığını, Neandertallerin ise Avrasya’da ortaya çıktığını öne sürüyordu. Bununla birlikte, insan evrimindeki bu kilit bölüm hakkında pek çok şey hala tam olarak anlaşılamamıştır – paleoantropologların “ortadaki karışıklık” dediği bir sorun.

Homo bodoensis
Homo bodoensis , insan soylarının dünya genelinde nasıl hareket ettiğini ve etkileşime girdiğini çözmeye yardımcı olabilir. Görsel: Ettore Mazza

Afrika ve Avrasya’daki Chibanian dönemi insan fosilleri genellikle iki türden birine atanır: Homo heidelbergensis veya Homo rhodesiensis. Bununla birlikte, her iki tür de genellikle iskelet özelliklerinin ve onları tanımlayan diğer özelliklerin çoklu ve çoğu zaman çelişkili tanımlarını taşıyordu.

Son DNA kanıtları, Avrupa’da H. heidelbergensis olarak adlandırılan bazı fosillerin aslında erken Neandertallerden olduğunu ortaya çıkardı. Bilim insanları, H. heidelbergensis’in bu durumlarda gereksiz bir isim olduğunu belirtti.

Bir insanın atası olan yeni adlandırılan tür Homo bodoensis, Orta Pleistosen sırasında Afrika’da yaşadı.
Araştırmacılar, benzer şekilde, Doğu Asya’daki birçok fosilin son analizlerinin artık H. heidelbergensis olarak adlandırılmaması gerektiğini öne sürüyorlar. Örneğin, Chibanian Doğu Asya insan fosillerinde görülen birçok yüz ve diğer özellikler, aynı yaştaki Avrupa ve Afrika fosillerinde görülenlerden farklıdır.

Buna ek olarak, Afrika’dan Chibanian fosiller bazen H. heidelbergensis ve hem de H. rhodesiensis olarak adlandırılır. Bilim insanları ayrıca, H. rhodesiensis’in, kısmen tartışmalı İngiliz emperyalist Cecil Rhodes ile olan ilişkisinden dolayı, bilimde hiçbir zaman geniş çapta kabul edilmeyen, yetersiz tanımlanmış bir etiket olduğunu da kaydetti.

Homo bodoensis çizimi
Homo bodoensis , adını Etiyopya’da bulunan 600.000 yıllık bir kafatasından almıştır. Çizim Ettore Mazza

Tüm bu karışıklığın üstesinden gelmeye yardımcı olmak için, araştırmacılar şimdi, 1976’da Etiyopya Bodo D’ ar’da bulunan 600.000 yıllık bir kafatasının adını taşıyan yeni bir türün, H. bodoensis’in varlığını öne sürüyorlar. Bu yeni isim, birçok kişiyi kapsayacak daha önce H. heidelbergensis veya H. rhodesiensis olarak tanımlanan fosiller.

Araştırmacılar, H. bodoensis’in H. sapiens’in doğrudan atası olduğunu ve birlikte insan soy ağacının farklı bir dalını oluşturduğunu, Sibirya ve Tibet fosillerinin yaklaşık olarak yaşadıklarını öne sürdüğü Neandertalleri ve gizemli Denisovalıları ortaya çıkarandan farklı olduğunu öne sürüyorlar.

Kanada’daki Winnipeg Üniversitesi’nde paleoantropolog olan ortak yazar Mirjana Roksandic, WordsSideKick.com’a “Bir türe yeni bir isim vermek her zaman tartışmalıdır. Ancak, insanlar onu kullanmaya başlarsa, hayatta kalacak ve yaşayacak” dedi.

Bu yeni sınıflandırmada, H. bodoensis , Afrika ve Doğu Akdeniz’deki Chibanian insan fosillerinin çoğunu tanımlayacaktır. Avrupa’dan gelen birçok Chibanian insan fosili, Neandertaller olarak yeniden sınıflandırılacaktı. H. heidelbergensis ve H. rhodesiensis isimleri daha sonra kaybolacaktı. Doğu Asya’dan Chibanian insan fosilleri, daha fazla araştırma ile kendi isimlerini alabilir.

Roksandic, “İnsan evrimini yeniden yazdığımızı iddia etmiyoruz. Bunun yerine, araştırmacılar eski insanlarda görülen varyasyonu “nereden geldiğini ve neyi temsil ettiğini tartışmayı mümkün kılacak şekilde” düzenlemeye çalışıyorlar. Bu farklılıklar hareketi ve etkileşimi anlamamıza yardımcı olabilir” dedi.

Çalışma ile ilgili bilgiler livescience.com dan alınmıştır.

Banner
Benzer Yazılar

Arkeoloji Kazı Çalışmaları İçin 64 Milyon TL Destek

20 Haziran 2021

20 Haziran 2021

2021 yılı arkeoloji kazı çalışmaları için Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü ile Türk Tarih Kurumu Başkanlığı tarafından 64 milyon...

Suriye’de Batı Hun İmparatorluğu’na ait yazıt bulundu

18 Eylül 2021

18 Eylül 2021

Suriye’nin Rakka kenti yakınlarında bulunan Sura Antik Kenti’nde, Batı Hun İmparatorluğu’na ait bilinen en eski yazıt ortaya çıktı. Suriye’de yaşanan...

Antik Çağ’da Kadının Gücünü Gösteren Buluntular

30 Aralık 2020

30 Aralık 2020

Tarihi yazanlar çoğu zaman erkekler olduğu için olmalıdır ki kadınları geri planda bırakmış hatta bahsetmekten bile özenle imtina etmişlerdir. Günümüzde...

Norveç’te Thor ve Odin’e Ait 1200 Yıllık Tanrı Evi

10 Ekim 2020

10 Ekim 2020

Norveç’in batı kıyısında, Bergen Üniversitesi Müzesi’nden arkeolog Søren Diinhoff liderliğindeki bir araştırma ekibi tarafından 1.200 yıllık Eski İskandinav tapınağının direk...

İngiliz arkeologlar ‘Britanya’nın Pompeii’sinde İran cam boncukları buldu

28 Mart 2024

28 Mart 2024

İngiliz arkeologlar, ‘Britanya’nın Pompeii’si’ olarak adlandırılan bir Tunç Çağı yerleşiminde İran cam boncukları keşfettiler. Britanya’nın Pompeii’si, İngiltere’nin Cambridgeshire kentinde Must...

Arkeologlar Kuzey Makedonya’da 2500 Yıllık Yerleşim Ortaya Çıkardı

12 Nisan 2025

12 Nisan 2025

Kuzey Makedonya’daki Crnobuki köyü yakınlarındaki Gradishte’de yakın zamanda yapılan arkeolojik kazılarda sitenin tarihi önemi hakkındaki önceki varsayımları sorgulayan önemli bir...

Türkçe, Korece, Moğolca ve Japonca 9.000 yıl önce yaşayan çiftçilerde izlendi

11 Kasım 2021

11 Kasım 2021

İletişim aracı dilin nasıl ve ne zaman ortaya çıktığına dair kesin bir bilgiye sahip değiliz. İnsanın ilk atasının, işaretler ve...

Büklükale’de Hitit döneminde yaşanan depremin izlerine ulaşıldı

22 Haziran 2023

22 Haziran 2023

Anadolu tarihini değiştirecek bulgulara ulaşılan Büklükale kazılarında Hitit döneminde yaşanan depremin yarattığı tahribatın izlerine ulaşıldı. Kırıkkale’nin Karakeçili ilçesindeki Büklükale mevkisinde...

Hititlerin Önemli Kült Merkezi Samuha’da Nadir Çivi Yazılı “Kuş Alâmeti Tableti” Keşfedildi

24 Temmuz 2025

24 Temmuz 2025

Sivas ‘da yer alan Hititlerin önemli bir kült merkezi olan Samuha’da (günümüzde Kayalıpınar) önemli bir keşif yapıldı. Arkeologlar, Hititlerin manevi...

Hitit İmparatorluğu’nun Çivi Yazılı Tabletleri Dijital Dünyada Yeniden Doğuyor: TLHdig 0.2 Yayınlandı

26 Mart 2025

26 Mart 2025

UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Boğazköy-Hattuşa’da keşfedilen ve MÖ 1650-1200 yılları arasında hüküm süren Hitit İmparatorluğu’na ait binlerce çivi...

Bolu’da işçiler Roma Dönemi lahit buldular

30 Ekim 2022

30 Ekim 2022

Bolu’da bir inşaatın bahçe duvarının temelini kazan işçiler Roma Dönemi’nde ait olduğu düşünülen lahit ortaya çıkardılar. Bolu Tepecik Mahallesi’nde bir...

Erek Dağı eteklerinde Urartulara ait onlarca çivi yazılı pithos bulundu

10 Kasım 2024

10 Kasım 2024

Van’ın İpekyolu ilçesinde Erek Dağı eteklerindeki kale kalıntısında yapılan arkeolojik kazılarda, Urartular döneminde yağ, tahıl ve içeceklerin muhafaza edildiği çivi...

Ertuğrul Fırkateyni Kazısı Koordinatörü Dr. Berta Lledo Turanlı yaşamını yitirdi

27 Temmuz 2021

27 Temmuz 2021

Türkiye’de su altı arkeolojisi üzerine çalışmaları ile tanınan İspanyol Arkeolog Dr. Berta Lledo Turanlı yaşamını yitirdi. II. Abdülhamit döneminde Japonya’ya...

Şamanlar, Tanrılar ve Ruhlar Arasında: Bulgaristan’ın Gizemli Orta Asya Kökenlerine Yolculuk

2 Temmuz 2025

2 Temmuz 2025

Modern sınırlar çizilmeden çok önce, görünmeyenle iletişim kurmaya dayanan şamanlar liderliğindeki kadim ruhani gelenekler, geniş Avrasya bozkırlarını kat ederek ritüellerde,...

Kültür Bakanlığı’ndan Pergamon Müzesi’ne çağrı: “Zeus Tapınağı memleketine dönmeli”

18 Ekim 2023

18 Ekim 2023

Türkiye’den götürülen ve en çok ziyaret edilen eserlerden biri olan Zeus Tapınağı’na ev sahipliği yapan Almanya’daki Pergamon (Bergama) Müzesi, dört...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]