Arkeologlar, Vikinglerin Ragnarök ile yani tanrıların öldürüldüğü ve dünyanın alevler içinde kaldığı hikaye ile ilişkilendirilen İzlanda da bir mağarada da nadir eser kalıntıları keşfettiler.
Mağara, yaklaşık 1.100 yıl önce patlayan bir yanardağın yanında bulunuyor. Vikingler bu dönemde İzlanda’yı kolonileştirmişti.
Araştırmacılardan oluşan bir ekip, Journal of Archaeological Science’ta yakın zamanda yayınlanan bir makalede, “Bu patlamanın etkileri, İzlanda’nın yeni gelen yerleşimcileri için varoluşsal zorluklar yaratarak, rahatsız edici olmalı,” diye yazdı.
Arkeolojik çalışmalar, lav soğuduktan sonra Vikinglerin mağaraya girip kayalardan yapılmış tekne şeklinde bir yapı inşa ettiklerini gösteriyor. Bu yapı içinde Vikingler, koyun, keçi, sığır, at ve domuz gibi hayvan kemiklerini kurban olarak yüksek sıcaklıklarda yakarlardı. Bu, Ragnarok’u engellemek için yapılmış bir ritüel olabilir.
Araştırmacılar ayrıca Orta doğudan gelen eserler karşısında şaşkınlıklarını gizleyemediler.
Brown Üniversitesi Haffenreffer Antropoloji Müzesi müdür yardımcısı ve baş küratörü Kevin Smith, yapının yakınında, üçü Irak’tan gelen 63 boncuk keşfetti. Ekip ayrıca, taş yapının yakınında Türkiye’nin doğusunda bulunan bir mineral olan orpiment kalıntıları buldu. Bu mineral o zamanlar nesneleri süslemek için kullanıldı, ancak İskandinavya’da çok az örnek bulundu. Smith, “Onu bu mağaranın içinde bulmak büyük bir şoktu,” dedi.
Tarihsel kayıtlar, Vikinglerin mağarayı, nihayetinde Ragnarök olarak bilinen olaylar dizisine neden olacak İskandinav mitolojisinde bir dev olan Surtr ile ilişkilendirdiğini göstermektedir. Ekip, Viking mitolojisine göre, “Dünyanın yaratılışında var olan bir element olan Surtr, Ragnarök savaşında tanrıların sonuncusunu öldürdüğünde dünya sona erecek ve ardından dünyayı alevler içinde yutacaktı” diye yazıyor.
Mağara gizemi
Arkeologlar, neden Orta Doğu gibi bir yerden bu kadar nadir bulunan eşyaların mağarada bırakıldığını bilmiyorlar. Vikingler Orta Doğu’ya kadar seyahat ettiler ve bu mallar ticaret yollarından İzlanda’ya gelmiş olabilir.
Ancak bir olasılık, dünyayı yok etmekten kaçınacağı umuduyla Surtr’i yatıştırmak için tasarlanmış olmalarıdır. Diğer bir olasılık da, malların Surtr’le savaşan Viking bereket tanrısı Freyr’i güçlendirmek için tasarlanmış olmasıdır.
Ragnarök hikayesinde Freyr, Surtr ile savaşırken ölür ve dünyanın sonunu durduramaz. Smith, çok sayıda hayvan kemiğinin varlığı – hayvanlar ürettikleri için bereketli bir manzaranın parçası – nesnelerin Freyr’i güçlendirmek için mağaraya yerleştirildiği fikrini desteklediğini ve bunun Surtr’ı yenip Ragnarök’ü durdurabileceğini söylediler.
İzlandalıların Hristiyanlığı Benimsemesi
İzlanda’daki insanlar yaklaşık 1000 yıl önce Hristiyanlığı kabul ettiler ve kısa bir süre sonra mağaraya eşya koymayı bıraktılar. Ekip, tekne şeklindeki taş yapıya yerleştirilen son nesnelerin “Hristiyan haçı şeklinde bir ölçek ağırlık seti” içerdiğini yazdı.
Ancak İzlanda halkı Hristiyanlığı benimsediğinde bile mağarayı dünyanın sonuyla ilişkilendirdiler. Ekip, bir İzlanda geleneğinin mağarayı “Şeytanın Kıyamet Günü’nde ortaya çıkacağı yer” olarak kabul ettiğini yazdı.
