24 June 2024 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Sudan Piramitleri Tehlike Altında

Piramit kelimesi her ne kadar mısır ile eşanlamlı görülse de aslında Sudan’da Mısır’da olduğundan daha fazla piramit bulunmaktadır. Bu eşsiz yapılar ise uzun zamandır tehlike altındalar.

Sudan’ın eski Nubia uygarlığı, tapınaklar, mezarlar ve kraliyet mezar odalarına ek olarak, El Kurru, Jebel Barkal ve Meroe olmak üzere üç arkeolojik alanda  200’den fazla piramide ev sahipliği yapmakta.

Kumtaşı ve granitten inşa edilen dik eğimli piramitler, zengin bir Nil şehri ve eski bir krallık olan Kush’un iktidar merkezi olan Meroe’deki hükümdarların yaşamlarını anlatan hiyerogliflere ve Meroitik yazılarla oyulmuş ve yazılarla süslenmiş şapeller ve mezar odalarından oluşmaktadır.

Başkent Hartum’un yaklaşık 220 km kuzeyinde bulunan Meroe’nin kültürel cevheri, şu anda Sudan’ın en önemli Unesco dünya mirası alanlarından biridir. Bununla birlikte, koruma eksikliği, sert hava koşulları ve ihmalkar ziyaretçiler, anıtlara zarar vermiştir. Örneğin, 1880’lerde, İtalyan kaşif Giuseppe Ferlini , Kushite hazinesini ararken birkaç piramidi havaya uçurdu ve mezarların çoğunun sivri tepelerini eksik bıraktı. Sudan’ın diğer piramitlerinin birçoğu daha sonra yağmacılar tarafından yağmalandı ve yok edildi.

Sudan piramitleri
1880’lerde, İtalyan kaşif Giuseppe Ferlini , Kushite hazinesini ararken birkaç piramidi havaya uçurdu ve mezarların çoğunun sivri tepelerini eksik bıraktı. Wikimedia Commons

Kum Fırtınaları 

Bu günlerde kum fırtınaları ve değişen kum tepeleri, Sudan’ın antik miras alanları için en büyük tehdidi oluşturuyor. Bu aslında yeni bir şey değil ve hatta binlerce yıl öncede büyük bir sorundur. MÖ 5. yüzyıldan kalma bir tapınakta bulunan bir yazıtta, bir Kushite kralının patikadaki kumu temizlemek için emir verdiği anlatılmaktadır : 

Majesteleri, kumu götürmek için çok sayıda erkek ve kadın, ayrıca kraliyet çocukları ve şefleri getirdi; ve Majesteleri günlerce kalabalığın ön saflarında kumu el(ler)iyle kendisi taşıyordu.

Sudan’ın eski Nubia uygarlığı, tapınaklar, mezarlar ve kraliyet mezar odalarına ek olarak, El Kurru, Jebel Barkal ve Meroe olmak üzere üç arkeolojik alanda  200’den fazla piramide ev sahipliği yapmakta.

Ancak bugün tehdit, araziyi daha kurak ve kum fırtınalarını daha sık hale getiren iklim değişikliği ile daha da kötüleşti. Hareket eden kumlar, Sudan’ın kırsal kesimlerinde tüm evleri ve tarlaları, sulama kanallarını ve nehir kenarlarını kaplayacak şekilde ilerliyor.

Bazı arkeologlar kum hareketinin antik eserlerin hırsızlardan korunmasına yardımcı olduğuna inanırken, kazılmış alanlara zarar vererek onları çölün altına gömdüğü biliniyor. Bununla birlikte ne yazık ki rüzgarla savrulan kum, hassas taş işçiliği ve heykelleri de aşındırır ve büyük zararlar verebilir.

Bilindiği gibi kum hareketi ve çölleşmeyle mücadele etmenin en iyi yolu bitki örtüsünü artırmaktır ve Afrika liderliğindeki iddialı bir ağaçlandırma projesi bu yolda öncülük etmektedir.

Büyük yeşil duvar  “Great Green Wall” adı verilen projeye 20’den fazla ulus destek veriyor. Batı Afrika’daki Senegal’den doğuda Cibuti’ye kadar kıta boyunca 100 milyon hektarlık araziyi restore ederek Sahra Çölü’nün yayılmasını durdurmak için milyarlarca dolarlık bir proje. Bu deneysel proje bugüne kadar %4 lük bir alanı ağaçlandırmayı başarsada tamalandığında  toz fırtınalarının sıklığını sınırlayacak ve kumun kuzey Sudan’daki verimli topraklara ve tarihi alanlara erişimini engelleyeceği  düşünülmekte.

Banner
Benzer Yazılar

Yeni buluntular Amida Höyük tarihini 9 bin yıla çekti

31 Aralık 2021

31 Aralık 2021

M. Ö. 6 bin kültür tabakasından Osmanlıya kadar birçok kültür izlerine ulaşılan Amida Höyük kazılarında bu yıl 900 parça buluntu...

Köpek ilk defa nerede evcilleştirildi

30 Haziran 2022

30 Haziran 2022

Arkeoloji ve genetik uzmanların oluşturduğu çalışma ekibinin yayınladığı bir çalışma köpeğin, ata olarak 15 bin yıl önce yaşanan Buzul Çağ’da...

Ünlü Kumarhane İşletmecisi 1000 Yıllık Tapınağın Yanına Tatil Köyü Yapacak

18 Kasım 2020

18 Kasım 2020

Nagacorp firması 2020’nin dev atılım planı açıklandı. Yapılan açıklamaya göre firma Kamboçya’nın ünlü Angkor Vat tapınaklarının yakınında bir tatil yeri...

Peru, Castillo de Huarmey’deki kraliyet nekropolünde bulunan seçkin Wari ustalarının mezarları

12 Eylül 2022

12 Eylül 2022

Peru’nun Ancash Bölgesi’ndeki piramit benzeri bir mezar kompleksi olan Castillo de Huarmey arkeolojik alanında Wari kültürünün seçkin zanaatkarlarının bir grup...

Tarihi Eser Kaçakçılarına Pandora V Operasyonu

11 Mayıs 2021

11 Mayıs 2021

Tarihi eser kaçakçılarına yönelik Dünya genelinde İnterpol, Europol ve Dünya Gümrük Örgütü ortaklaşa Pandora V adı altında bir operasyon düzenledi....

Bulgaristan’da Bakır Çağı Dönemine Ait Fırınlar Bulundu

4 Kasım 2020

4 Kasım 2020

Bulgaristan’ın Tuna Nehri yakınlarında gerçekleştirilen arkeolojik çalışmalarda bakır çağı dönemine ait iki fırın bulundu. Rusçuk Bölge Tarih Müzesi’nden araştırmacılar tarafından...

500 yaşındaki İnka mumyası, sanki derin bir uykuda “La Doncella”

24 Ağustos 2021

24 Ağustos 2021

1999’da Arjantin’deki yüksek Volcán Llullaillaco zirvesinin yakınında bulunan üç İnka mumyası tüm bilim adamlarını hayrete düşürdü. Bulunan 3 İnka o...

Ayasuluk Tepesi kazılarında bulunan Miken figürünü Arzava Krallığı’nın başkentinin Selçuk olduğunu kuvvetlendiriyor

11 Haziran 2022

11 Haziran 2022

Ayasuluk Tepesi kazılarında, Anadolu Tunç Çağı krallıklarından Arzava Krallığı’nın başkenti Appasas’ın Selçuk olduğunu kuvvetlendiren 3 bin 200 yıllık Miken figürünü...

Alexandria Troas Antik Kenti’nde 2.000 Yıllık Altar Bulundu

9 Ekim 2021

9 Ekim 2021

M. S. 1 ve 4’ncü yüzyıllarda döneminin en büyük ticari limanına sahip Alexandria Troas Antik Kenti’nde yapılan kazılarda 2.000 yıllık...

Facebook’ta satılık Maya arkeolojik alanı Yucatán’da ve Meksika’da tartışmalara yol açtı

31 Mart 2023

31 Mart 2023

Facebook Marketplace’te satılık 249 hektardan fazla arazi, Yucatan’da ve Meksika’da tartışmalara yol açtı. Sosyal medyada reklamı yapılan mülk, Yucatán eyaletinin...

Trabzon’da 700 Yıllık Kilise Müze Oluyor

31 Ocak 2021

31 Ocak 2021

St. Michael kilisesinin 2018 yılında başlayan restorasyonu tamamlandı. Trabzon’un Akçaabat beldesinde bulunan 7 asırlık kilisenin bundan sonra müze olarak hizmet...

Arnavutluk’un Dıraç kentinde 1900 yıllık nadir bir mozaik keşfedildi

6 Kasım 2023

6 Kasım 2023

Arnavutluk’un batısındaki Adriyatik Denizi’ndeki liman kenti Dıraç’ta 1900 yıl öncesine ait eşsiz bir mozaik bulundu. Balkanlar’ın en eski ve en...

Anadolu arkeolojisi tarihinde ilk defa Med kültürü eserleri bulundu

17 Ekim 2022

17 Ekim 2022

Anadolu arkeolojisi tarihinde ilk defa Med kültürüne ait eserler ortaya çıkarıldı. Oluz höyük kazı başkanı Prof. Dr. Şevket Dönmez, “Bu...

Kudüs Tepeleri’nde Roma dönemi nekromansi kanıtları; yağ lambaları, mızrak uçları ve kafatasları

14 Temmuz 2023

14 Temmuz 2023

Kudüs Tepeleri’ndeki Te’omim Mağarası, bir zamanlar insanların gelecek hakkında bilgi edinme umuduyla ölülerle iletişim kurduğu yer olarak hizmet etmiş olabilir....

Kopya olduğu düşünülen kılıcın 3000 yıllık Tunç Çağı kılıcı olduğu ortaya çıktı

23 Ocak 2023

23 Ocak 2023

Chicago Field Müzesi’nde daha önce bir kopya olduğu düşünülen bir kılıcın, MÖ 1080 ila 900 yılları arasında tarihlenen 3000 yıllık...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]