Dünya’nın bir çok yerinde insanlara ait olduğu düşünülen bir çok ayak izi bulundu. Şüphesiz bunlardan bir çoğu insanın evrim teorisini neredeyse teste tabi tutacak şekilde. Burgos mağaralarında bulunan ayak izleri de bu izlere son eklenenlerden.
New Mexico’da bulunan Zapata ayak izi tam 290 milyon yaşında. Günümüzden milyonlarca yıl önce dünya üzerinde yürüyen atalarımız olduğunu düşünmek oldukça ilginç. Zapata bilim dünyasında hararetli tartışmalara gebe olsa da nasıl olduğu hala gizemini koruyan konulardan biri olarak kaldı.Yine Batı Girit’te Trachilos yine 5.7 milyon yaşında ve insan ayak izine oldukça benzeyen tartışmalı izlerden biridir. Tahmin edeceğiniz gibi oda tıpkı Zapata gibi açıklanabilmiş değil.
İspanya, Burgos, Ojo Guareña Karst Kompleksi’ndeki Sala y Galerías de las Huellas bölgesinde CENIEH araştırmacıları tarafından incelenen çıplak ayak izleri ise bu kadar eski bir zamana ait değil. 4600 ila 4200 yıl önce küçük bir grup insan tarafından yumuşak zemin keşif çökeltisinde bırakıldılar.
1969’da GE Edelweiss araştırmacıları, İspanya’nın Burgos kentindeki Ojo Guareña Mağarası sistemindeki Sala ve Galerías de las Huellas’ın zeminindeki yumuşak tortularda korunan yüzlerce eski insan ayak izini keşfettiler.
Yakın zamanda bulunan ayak izleri, mağaradaki karmaşık geçitlerde çıplak ayakla yürüyen küçük bir grup insanın izlerini temsil ediyorlar. Dokümantasyonun zor uyumluluğundan ve bu baskıların korunmasından dolayı, onları incelemek mümkün olmadı.
Bu siteye giriş galerilerinde yapılan tarihleme, Neolitik, Mezolitik ve Üst Paleolitik dönemlerde yoğun insan trafiğini belgelemiş ve tarih öncesi boyunca bu büyük mağara kompleksine tekrar tekrar yapılan ziyaretleri doğrulamıştır.
Mağara 4600 ila 4200 yıl önce keşfeden yaklaşık on kişinin bıraktığı izlere atfedilen bu ayak izleri, 1969’da Grupo Espeleológico Edelweiss (GEE) tarafından Sala y Galerías de las Huellas’ın girişinden yaklaşık 1200 m uzaklıkta keşfedildi.
Ayak izlerinin ve çevrelerinin kırılganlığı, onları incelemenin mümkün olmadığı anlamına geliyordu ve bunu yapmak, yeni invazif olmayan teledeteksiyon tekniklerinin geliştirilmesini beklemek zorunda kaldı.
CENIEH ve Fundación Atapuerca’da araştırmacı olan arkeolog Ana Isabel Ortega, “3 boyutlu taramalar ve GIS teknikleriyle birlikte dijital fotoğrafçılık sayesinde, bu sitede 1200’den fazla insan ayak izini titizlikle tespit edebildik,” dedi.
Tarihlendirilen örneklerden altısı çıplak ayak izlerinin korunduğu güzergahlardan olup, tarihler 4600 ila 4200 yıl öncesine (Kalkolitik) kadar uzanmaktadır. Bununla birlikte, erişim kanalları boyunca kronolojik aralık önemli ölçüde genişler. Sala de las Huellas’a hemen erişimde yer alan iki Kalkolitik tarih dışında, 6600 ila 6200 yıl önce (Neolitik) dört örnek ve 7800 ila 7700 yıl önce (Mezolitik) üç örnek belgelendi.
En eskisi yaklaşık 19000 yaşına (Üst Paleolitik) tarihlenmektedir.
Teledeteksiyon teknikleri nedir?
Bir uçağa bağlanan Işık Algılama ve Değişen (LiDAR) lazer sistemi sayesinde, bölgenin haritasının çıkarılması ve taranması işlemidir.
LiDAR, GPS yer istasyonları tarafından sağlanan coğrafi referanslara sahip bir uçağı veya drone’u zeminden tarayan bir lazer sensöründen oluşur. Elde edilen veriler, eski rezervuarlar veya kanallar gibi formların tanımlandığı bir kartografik model oluşturmak için bir yazılım parçasıyla işlenen nokta bulutlarıyla temsil edilir.
Bu teknoloji, 60’lı yıllarda NASA tarafından Arktik’teki geri çekilen deniz buzunu ve okyanusların bileşimini analiz etmek için geliştirilmiştir. O zamandan beri kullanım alanları topoğrafya, kadastro haritalaması, jeoloji ve arkeoloji için genişletilmiştir.
