21 July 2024 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

İnsanlar ekmek yapmayı 14.400 yıl önce biliyorlardı

Ürdün’ün Kara Çölü’ndeki arkeolojik buluntular, insanların 14.400 yıl önce ekmek pişirmek için taş fırınları kullandığını gösteriyor.

Araştırmacılar, 14.400 yıl önce avcı-toplayıcılar tarafından pişirilmiş bir gözlemenin kömürleşmiş kalıntılarını keşfettiler. Tarımın ortaya çıkışından en az 4.000 yıl öncesine dayanan, bugüne kadar bulunan en eski doğrudan ekmek kanıtıdır.

Shubayqa 1 olarak bilinen bir Natufian avcı-toplayıcı bölgesinde iki şöminede yirmi dört ekmek benzeri kalıntı bulundu.

2018’deki bulgular, yabani tahıllara dayalı ekmek üretiminin avcı-toplayıcıları tahıl yetiştirmeye teşvik etmiş ve böylece Neolitik dönemde tarım devrimine katkıda bulunmuş olabileceğini gösteriyor.

En eski ekmek kalıntısı

Kim bilir? Fırsatçılıkla toplanan yabani tahıllardan taze ekmek yapmak gerçekten zordu ama belki de yenilik o kadar güzel kokuyordu ki insanlar tarımı icat etti.

Şömine bulgularının mikroskobik analizi, yerel halkın, çoğunlukla yenilebilir kökler, sürgünler ve “fındık” üreten bir sazlık olan yaklaşık 95 farklı bitki kullandığını gösterdi. Arpa, yulaf ve buğday da buldular. Bununla birlikte, Levant’taki bu eski insanlar, Natufianların kasıtlı olarak tahılları mı yoksa fırsatçı bir şekilde toplanmış yenilebilir yabani otları mı yetiştirip besledikleri açık değildir.

Bu çalışmada incelenen 24 kalıntı, arpa, siyez ve yulaf gibi evcilleştirilmiş tahılların vahşi atalarının pişirmeden önce öğütüldüğünü, elendiğini ve yoğrulduğunu göstermektedir.

Kalıntılar, Avrupa ve Türkiye’deki çeşitli Neolitik ve Roma yerleşimlerinde tanımlanan mayasız gözlemelere çok benziyor. Ürdün’deki kömürleşmiş kalıntılar, ekmek üretiminin tarımdan önce geldiğinin ilk doğrudan kanıtıdır.

 Shubayqa 1 bölgesinin taş yapılarından biri. Ekmeğin bulunduğu şömine ortadadır. Tam boyutta indirmek için resmin üzerine tıklayın. Fotoğraf: Alexis Pantos
Shubayqa 1 bölgesinin taş yapılarından biri. Ekmeğin bulunduğu şömine ortadadır. Fotoğraf: Alexis Pantos

Bölgede ekmeğin yanı sıra yabani hardal tohumu, bazı hayvan kemikleri ve üç farklı peynir türü gibi malzemeler de keşfedildi.

Katı peynirin en eski kalıntısı, M. Ö. 13. yüzyıla kadar uzanıyor. Yaklaşık 3 bin 200 yıllık peynir, Mısır’daki antik Memphis kentinin belediye başkanı Ptahmes’in mezarında bulundu.

Daha fazla okuma için

https://doi.org/10.1073/pnas.1801071115

Banner
Benzer Yazılar

Geleneksel düşünceye meydan okuyan antik yerleşimler “Karahantepe ve Taş Tepeler”

5 Aralık 2021

5 Aralık 2021

İnsanlık tarihinin 12 bin yıl öncesine ışık tutan ve arkeoloji dünyasının en büyük keşiflerinden biri olarak kabul edilen Şanlıurfa’daki Göbeklitepe’nin...

2100 yıllık kadın iskeleti bronz deniz kızı yatağında yatarken bulundu

5 Haziran 2022

5 Haziran 2022

Arkeologlar, Yunanistan’ın kuzeyindeki Kozani kenti yakınlarında bronz bir deniz kızı yatağında yatan 2100 yıllık bir kadının iskeletini buldular. MÖ 1....

Arkeologlar “Son Derece Sıradışı Bir Mezar”

21 Nisan 2021

21 Nisan 2021

Arkeologların “Son Derece Sıradışı” olarak niteledikleri mezar (kama mezar) İrlanda’nın Dingle yarımadasında keşfedildi. Keşfedilen mezarın korunması için tam yer bildirimi...

Tanrıça Kibele’nin Bulunduğu Kurul Kalesi Taş Ocağı Tehdidi Altında

20 Nisan 2021

20 Nisan 2021

2.100 yıllık Tanrıça Kibele’nin bulunduğu Kurul Kalesi arkeolojik çalışma alanının alt kesiminde yer alan taş ocağı işletmesinin patlattığı dinamitler yüzünden...

Kayseri Endürlük Kilisesi’nin İçler Acısı Hali

4 Temmuz 2021

4 Temmuz 2021

Anadolu’nun her karış toprağı birçok medeniyetin bıraktığı kültürel varlıkları ile dolu… Anadolu, tarih öncesinden başlayan, Hatti, Hitit, Troia, Frig, Urartu...

Mamutların Nasıl Evrildiği DNA Analizleriyle Belirlendi

18 Şubat 2021

18 Şubat 2021

Stockholm’deki Paleogenetik Merkezi’ndeki araştırmacılar tarafından yönetilen uluslararası bir ekip, 1,2 milyon yıllık mamut kalıntılarından elde edilen DNA’yı sıraladı. Analizler, son...

Polonya’da Viking kökenli nadir Langsax dövüş bıçağı keşfedildi

20 Ağustos 2021

20 Ağustos 2021

Polonya’nın Kujawsko-Pomorskie Voyvodalığındaki Wdecki Peyzaj Parkı’nda çalışan arkeologlar, potansiyel Viking köklerine sahip nadir bir langsax dövüş bıçağı keşfettiler. Araştırmacılar, Polonya...

Hattuşa kazılarında 2 bin 800 yıllık fil dişinden yapılmış süsleme parçası bulundu

13 Kasım 2023

13 Kasım 2023

Anadolu’nun ilk merkezi devlet teşkilatını kuran Hititlerin başkenti Hattuşa’da Prof. Dr. Andreas Schachner başkanlığında devam eden kazılarda 2 bin 800...

Depremler, Hatay Arkeoloji Müzesi’nde hafif hasara yol açtı

9 Şubat 2023

9 Şubat 2023

Kahramanmaraş merkezli iki büyük depremin etkilediği on ilde yer alan müze ve ören yerlerinin son durumu hakkında Kültür ve Turizm...

Galloway Viking Hazinesinin Orta Asya İşçiliği Herkesi Şaşırttı

27 Mayıs 2021

27 Mayıs 2021

Uzmanlar bir metal detektörü tarafından keşfedilen Viking Çağı hazinesinin büyüleyici sırlarını ortaya çıkardı. Altın, gümüş, mücevher, nadir bir Anglo-Sakson haçı...

Uzuncaburç Antik Kenti’ne Özel Restorasyon

16 Şubat 2021

16 Şubat 2021

Helenistik dönemin önemli tapınak merkezlerinden ve iyi korunmuş şehirlerinden biri olan Uzuncaburç 2300 yıllık tarihini en iyi şekilde yansıtacak bir...

Esna Tapınağı Orijinal Renklerine Kavuştu

15 Kasım 2020

15 Kasım 2020

Mısır  da bulunan Esna tapınağının keşfedilmesinin üzerinden 200 yıl geçtikten sonra araştırmacılar 2000 yıllık yazıtların orijinal renklerini ortaya çıkarmayı başardı....

İnsanda Toplama Biriktirme Duygusu 100.000 Yıl Öncesine Dayanıyor

1 Nisan 2021

1 Nisan 2021

Güney Afrika’da kazı çalışmalarına devam eden arkeologlar, insanda toplama ve biriktirme duygusunu gösteren bulgulara ulaştılar. Arkeologlar ayrıca, deniz kenarında ve...

Nimes’te Dikkat Çekici Yer Süslemeleriyle Bezenmiş Roma Dom’ları

26 Şubat 2021

26 Şubat 2021

Nîmes kentinde kazı yapan arkeologlar, iki yüksek statülü Roma domusunun (evlerinin) kalıntılarını keşfettiler. Fransa’nın Nimes şehri tarih verimliliği açısından oldukça...

Tibet Buzullarında Yüzlerce Yeni Mikrop Türü Keşfedildi

12 Temmuz 2022

12 Temmuz 2022

Dünya da, Kuzey ve Güney Kutup bölgelerinin dışında en çok buzul kütlesi Tibet platosunda bulunuyor. Tibet platosunda bulunan 46 bin...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]