En eski Anadolu Uygarlıklarından biri olan Hititler günümüzden 3500 yıl önce yaşadılar. Kurdukları büyük İmparatorluklarıyla çevrelerindeki her yeri hatta en uzaktaki kültürleri bile etkilediler.
Dilleri çok uzun süre gizemini korudu. Yalnızca 100 yıldır onların bıraktıkları yazıtları, tabletleri okuyabiliyoruz. Anlaşmalar, kararnameler, dualar, mitler, çağrı ritüellerini kayıt altına almak için kil tabletleri kullandılar. Muhtemelen papirus tahta gibi ürünleri de kullandılar kayıtlarda. Lakin organik olan bu maddelerin günümüze bozulmadan gelmesi imkansızdı.
Hititlerin çivi yazısıyla yazılan metinleri artık tamamen online olarak erişilebilir hale getiriliyor. Koleksiyon, çoğu Hitit dilinde yazılmış 30.000 belgeye dayanacak, ancak Luvice ve Palaic gibi diğer diller de azda olsa temsil edilecek.
Ortak projeye Mainz, Marburg ve Würzburg üniversiteleri ile Mainz’daki Bilimler ve Edebiyat Akademisi’nden araştırmacılar katılıyor. Thesaurus Linguarum Hethaeorum digitalis (TLHdig) projesi yaklaşık 520 bin Euro alacak.
Johannes Gutenberg Üniversitesi (JGU) Antik Araştırmalar Bölümü’nden Profesör Doris Prechel, “Bu muazzam finansman, aynı zamanda Mainz’in 1960’lardan beri Hittitolojinin dayanak noktası olduğu bir araştırma merkezi olarak tanınması olarak da görülebilir,” dedi.
Mainz Bilimler ve Edebiyat Akademisi Hititoloji Arşivi, dünyanın en büyük transliterasyonlu Hitit yazı koleksiyonunu, yani orijinal çivi yazısından Latin alfabesine dönüştürülmüş metinleri barındırmaktadır.
Hitit başkenti Hattuşa’da bulunan ve bir milyondan fazla indeks kartında belgelenen 30.000 kil tablet ve parçanın büyük bir kısmı dijitalleştirilmiş haliyle mevcut.
Metin koleksiyonuna yeni Hittitology Platformu Mainz aracılığıyla çevrimiçi olarak erişilebilecek.Ayrıca gelecekte Hitit sitelerinde bulunan yeni çivi yazılı metinleri de entegre etmek mümkün olacak.
Çalışmanın araştırmacılar için inanılmaz bir kaynak olacağı düşünülmekte.
https://phys.org/news/2020-10-ancient-hittite-cuneiform-scripts-accessible.html sitesinden çeviri yapılmıştır.
