3 bin 500 yıllık Akadça dilinde yazılmış “Gılgamış Rüya Tableti” olarak bilinen çivi yazılı tablet Amerika Birleşik Devletleri’nden asıl ait olduğu topraklara Irak’a geri dönüyor.
Dünyanın en eski edebi ürünü olarak kabul edilen Gılgamış Destanı’nın bir bölümünü içeren “Gılgamış Rüya Tableti”nin yasadışı yollardan ABD’ye sokulduğuna karar veren New York’un Doğu Bölgesi Bölge Mahkemesi, tabletin müsaderesine karar verdi.
ABD Adalet Bakanlığı internet sitesinde “Müzayede Evi, “Gılgamış Rüyası Tableti”ni sahte bir kaynak kullanarak Hobi Lobisine sattı” başlığında yayınlanan bültende, tabletin, uluslararası bir müzayede evine geldiğini ve daha sonra tabletin Oklahoma City’de bulunan bir sanat ve zanaat perakendecisi olan Hobby Lobby Stores Inc.’e (Hobby Lobby) satıldığını ve İncil Müzesi’nde sergilenmeye başladığı belirtildi. Kolluk kuvvetleri tarafından Eylül 2019’da tablete Müze’den el konulduğuna işaret edilen açıklamada Adalet Bakanlığı’nın Suç Birimi’nden Başsavcı Yardımcısı Kenneth A. Polite Jr., “Gılgamış Rüya Tabletine el konulması, Bakanlığın ABD sanat pazarından kaçırılan kültürel varlıkları ortadan kaldırma konusundaki kararlılığını gösteriyor” dedi. “Kadim bir esere el koyarak ve ona el koyarak kaçak mal ticaretini engellemek, bakanlığın adaleti sağlamak için müsadere de dahil olmak üzere mevcut tüm araçları kullanmaya olan bağlılığını gösteriyor” ifadelerine yer verildi.
New York’un Doğu Bölgesi için ABD Vekili Jacquelyn M. Kasulis ise; “Bu müsadere, dünya edebiyatının bu nadir ve eski şaheserini menşe ülkesine iade etme yolunda önemli bir kilometre taşını temsil ediyor” diyerek “kültürel varlıkların karaborsa satışı ve yağmalanmış eserlerin kaçakçılığıyla mücadele etmeye kararlı” olduklarını söyledi.
Tabletin yolculuğu 2003 yılında başlıyor
2003 yılında bir ABD antika satıcısı (Eski Eserler Satıcısı), Londra’daki bir madeni para satıcısının aile üyesinden kirle kaplı ve okunamayan Gılgamış Rüya Tableti’ni satın aldı. Eski Eserler Satıcısı ve bir ABD çivi yazısı uzmanı, içeriği gerektiği gibi beyan etmeden tableti uluslararası postayla Amerika Birleşik Devletleri’ne gönderdi. Tablet ithal edilip temizlendikten sonra çivi yazısı uzmanları tabletin Gılgamış destanının bir bölümünü taşıdığını anladı. Tablet yaklaşık 6 inç x 5 inç ölçülerindedir ve Akad dilinde yazılmıştır.
Ayrıca 2007 yılında, Eski Eserler Satıcısının Gılgamış Rüya Tableti’ni, tabletin 1981’deki bir müzayedede satın alınan çeşitli antik bronz parçalarının bir kutusunun içinde olduğunu belirten sahte bir kaynak mektubu ile sattığını iddia etti. Farklı ülkelerde birkaç kez satıldığı için bu sahte mektup tabletle birlikte seyahat etti ve daha sonraki bir sahibi mektubu Londra’daki Müzayede Evi’ne verdi. 2014 yılında, Müzayede Evi, Gılgamış Rüyası Tableti’ni özel bir satışla Hobby Lobby’ye sattı ve bir Müzayede Evi çalışanı, Londra’dan Amerika Birleşik Devletleri’ne bir uçuşta taşıdı ve ardından New York’a transfer etti. Hobby Lobby, tabletin 2003 ve 2014 yıllarında Amerika Birleşik Devletleri’ne yasa dışı ithalatına dayanarak tabletin müsaderesine rıza gösterdi.
