17 January 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Etrüsklerin 2000 yıllık köken gizemi hakkında şaşırtıcı son çalışma

Antik iskeletlerden alınan DNA’nın genetik analizi, 2000 yılı aşkın süredir araştırmacıları büyüleyen bir bulmacaya, Etrüsklerin kökenine cevap vermiş gibi görünüyor:

Science Advances dergisinde Cuma günü yayınlanan çalışma, Orta İtalya’da gelişmiş bir Roma öncesi uygarlığı olan Etrüsklerin, daha önce düşünüldüğü gibi Yakın Doğu’dan gelen göçmenler yerine yerel kökenli olduğunu ortaya koyuyor.

Max Planck Enstitüsü, Tübingen Üniversitesi ve Floransa Üniversitesi’nden genetikçiler, M. Ö. 800 ile M. S. 1000 yılları arasında orta ve güney İtalya’da yaşayan 82 kişinin DNA’sını sıraladılar. İtalik komşuları ve tarihsel olaylarla ilişkili büyük genetik dönüşümleri ortaya koyuyor.

Tübingen’deki bir arkeogenetikçi olan Profesör Cosimo Posth’a göre, örneğin neredeyse yarısını oluşturan antik Etrüsklerin DNA’sının, Roma hasımları da dahil olmak üzere diğer komşu İtalik toplulukların DNA’sıyla yakından bağlantılı olduğu bulundu. Bu, “Tarihin Babası” olarak bilinen M. Ö. 5. yüzyıl Yunan tarihçisi Herodot’un, Etrüsklerin Batı Anadolu’dan İtalya’ya taşınan Yunanlılar olduğuna dair uzun süredir devam eden bir görüşle çelişiyor.

Arkeologlar arasındaki mevcut fikir birliği Etrüsklerin yerel bir kökenini desteklemesine rağmen, bölgeden gelen antik DNA’nın azlığı nedeniyle genetik çalışmalar sonuçsuz kalmıştır. Yaklaşık 2000 yıla yayılan 12 arkeolojik bölgeden elde edilen antik genetik bilgilerin bir zaman kesitini kullanan son çalışma, Anadolu’dan yeni bir nüfus göçüne dair hiçbir belirti ortaya koymayarak Etrüsk kökenlerine ilişkin süregelen şüpheleri yanıtlıyor. Gerçekte, Etrüskler komşu Latinlerin genetik profilini paylaştılar, genetik profillerinin önemli bir kısmı Tunç Çağı sırasında bölgeye gelen bozkırla ilgili atalardan elde edildi.

Bu çalışmada insan kalıntılarının incelendiği, Vetulonia'daki (Grosseto) San Germano'daki MS altıncı yüzyıla tarihlenen iki Etrüsk mezarının alan görünümü. Fotoğraf: © Paolo Nannini
Bu çalışmada insan kalıntılarının incelendiği, Vetulonia’daki (Grosseto) San Germano’daki MS altıncı yüzyıla tarihlenen iki Etrüsk mezarının alan görünümü. Fotoğraf: © Paolo Nannini

Bozkırla ilgili grupların, şu anda dünya çapında milyarlarca insan tarafından konuşulan Hint-Avrupa dillerinin yayılmasından büyük olasılıkla sorumlu olduğu göz önüne alındığında, Hint-Avrupa dışı bir Etrüsk dilinin kalıcılığı, merak uyandıran ve hala açıklanamayan bir olgudur. Bu durum daha fazla arkeolojik, tarihsel, dilsel ve genetik araştırma gerektirecektir.

Doğu Akdeniz, Kuzey Afrika ve Orta Avrupa’dan birkaç insanın varlığına rağmen, Etrüsklerle ilgili gen havuzu, Demir Çağı ve Roma Cumhuriyeti’ni kapsayan en az 800 yıl boyunca sabit kaldı. Bununla birlikte, çalışma, takip eden Roma İmparatorluk döneminde, Orta İtalya’nın, büyük olasılıkla köleleri ve Roma İmparatorluğu çevresinde dolaşan askerleri içeren Doğu Akdeniz popülasyonlarıyla karışmanın bir sonucu olarak büyük ölçekli bir genetik değişime tanık olduğunu ortaya koyuyor.

Daedalus ve Icarus ile Etrüsk Altın Bulla, MÖ 5. Yüzyıl BCA “bulla”, parfüm veya tılsım taşıyabilen içi boş bir kolyedir. Kaynak
Daedalus ve Icarus ile Etrüsk Altın Bulla, MÖ 5. Yüzyıl BCA “bulla”, parfüm veya tılsım taşıyabilen içi boş bir kolyedir.

Daedalus ve İkarus’lu Etrüsk Altın Bulla, MÖ 5. Yüzyıl “bulla”, parfüm veya tılsım taşıyabilen içi boş bir kolyedir.
Daedalus ve Icarus ile Etrüsk Altın Bulla, MÖ 5. Yüzyıl BCA “bulla”, parfüm veya tılsım taşıyabilen içi boş bir kolyedir. Kaynak
Daha yakın tarihli Erken Orta Çağ’a bakıldığında, araştırmacılar Batı Roma İmparatorluğu’nun çöküşünün ardından İtalyan yarımadasına yayılan kuzey Avrupa atalarını belirlediler. Bu sonuçlar, yeni kurulan Longobard Krallığı ile ilişkili bireyler de dahil olmak üzere Germen göçmenlerin, orta İtalya’nın genetik manzarası üzerinde izlenebilir bir etki bırakmış olabileceğini düşündürmektedir.

Toskana, Lazio ve Basilicata bölgelerinde, nüfusun ataları, Erken Ortaçağ zamanları ile bugün arasında büyük ölçüde sürekli kalmıştır; bu, günümüzün orta ve güney İtalya’sından gelen insanların ana gen havuzunun büyük ölçüde en az 1000 yıl önce oluştuğunu düşündürmektedir.

Yukarıdaki sonuçları desteklemek için İtalya’dan daha eski DNA’ya ihtiyaç duyulsa da, Toskana ve kuzey Lazio’daki Roma şehri ve çevresi için bildirilenlere benzer soy değişimleri, MS ilk binyıldaki tarihi olayların genetik üzerinde büyük bir etkisi olduğunu göstermektedir. İtalyan yarımadasının çoğunda dönüşümler.

Tübingen Üniversitesi’nden Profesör Cosimo Posth, “Roma İmparatorluğu, güney Avrupalıların genetik profiline uzun süreli bir katkı bırakmış, Avrupa ve Doğu Akdeniz popülasyonları arasındaki uçurumu Batı Avrasya’nın genetik haritasında kapatmış gibi görünüyor” diyor.

MAX PLANCK İNSAN TARİHİ BİLİMİ ENSTİTÜSÜ

Etrüskler, DNA, Etrüskler, Öne çıkan, İnsan evrimi, İtalya,

Banner
Benzer Yazılar

Adıyaman’ın Fazla Bilinmeyen Antik Kenti

4 Ocak 2021

4 Ocak 2021

Adıyaman deyince gözlerimizin önüne gelen eşsiz güzellikte ki Nemrut Dağı ve ünlü Komagene Krallığı olur. Adıyaman, Güneydoğu Anadolu Bölgesi’nde kadim...

Şaşırtıcı keşif; Romalıların ve Anglosaksonların bir arada yattığı mezarlık ortaya çıkarıldı

14 Mart 2023

14 Mart 2023

Mezarlıklar, toplumlarda dini, milli ve gelenekler gözetilerek ayrı alanlarda oluşturulur. Günümüzde Müslüman, Hristiyan ve Yahudi mezarlıkları gibi oluşturulan mezarlıklar uygulamada...

İtalyan Hükümeti Kolezyum’a Açılır Kapanır Zemin İnşa Edecek

6 Ocak 2021

6 Ocak 2021

MS.80’de tamamlanan Kolezyum, İtalya’nın en önemli yapılarından biridir. İtalyan Hükümeti, sanat performanslarının ünlü arenada yapılabilmesi için Kolezyuma (Colosseum) amfi tiyatrosuna geri...

HS2 arkeologları nadir bulunan Roma ahşap figürün ortaya çıkardı

13 Ocak 2022

13 Ocak 2022

İngiltere’de hızlı tren HS2 projesi kapsamında yapılan arkeolojik çalışmalar sırasında erken Roma döneminden kalma nadir bir ahşap oyma figürün keşfedildi....

Via Tiburtina’da Cumhuriyet dönemine ait bir Roma köprüsü keşfedildi

28 Şubat 2022

28 Şubat 2022

Roma Şehri’nin kuzeydoğusuna giden antik Roma yolu Via Tiburtina’nın 12. kilometresinde, Cumhuriyet döneminden kalma nadir bir köprünün kalıntıları keşfedildi. Köprü,...

Ege antik kentlerinde bulunan taşlar Yunan masa oyununun parçası olabilir

10 Ekim 2022

10 Ekim 2022

Arkeologlar, Ege ve Akdeniz’de yer alan antik yerleşimlerde bulunan taş kürelerin, Yunan masa oyununun bir parçası olabileceğini düşünüyorlar. Yunan masa...

Fas’ta ilk kez bir Roma askeri gözetleme kulesi bulundu

7 Kasım 2022

7 Kasım 2022

Türünün ilk örneği olan bir Roma askeri gözetleme kulesi, Fas’ın kuzeyindeki Volubilis antik kentinde Polonyalı ve Faslı arkeologlardan oluşan bir...

Gizemli Antik Yunan “Ejderha Evleri”

25 Temmuz 2021

25 Temmuz 2021

Yunanistan’da ejderhalarla hiçbir ilgisi olmamasına rağmen “drakospita” veya ejderha evleri adı verilen gizemli bir antik Yunan evleri bulunuyor. Antik Yunan...

Laodikya’da Ortaya Çıkarılan Gizli Kiliseli Ev

31 Ekim 2020

31 Ekim 2020

Denizli sınırları içerisinde yer alan antik kent Laodikya’da kazı çalışmaları sırasında içerisinde bir kilisede  bulunan 20 odalı bir peristilyum ortaya...

Hırvatistan’ın Split Şehrine Bağlı Manuš Bölgesinde Antik Roma Pazarı Bulundu!

10 Ekim 2020

10 Ekim 2020

Tarihçi ve arkeolog Luka Jelić 1897 gibi erken bir tarihte antik yerleşiminin Diocletianus Sarayı’nın inşasından önce Split bölgesinde var olduğu...

2100 yıllık kadın iskeleti bronz deniz kızı yatağında yatarken bulundu

5 Haziran 2022

5 Haziran 2022

Arkeologlar, Yunanistan’ın kuzeyindeki Kozani kenti yakınlarında bronz bir deniz kızı yatağında yatan 2100 yıllık bir kadının iskeletini buldular. MÖ 1....

Antik Dünya’nın en büyük agorasına sahip İtalya’nın Selinunte kentinde yapılan kazılarda “Sonuçlar beklentilerin çok ötesine geçti”

29 Temmuz 2022

29 Temmuz 2022

Yunan döneminin en önemli arkeolojik alanlarından biri olan İtalya’nın Selinunte Antik Kenti’nde, 33.000 metrekarelik alana sahip antik dünyanın en büyük...

Roma’da Yapılan Kazı Sırasında Antik Köpek Heykeli ortaya çıkarıldı

8 Ocak 2022

8 Ocak 2022

Roma’nın Appio Latino semtindeki Via Luigi Tosti’de kamu hizmeti şirketi Acea için boru döşeyen işçiler, eski bir mezar kompleksi ortaya...

Minos sanatının eşsiz eseri olan Pylos Combat Agate, Prehistorik çağın Davut’u olmalı

22 Kasım 2021

22 Kasım 2021

3.500 yıllık bir Yunan mezarında bulunan eser o kadar iyi tasarlanmış ki, bir Rönesans eseri kadar canlı ve gerçekçi bir...

Araştırmacılar, ilk kez, 2.000 yıldan daha eski bir Roma parfümünün bileşimini tanımladılar

26 Mayıs 2023

26 Mayıs 2023

Cordoba Üniversitesi’ndeki bir araştırma ekibi, ilk kez, 2.000 yıldan daha eski bir Roma parfümünün bileşimini tanımladı. Her şey 2019 yılında...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]