Ordulu doğa savunucuları, Asar Kayası bölgesinin Anadolu tarihine ışık tutan Kurul Kalesi gibi benzer tarihsel kalıntılara sahip bir alan olabileceğini belirterek bölgede yapılması düşünülen Turnasuyu Irmağı üzerindeki hidroelektrik santralinin (HES) kayalıkları olumsuz etkileyeceğini dile getirdiler.
Ordu’da bulunan ve geçtiğimiz kazı çalışmalarında ortaya çıkarılan 2.200 yıllık Ana Tanrıça Kibele heykeli ile dikkatleri üzerine çeken Kurul Kalesi‘nin yakınında yer alan Asar Kayası’nında Kurul Kalesi gibi arkeolojik kalıntıları barındırdığını düşünen Ordulu doğa savunucuları bölgede arkeolojik çalışmaların başlatılmasını ve bölgenin arkeolojik sit alanı ilan edilmesini istediler.
Kurulacak HES, Asar Kayası’nı Olumsuz Etkileyecek
ANKA haber ajansından Berkay Varol’un haberine göre; Altınordu ilçesine bağlı Saraycık Mahallesi’nde bölge halkı tarafından Asar Kayası olarak adlandırılan alanda Ordu Çevre Derneği (ORÇEV) Başkanı Ertuğrul Gazi Gönül, Ekoloji Birliği Eş Sözcüsü Coşkun Özbucak ve Saraycık Mahallesi Muhtarı Nazım Kurnaz, inceleme yaptılar. Asar Kayası’na yaklaşık 5 kilometre uzaklıktaki Kurul Kalesi’nde 2016 yılında yapılan arkeolojik kazılarda, kalenin kapısında Helenistik döneme ait mermerden tanrıça Kibele heykeli, 2018 yılında ise Kibele’nin partneri olan 3 farklı heykel çıkardığını anımsatan doğa savunucuları, benzer özellikler taşıyan Asar Kayası’nda da tarihsel kalıntılar olabileceğini, bu nedenle arkeolojik çalışmaların yapılmasını istediler. Kayaların altından geçen ve Karadeniz’e dökülen Turnasuyu Irmağı üzerinde yapılmak istenen HES’in, Asar Kayası’nı olumsuz etkileyeceğini vurguladılar.
“Turizme Kazandırılmalı”
Asar Kayası’nın bulunduğu Saraycık Mahallesi’nin muhtarı Kurnaz, “Burası önemli bir yer. Büyüklerimiz dilden dile dolaşan efsane anlatıyor. Buraya kadar deniz gelirmiş. Ordu Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü’ne arkeolojik inceleme yapılması için dilekçe verdim. Dilekçem Samsun’a gönderildi. Takip ediyorum. Buradaki tarihi miras gün yüzüne çıkarılmalı, turizme kazandırılmalı” diyerek çağrı yaptı.
“Bulgular Yaşam Alanı Olduğunu Gösteriyor”
Bölgede ilk olarak 2013 yılında inceleme yaptıklarını belirten ORÇEV Başkanı Gönül, “O zaman Ordu Doğa ve Yaşam Alanlarını Koruma Platformu olarak çalışıyorduk. Arkeolog arkadaşımızla birlikte inceleme yaptık. Bulgular, buranın bir yaşam alanı olduğunu gösteriyordu. Ordu Kültür ve Turizm İl Müdürlüğü’ne bildirdik, yeterince incelemediler, bugüne geldik. Artık takipçisiyiz” dedi.
“Arkeolojik Sit Alanı İlan Edilmeli”
Asar Kayası’nın Turnasuyu Irmağı havzasında yer aldığının altını çizen Gönül, “Burada HES projesi var. İki kez mahkeme kararı ile durduruldu. Yeniden ÇED süreci başlatıldı. HES buraya zarar verecek. Ayrıca taş ocağı var. Kurul Kalesi’nin altındaki gibi burası da taş ocağı nedeniyle zarar görme tehlikesi bulunuyor. Bu nedenle incelemeler tamamlanmalı ve Asar Kayaları bir an önce arkeolojik SİT alanı ilan edilmelidir” diye konuştu.
“Asar Kayası’nın Tarihsel Bir Geçmişi Olduğunu Bölgede Yaşayanlar Biliyor”
Bölgede arkeolojik incelemelerin bir an önce başlatılması gerektiğini belirten Ekoloji Birliği Sözcüsü ve ORÇEV Yönetim Kurulu üyesi Özbucak, “Ordu-Altınordu ilçesi Saraycık Mahallesi sınırları içinde bulunan Asar Kayası’nın tarihsel bir geçmişi olduğunu bölgede yaşayanlar biliyor. Artık incelemeler yapılarak tarihi gerçeklikler gün yüzüne çıkarılmalıdır. Burayla ilgili en önemli tanıtım çalışması yapan üyemiz dağcı öğretmen Mehmet Şenocak’ın da katkıları büyük” dedi.
“İnsan Yapımı Olabilecek ‘Oyma-Mağaraların’ Olduğu Belirtildi”
Özbucak, 2013 yılında arkeolog Ayşe Önal ve Mehmet Şenocak’ın katkılarıyla inceleme yaptıklarının altını çizerek şöyle konuştu:
“Arkeolog Ayşe Önal buranın Ordu Bayadı Mahallesi’ndeki Kurul Kalesi’nin yapıldığı dönemle veya sonrasıyla ilgili olabileceğini ve Hıristiyanlık öncesi döneme dayandığını, yüzeyde ot ve yosunların altında insan yapımı olabilecek ‘oyma-mağara’ların olduğunu belirtmiştir. Şimdi yeni bir süreç başlıyor, burası arkeolojik SİT alanı olarak kabul görecek. 2200 yıl öncesine ait Kibele tanrıçası buluna kazının devam ettiği Kurul Kalesi ile Asar Kayalıkları ve Zafer Mahallesi’ndeki kayalıkların bir bütünlük oluşturuyor. Bu durum göz önünde tutulmalıdır. Buranın tam anlamıyla tarihsel geçmişi yapılacak bir arkeolojik çalışmayla ortaya çıkacaktır. Turnasuyu Irmağı’nda yapılmak istenen HES’e hem dernek hem de yöre halkı olarak engel olmaya devam edeceğiz.”
