Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Ankara ili, Ulus ilçesi Atpazarı olarak adlandırılan semtte, Kale Mahallesi mevkiinde, kentsel sit alanı içinde yer almaktadır.
Müze, Osmanlı dönemi yapıları olan Mahmut Paşa Bedesteni ve Kurşunlu Han’da yer almaktadır. Mahmut Paşa Bedesteninin Sadrazam Mahmud Paşa tarafından; Kurşunlu Han’ın ise Sadrazam Rum Mehmed Paşa tarafından yaptırıldığı bilinmektedir.(1)
Kurşunlu han, Mahmut Paşa Bedestenine yakınlığı nedeniyle ticaret için buraya gelen tüccarlara ev sahipliği yapmaktadır. Dönemin önemli ve oldukça işlek hanlarındandır.
Kurşunlu han çeşitli yangınlar geçirdikten sonra 1881 yılındaki son yangınla tamamen terk edilmiştir.
Atatürk’ün merkezde bir Eti Müzesi kurma fikrinden hareket edilerek diğer bölgelerdeki Hitit eserlerinin de Ankara’ya gönderilecek olmasından dolayı Ankara’daki müzeden daha büyük bir yere ihtiyaç duyulmuştur. Dönemin Kültür Müdürü Hamit Zübeyr Koşay, Maarif Vekili Saffet Arıkan’a yıkıntı halindeki Mahmut Paşa Bedesteni ve Kurşunlu Han’ın restore edilerek müze olarak kullanılmasını önermiştir. 1930’da Jansen ve Unger’in raporları ile Egli’nin restorasyon projesini takiben 1936 yılında Han ve Bedesten Belediye’den satın alınmış ; binalarda 1938’den 1968’e kadar devam eden bir restorasyon çalışması başlatılmıştır. (2)
1933’ten itibaren bina Eti Müzesi olarak anılmıştır. Bedestenin orta bölümündeki kubbeli mekânın büyük bölümünün onarımının 1940 yılında bitirilmesi ile Alman arkeolog H. G. GUTERBOCK başkanlığındaki heyet tarafından eserler yerleştirilmeye başlanılmış ve bina onarımı devam ederken 1943 yılında müzenin bu kısmı ziyarete açılmıştır.
Müze 1968’te son şeklini almıştır. Mahmut Paşa Bedesteni ise teşhir salonu olarak kullanılmakta olup Kurşunlu Han’da kütüphane, araştırma odaları, laboratuvar, iş atölyeleri yer almaktadır.
19 Nisan 1997 tarihinde İsviçre’nin Lozan kentinde 68 Müze arasında birinci seçilerek “Avrupa’da Yılın Müzesi” unvanını elde etmiştir.
Koleksiyonu ile dünyanın sayılı ve seçkin müzelerinden biri olan Anadolu Medeniyetleri Müzesi, Paleolitik Çağdan günümüze kadar Anadolu Arkeolojisi eserleri kronolojik bir sıra ile sergilenmektedir.
Müzede yer alan teşhir bölümleri Paleolitik Çağ Bölümü, Neolitik Çağ Bölümü, Kalkolitik Çağ Bölümü, Eski Tunç Çağı Bölümü, Asur Ticaret Kolonileri Bölümü, Hitit Bölümü, Frig Bölümü, Urartu Bölümü, Taş Eserler Salonu, Klasik Dönemler Bölümü ve Çağlar Boyu Ankara Bölümü’dür.
Müzenin oldukça etkin, etkileyici ve modern bir tarzı vardır. Bazı bölümlerde canlandırma detaylarıyla gerçeklik temaları vurgulayıcı bir biçimde çalışılmıştır. Gerçek boyutlarda bir Çatalhöyük evinin iç mekanının canlandırılması gibi oldukça etkileyici dönemsel canlandırmalara sahiptir.
Müze modern çağın getirileri ve toplumsal ihtiyaçlara daha etkin cevap verebilmek amacıyla yapılan düzenlemeler daha etkili sergileme sitemlerini kullanmaktadır.
Nasıl Gidilir?
Anadolu Medeniyetleri Müzesi’ne ulaşım için; Ulus Heykel’den Ankara Kalesi’ne doğru hiç sapmadan devam ettiğinizde yol sizi Müze girişine çıkaracaktır.
Giriş ücreti
Yetişkinler için giriş ücreti :45 TL
Öğrenci : 15 TL
65 Yaş üstü ve 18 yaş altı, engelliler, rehberler 5 TL.
Müze kart ile ücretsiz giriş yapabilirsiniz.
Haftanın her günü açık olan müze saat 8.30 – 18.15 saatleri arasında gezebilirsiniz.
Kaynaklar
(1) Kırpık, G. – Erdoğan, A. – Çam, M. 2015 Şehr-i Kadim Ankara 2. Ankara: Ankara Büyükşehir
Belediye Başkanlığı, Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Dairesi Başkanlığı.
(2) Temizsoy, İ. Anadolu Medeniyetleri Müzesi. Dönmez Offset, Ankara.
Doğruer, F. S. 2019 “Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin Mekânsal ve Yapısal Özelliklerinin Önleyici Koruma Bağlamında İrdelenmesi”, Amisos, 4/6, 46-63.
Daha detaylı bilgi için: https://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/ankara/gezilecekyer/anadolu-medenyetler-muzes
