Bin tanrılı devlet olarak bilinen Hititler, kutsallık üzerinde hassasiyetle duran bir medeniyetti.
Hititler, Tanrıların öfkesini üzerlerine çekmemek, onları mutlu etmek için birçok dini tören ve bayramlar düzenliyorlardı.
Hititler, dini tören ve bayramlar için yönetmelikler oluşturuyor ve bunları çivi yazılı tabletlere kaydediyorlardı.
Başta Hitit İmparatorluğu’nun başkenti Hattusa olmak üzere, Alacahöyük, İnandık, Kuşaklı, Maşat ve Ortaköy’de irili ufaklı birçok dini metinler ele geçirilmiştir. Bu metinler aracılığı ile, Hitit dini inanç sistemi, tanrıları, onlar için yapılan bayram ve diğer ritüelleri, büyü, falcılık, kutsal evlilik gibi konularda birçok bilgiler elde edilmektedir.
“Göremediklerinizi Göreceksiniz” sergisinde 3.500 yıllık 4 tablet ziyarete açılıyor
Hitit İmparatorluğu’nun “kutsal evlilik”, “bayram”, “büyü” gibi ritüellerini anlatan 3 bin 500 yıllık 4 tablet, İzmir Arkeoloji Müzesi’nde sergileniyor.
İzmir Arkeoloji Müzesi Müdürü Hünkar Keser, AA muhabirine, çivi yazılı tabletlerin Boğazköy bölgesinde çıkarıldığını belirtti.
Tabletlerin bir bölümünün 1970’li yıllarda okunduğunu, diğerleriyle ilgili bilimsel çalışmaların sürdüğünü aktaran Keser, şu bilgileri verdi:
“Tabletlerdeki her cümle, her harf yeni bilgiler içeriyor. Hititler bundan yaklaşık 3 bin 500 yıl önce hüküm sürmüş büyük bir Anadolu imparatorluğuydu. Fethettiği toprakların tanrısını da kabul ederlerdi ve bu yüzden ‘Bin Tanrı İli’ olarak anılırdı. Tabletlerden anladığımız kadarıyla 170’e yakın bayramları vardı. Bu bayramlar, her seferinde kral ve baş tanrı öncülüğünde kutlanıyordu. Bazı bayramlar 38 gün sürüyordu. Hepsinin ritüeli de farklıydı.”
Keser, müzedeki tabletlerin Hititlerin bayram, resmi yazışma, büyü, falcılık ritüellerini anlattığını ifade ederek, sergilenen 4 tablet arasında yer alan “kutsal evlilik” teması içeren tabletin ise günümüze kadar okunmadığına işaret etti.
“Yunan ve Roma mitolojisinde rastladığımız Hieros Gamos (Kutsal Evlilik) burada da karşımıza çıkıyor. Yaklaşık 3 bin 500 yıl önce tanrıça İştar anlatılmış. Belki çoban tanrı Dumuzi ile kutsal evlilikten bahsediliyor. Bunu anlatan tabletimiz ilk kez okunuyor.” diyen Keser, tabletlerin akademik ve tarihsel olarak paha biçilemez olduğunu kaydetti.
“Göremediklerinizi Göreceksiniz Projesi” kapsamında 2021 yılı boyunca gladyatörler ile sporcuların vücutlarını yağ ve kumdan temizlemek için kullanılan kazıma aleti “strigilis”, peri heykelcikleri, Mısır’dan getirilen Uşabti heykelcikleri gibi eşsiz eserler İzmir Arkeoloji Müzesi’nde sergilenmişti.
