Adıyaman’daki Perre Antik Kenti kazılarında öyle bir keşif yapıldı ki, sadece bölge tarihini değil, Anadolu ile Mısır arasındaki kültürel bağları da yeniden gündeme taşıdı. Kommagene Krallığı’nın beş büyük kentinden biri olan Perre’de, yaklaşık 2 bin 100 yıllık bir oda mezarında Eski Mısır’ın koruyucu tanrılarından Pataikos’a ait figür bulundu.
Sonsuzluk merdiveninde Mısır izleri
Kazılar, halk arasında “sonsuzluk merdiveni” olarak bilinen görkemli nekropol alanında sürüyor. Burada açığa çıkarılan hipoje (yer altına oyulmuş) tarzındaki mezarda 14 bireyin gömüldüğü tespit edildi. Mezarda ayrıca boncuklar, farklı amuletler ve Pataikos tasvirli fayans bir nazarlık bulundu.
Adıyaman Müze Müdürü Mehmet Alkan, “Helenistik döneme tarihlenen bu mezarda bulunan Pataikos figürü, Anadolu kazılarında ilk kez ortaya çıkıyor. Bu durum, hem Kommagene’nin kozmopolit yapısını hem de Doğu-Batı etkileşiminin somut kanıtını oluşturuyor” dedi.
Perre: Kommagene’nin kapı şehri
Bugünkü Adıyaman kent merkezinin hemen dışında yer alan Perre, Kommagene Krallığı döneminde (MÖ 2. yüzyıl – MS 3. yüzyıl) krallığın en önemli beş kentinden biri olarak öne çıkıyordu. Kent, Nemrut Dağı’na giden güzergâh üzerinde stratejik bir kapı konumundaydı. Roma döneminde de önemini yitirmeyen Perre, kaya mezarları, su yolları ve nekropol alanıyla hâlâ arkeologların en çok ilgi gösterdiği noktalardan biri.
Pataikos kimdir?
Pataikos, Eski Mısır’da koruyucu bir cüce tanrı olarak biliniyor. Genellikle çocukları, özellikle de evleri ve yolcuları koruyan bir figür olarak tasvir edildi. Çoğu zaman nazarlık veya amulet biçiminde taşınırdı. Perre’de ortaya çıkan bu küçük figür, Mısır ile Kommagene arasındaki dini ve ticari etkileşimin hiç de zayıf olmadığını gösteriyor.
Kültür turizmi için büyük adım
Adıyaman İl Kültür ve Turizm Müdürü Mehmet Yelken, “Bu tür buluntular, sadece arkeoloji dünyası için değil, bölgenin turizmi açısından da büyük değer taşıyor. Perre, artık yalnızca Kommagene’nin değil, Mısır etkilerinin de görüldüğü bir kültür merkezi olarak anılacak” diye konuştu.
Kapak fotoğrafı: Perre Antik Kenti’nde 2 bin 100 yıllık bir mezarda bulunan Eski Mısır’ın koruyucu tanrısı Pataikos’u tasvir eden amulet. Anadolu’da ilk kez ortaya çıkarılan bu eser, Kommagene’nin çokkültürlü yapısına ışık tutuyor. Orhan Pehlül/AA
