19 May 2024 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Horasan’da keşfedilen Ahameniş dönemine ait altı kuleli dairesel bir yapı

Arkeologlar, Güney Horasan’daki Bircend yakınlarında, MÖ 6. yüzyılda inşa edilmiş, Ahameniş dönemine ait altı kuleli, dairesel bir kerpiç bina ortaya çıkardılar.

Büyük ölçüde keşfedilmemiş Horasan’daki kazılar 2009 yılında başlamıştır ve günümüze kadar devam eden birkaç kazıdan biridir.

İran’ın doğusunda daha önce sadece iki arkeolojik alan kazılmıştı: Horasan’ın güneyindeki Sistan’daki Dahane-i Gholaman ve Horasan’ın kuzeyindeki Tappe Rivi.

Tappe Takhchar-Abad adı verilen site, Bircand yakınlarında ve çorak bir ovanın kenarında yer almaktadır. Eş zamanlı ve ilgili siteler tanımlanmamıştır. 2009’dan bu yana dört kazı sezonu gerçekleşti.

Tappe Takhchar-Abad, taban çapı 42 metre ve yüksekliği 4 metre olan, etrafında yaklaşık 11 metre genişliğinde bir hendek bulunan ve kuzeydoğusunda su sağlayan bir kanal bulunan yarı konik bir tepe üzerinde yer almaktadır.

Tappe Takhchar-Abad’ın yakın çekimi: 1) köy; 2) Tappe ve onu çevreleyen hendek; 3) Derivasyon barajı. Fotoğraf: Mohsen Dana ve ark.

Dört mevsim süren kazılardan sonra, on sekiz metre çapında, altı sağlam kule ve üç metre yüksekliğinde duvarlara sahip kerpiç ve pisé’den (Chineh/pakhsa) yapılmış neredeyse dairesel bir yapının kalıntıları ortaya çıkarıldı.

Bu bina tamamen kaplıydı ve kasıtlı olarak kumla dolduruldu. Ayrıca bu yapının iki aşamada doldurulduğu iki sondajla belirtilmiştir. Testler, kasıtlı olarak yaklaşık 2 metre yüksekliğe kadar değişen kırık veya sağlam tuğla, kum ve taş katmanlarıyla doldurulduğunu ortaya koydu.

Arkeologlar, kanıtların bina doldurulduktan sonra Part döneminde üzerine bazı yapıların inşa edildiğini gösterdiğini yazdı.

Geleneksel olarak, dairesel alanlar Part dönemine atfedilmiştir, ancak son kanıtlar bu binaların inşasının Ahameniş döneminde Büyük Horasan’da başladığını ve bu tür yaklaşık 10 sitenin ilk olarak Büyük Horasan’ın doğusundaki Baktriya’da tanımlandığını ve kazıldığını göstermektedir.

Fotoğraf: Mohsen Dana et al. / Antiquity

Yazarlar, Takhchar Abad’da bulunan çanak çömlekleri iki döneme ayırıp tarihlendirebildiler. Geç Demir Çağı/Ahameniş dönemi (MÖ yedinci-altıncı yüzyıllar) ve Part dönemi (MS üçüncü-dördüncü yüzyıllar).

Takhchar Abad, Türkmenistan’ın Aşkabat kentinin 67 kilometre kuzeybatısında bulunan Garry Kyariz I’e benziyor. Demir Çağı’ndan Ahameniş dönemine kadar kullanılan sekiz yarı oval kuleli dairesel bir yapıdır.

Ahameniş dönemi yaklaşık 200 yıl sürdü (MÖ 550-330). Ahameniş İmparatorluğu, Syr Darya nehrinden (Orta Asya’da) Mısır’a kadar uzanan antik çağdaki en büyük imparatorluk bölgesine hükmetti.

Kültürel materyaller açısından, Ahameniş bölgelerini çanak çömlek gibi yüzey malzemeleri kullanarak tespit etmek zordur çünkü Ahameniş döneminin kültürel malzemeleri önceki dönemlere çok benzer.

Güney Horasan’daki bu kazıların, Ahameniş dönemi yapılarının belirlenmesinde önemli bir rol oynaması ve bu dönemin tarihine yeni bir ışık tutması bekleniyor.

Antiquity 

DOI: https://doi.org/10.15184/aqy.2024.42

Kapak Fotoğrafı: Mohsen Dana et al. / Antiquity 

Banner
Benzer Yazılar

Neandertaller Zamanında Savaş: Türümüzün 100.000 Yıldan Fazla Bir Süre Üstünlük İçin Nasıl Savaştığı

3 Kasım 2020

3 Kasım 2020

Yaklaşık 600.000 yıl önce insanlık ikiye bölündü. Bir grup Afrika’da kaldı ve bize dönüştü. Diğeri karadan Asya’ya, ardından Avrupa’ya geçti...

İsrail’de 10.000 Yıl Öncesine Ait Tsunami İzleri

25 Aralık 2020

25 Aralık 2020

Arkeologlar, birçok eski sel olayını Tufan hikayesi ile ilgili olabileceğini teorileştirdiler. Ancak bu sel olaylarının çok azı kuzey İsrail’deki Tel...

Kadınlar, Antik Yunan Seramiklerinin Ardındaki Gerçek Kahramanlar mıydı?

2 Ocak 2021

2 Ocak 2021

Dipylon amforasını klasik arkeolojiyle ilgilenen herkes duymuştur. Antik Atina kentinin kuzeybatısında Kerameikos’taki Dipylon Kapısı civarında Dipylon mezarlığında bulunmuştur. Amforayı yapan...

Yeni araştırma; Troya ile Mezopotamya ve İndus Vadisi altın ticaret ilişkisini ortaya koyuyor

1 Aralık 2022

1 Aralık 2022

Heinrich Schliemann, 1873’te Troya Antik Kenti’nde Priamos Hazinesi’ni keşfettiğinden beri, Troya’da çıkarılan altın ve mücevherlerinin kökeni bir gizem olarak kaldı....

Yeni bir çalışma,10.000 yıl öncesine kadar uzanan pirinç hasadının en eski kanıtlarını sunuyor.

9 Aralık 2022

9 Aralık 2022

Güney Çin’den gelen taş aletler üzerine yapılan yeni bir çalışma, 10.000 yıl öncesine dayanan pirinç hasadının en eski kanıtlarını ortaya...

Büklükale’de bulunan 3.300 yıllık bir tablet, Hitit İmparatorluğu’nun bir yabancı istilası ile karşı karşıya kaldığını gösteriyor

11 Mart 2024

11 Mart 2024

Anadolu’nun ilk merkezi devleti olarak kabul edilen Hitit İmparatorluğu, MÖ 1600 yıllarında yükselmeye başlamış; güçlü bir siyasi ve askeri birlik...

Topraklarını kiralayarak gelir elde eden Amos

30 Eylül 2021

30 Eylül 2021

Antik Çağ boyunca Anadolu’da kurulmuş küçük büyük krallıkların hepsinin gelir kaynağı savaşlardan elde edilen ganimetlerdi. Halktan alınan vergiler, vassallardan gelen...

Amerika’nın 20 Dolarında Siyahi Tarih

4 Şubat 2021

4 Şubat 2021

Amerika tarihi boyunca ilk defa bir banknotta siyahi bir kadına yer verilecek. Aslında planlama Biden seçimlerinden çok öncesine Obama dönemine...

Mısırlı Arkeologlar Nil Deltası’nda 110 Antik Mezar Buldu

28 Nisan 2021

28 Nisan 2021

Nil deltası üzerinde çalışan Mısırlı arkeologlar, Mısır’ın Firavun krallıklarının ortaya çıkmasından önceki dönemine ait düzinelerce nadir bulunan hanedanlık öncesi mezarı...

Halikarnassos Surları Bodrum Turizmine Kazandırılıyor

22 Ocak 2021

22 Ocak 2021

Muğla’nın Bodrum ilçesinde tarihi “Halikarnassos Surları’nın” kurtarma çalışmaları hız kesmeden devam ediyor. Bodrum Sualtı ve Arkeoloji Müzesi denetimdeki Halikarnassos Batı...

Sağlık ve Temizlik Tanrıçası ‘Hygieia’nın Heykeli Bulundu

19 Ağustos 2021

19 Ağustos 2021

Dumlupınar Üniversitesi (DPÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölüm Başkanı Prof. Dr. Gökhan Coşkun’un kazı koordinatörlüğünde devam eden Aizanoi Antik Kenti...

Yeni Çalışma; “Tunç Çağı’nda hançerler ne için kullanılıyordu” sorusuna cevap veriyor.

30 Nisan 2022

30 Nisan 2022

Tunç Çağı tabakalarının önemli maddi kalıntılarından biri olan bronz hançerler üzerinde yeni bir çalışma gerçekleştirildi. Çalışma, “Tunç Çağı hançerleri ne...

Alexandria Troas Antik Kenti’nde 2.000 Yıllık Altar Bulundu

9 Ekim 2021

9 Ekim 2021

M. S. 1 ve 4’ncü yüzyıllarda döneminin en büyük ticari limanına sahip Alexandria Troas Antik Kenti’nde yapılan kazılarda 2.000 yıllık...

Galloway Viking Hazinesinin Orta Asya İşçiliği Herkesi Şaşırttı

27 Mayıs 2021

27 Mayıs 2021

Uzmanlar bir metal detektörü tarafından keşfedilen Viking Çağı hazinesinin büyüleyici sırlarını ortaya çıkardı. Altın, gümüş, mücevher, nadir bir Anglo-Sakson haçı...

Afrika Timsahları Altı Milyon Yıl Önce İspanya’da Yaşadı mı?

25 Ekim 2020

25 Ekim 2020

Milyonlarca yıl önce, farklı cins ve özelliklere sahip birkaç timsah türü Avrupa’da yaşadı ve hatta bazen bir arada yaşadı. Ancak...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]