Yunanistan’ın İthaka adasında sürdürülen arkeolojik kazılarda, antik dönemin efsanevi kahramanı Odysseus’a adanmış kutsal bir kült alanı gün yüzüne çıkarıldı.
Agios Athanasios bölgesinde, “Homeros Okulu” olarak da bilinen alanda yapılan kazılar, Odysseus kültünün sadece mitolojik bir anlatı olmadığını, antik İthaka halkının dini ve sosyal yaşamında önemli bir yer tuttuğunu ortaya koyuyor.
Kazılar, Ioannina Üniversitesi tarafından 2018 yılından beri yürütülüyor. Profesör Emeritus Giannos G. Lolos ve ekibi, Dr. Christina Marambea’nın öncülüğünde devam ettirilen araştırma programında, önceki çalışmalarına merhum Doçent Litsa Kontorli-Papadopoulou ve Profesör Emeritus Athanasios Papadopoulos’un mirasını taşıyorlar.
Ekip, yaklaşık 30’dan fazla kil adak figürü, ritüel havuzlar, madeni paralar, altın ve bronz takılarla birlikte üzerinde “ODYSSEUS” ve “ODYSSEI” yazılı damgalı çatı kiremitleri ve yazıt parçaları keşfetti. Bu yazıtlar, Odysseus’a yönelik resmi bir tapınımın varlığını kesin olarak doğruluyor.
Bölgeden çıkarılan 4. ve 3. yüzyıla tarihlenen bronz Odysseus büstü, kült alanı Odysseus kültüne ait olduğuna dair önemli bir kanıt olarak ön plana çıkarıyor. Arkeologlar, buranın MÖ 2. yüzyılda Küçük Asya’da Magnesia kentinde bahsedilen “Odysseion” yani Odysseus kahraman mabedi olduğunu düşünüyor. Yazılı kaynaklar, bu mabette Odysseus onuruna düzenlenen atletik ve kültürel oyunlar olan “Odysseia”nın da gerçekleştirildiğini aktardı.
Kazı alanında bulunan eserler, Neolitik dönemden başlayarak Myken ve Roma dönemlerine kadar uzanan geniş bir zaman dilimine ait katmanları kapsıyor. Özellikle Myken dönemine ait taş kemerli yeraltı su deposu, dönemin gelişmiş mühendislik anlayışını gözler önüne seriyor.
Kazı başkanı Profesör Lolos, “Bu alan, sadece Odysseus efsanesinin tarihi temellerini güçlendirmekle kalmıyor, aynı zamanda antik İthaka halkının kahraman kültünü nasıl yaşadığını da anlamamıza olanak tanıyor. Yazıtlar ve diğer buluntular, Odysseus’a yönelik ritüel ve toplumsal bağlılığın MÖ 2. yüzyıldan Roma dönemine kadar sürdüğünü açıkça gösteriyor” dedi.
Bu keşif, Odysseus’un hem mitolojik bir kahraman hem de antik İthaka’da yaşayan insanların dini inançlarının önemli bir parçası olduğunu kanıtlıyor. Arkeologlar, tapınağın bölgesel tarih ve kültürde yeni bir dönemin kapılarını araladığını vurguladı.
Kapak Görseli: Odysseus’un mabedi olarak tanımlanan İthaka’daki Homeros Okulu sitesi. Χρ. Μαραμπέα (Christina Marampea) Greek Ministry of Culture
