30 March 2023 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Polonyalı Arkeologdan, Arkeolojide Devrim Yaratacak Yapay Zeka Projesi

Polonyalı bilim insanları arkeolojide yeni bir çağ açıyor. Tarih öncesi mezarlıkları, kaleleri ve yerleşim yerlerini tespit etmek için yapay zeka kullanmayı planlıyorlar. Sistem amaçlandığı gibi ilerlerse, tıpkı radyokarbon tarihlemesinin yaptığı gibi bir devrim yaratacağına inanıyorlar.

Çalışma başarılı olursa, Polonyalı Bilim İnsanları yerleşim yerlerini tespit etmek için yapay zeka kullanan ilk bilim insanları olacak.

Varşova Üniversitesi’nden proje önderi Piotr Wroniecki: “Antik insan yapımı yapıların izlerini tespit etmek için yapay sinir ağlarını kullanmak istiyoruz. Popüler kanının aksine, Polonya’da bile yoğun ve uzun vadeli insan varlığının bilinmeyen binlerce kalıntıları vardır. Verilerde çok büyük bir artış bekliyorum” dedi.

Wroniecki’nin ekibi sadece arkeologları değil aynı zamanda coğrafyacıları, tarihçileri, bilişim uzmanlarını ve özel sektörden uzmanları da içeriyor.

Piotr Wroniecki, Yapay bir sinir ağının düzgün çalışabilmesi için, işlenmesi için çok büyük miktarda veriye ihtiyacı vardır. Bu nedenle, projenin bir parçası olarak terabaytlarca uydu görüntüsünü + besleyeceğiz. Birkaç on yıldır, bilim insanları bu görüntüleri arkeoloji için analiz ediyorlar, ancak insanlar fotoğraflara bakıyor. Çok zaman alır. Ayrıca insanlar onlara öznel olarak bakarlar. Bu yüzden insan faaliyetinin eski izlerini gözden kaçırıyorlar. Yapay zekanın bunları hızlı, verimli ve objektif bir şekilde tespit edebilmesini umuyoruz” dedi.

Roundel adı verilen Neolitik döneme tarihlenen nesne, orta Avrupa'nın her yerinde görünen hendekleri olan eş merkezli bir yapı, Fotoğraf: Google Earth
Roundel adı verilen Neolitik döneme tarihlenen nesne, orta Avrupa’nın her yerinde görünen hendekleri olan eş merkezli bir yapı, Fotoğraf: Google Earth

Sinir ağı, uydu veya hava fotoğraflarında görülebilen mahsul işaretlerini ayırt etmeye odaklanacak şekilde programlanacak. Eski binaların kaldığı yerlerde, tahılların ve otların büyüme şekli, çevredeki alanlardakinden biraz farklıdır. Tarih öncesi evlerin ana hatları, örneğin daha koyu bitki örtüsü ile belirtilir. Avrupa’daki yeni arkeolojik alanlar genellikle bu şekilde keşfedilir ve özelliklede kuşbakışı görülebilecek değişiklikler aranarak bulunurlar.

Wroniecki şunları söyledi: “Bu nedenle, belirli bir tür nesneye, bir yerleşime veya bir megalitik mezara değil, belirli bir anıtın yeraltındaki varlığını ortaya çıkaran, kırpma işaretleri şeklinde bir tür aracıya odaklanacağız.”

Uydu görüntüleri bir yapay zeka sistemine yüklenecek, bu sistem daha sonra kırpma izlerini bulacak, bunları arkeolojik kalıntılar olarak sınıflandıracak ve ardından bunları bir harita üzerinde ana hatlarıyla işaretleyip işaretleyecektir.

Wroniecki, bu işi manuel olarak yapmanın aylar alacağını söyledi. Yapay sinir ağları zaten seramik parçalarını sınıflandırmak için kullanılıyor olsa da, şu ana kadar “dünyada hiç kimse eski insan faaliyetlerinin izlerini bulmak için uydu görüntülerinde kırpma izlerini analiz etmek için yapay sinir ağlarını kullanmadı” diyor.

Şu anda, arkeologlar genellikle tek bir yerleşim veya mezarlığa odaklanıyor. Ancak Wroniecki, bu konuların bir bütün olarak incelenmesi gerektiğine ve arkeolojik peyzajın kapsamlı bir incelemesinin yapılması gerektiğine inanıyor.

Projenin üç yıl sürmesi planlanıyor ve arkeolog, tüm Avrupa’da kullanılabilecek bir prototip araçla sonuçlandırmayı umuyor.

Kaynak: PAP

Banner
Benzer Yazılar

Çin’deki Terracotta Ordusu çukurunda 20’den fazla Terracotta Savaşçısı çıkarıldı

24 Ocak 2022

24 Ocak 2022

Çin haber ajansı CGTN’ye göre, Çin’in kuzeybatısındaki Shaanxi eyaleti Xi’an’daki Terracotta Ordusu çukurundan 20’den fazla Terracotta Savaşçısı çıkarıldı. İmparator Qinshihuang’ın...

Arkeologlar Derneği’nin Paylaşımı Kadın Arkeologlardan Tepki Topladı

22 Aralık 2021

22 Aralık 2021

Arkeologlar Derneği’nin sosyal medya hesabından yaptığı “Türkiye’nin kadın arkeologları hiç durmadan mesleğimize katkıda bulunmaya devam ediyor. Yolları açık olsun” videolu...

DNA analizleri ile yüzün yeniden yapılandırılması mümkün

22 Haziran 2022

22 Haziran 2022

Viyana Üniversitesi ve Ulsan Ulusal Bilim ve Teknoloji Enstitüsü tarafından Kore Ulusal Müzesi ile işbirliği içinde yönetilen uluslararası bir ekip,...

20 Milyon Yıllık Fosil Ödeme Aracı Olarak Kullanılmış Olabilir

22 Ekim 2021

22 Ekim 2021

Bu yıl gerçekleştirilen arkeolojik kazı çalışmalarında ilginç buluntu ve bilgilere ulaşılıyor. Bunlardan birisi de, Tyana Antik Kenti’nde ele geçirilen 20...

Louvre Müzesi’nin Enteresan Tarihi

3 Şubat 2021

3 Şubat 2021

Paris’te bulunan Louvre Müzesi dünyanın en tanınmış ve büyük müzelerinden biridir. Aynı zamanda Dünyanın en çok ziyaret edilen müzesi olma...

Vikinglerin Yule Ağacı ve Noel Ağacı Arasındaki Benzerlikler

18 Aralık 2020

18 Aralık 2020

Kuzey halklarının genel isimlendirmesi denince hemen akla Vikingler gelmektedir. Bugün Viking terimi bu halklar için kullanılan en genel tanımdır. Halbuki...

Denizci bir halk olmayan Hititler Doğu Akdeniz ticaretini nasıl elinde tuttu

11 Aralık 2022

11 Aralık 2022

Anadolu, Tunç Çağı’nda önemli kara ticaret yollarına sahipti. Asurlu tüccarların kurduğu karumlar MÖ 2 binli yıllarda ticaretin ana damarlarını oluşturdu....

Bir Battaniye Yapmak İçin Kaç Hindi Tüyü Gerekir?

30 Kasım 2020

30 Kasım 2020

Atalarımızın bizim kadar şanslı olmadıkları dönemlerde kendilerini sıcak tutabilmek için alternatif bir çok şeye ihtiyaçları vardı. Bu alternatiflerden bazıları da...

Tüy kökenlerinin gizemi: Kabarık pterozorlar tartışmayı nasıl yeniden alevlendirdi?

5 Kasım 2020

5 Kasım 2020

Tüy deyince ilk akla gelen hayvanlar kuşlardır. Bilinen en eski kuş olan Archæopteryx’in fosilleri yaklaşık 160 yıl önce ilk kez...

Galaktik Arkeoloji: Gökbilimciler Yıldızları Fosil Olarak Kullanarak Samanyolunu İnceliyor

14 Aralık 2020

14 Aralık 2020

Galaksimizin yıldız popülasyonunu anlamak, sadece kendi dünyamız hakkında değil, aynı zamanda bir bütün olarak evren hakkında da çok şey ortaya...

Altmış yıl önce kaçırılan Kibele heykeli Afyonkarahisar Müzesi’nde sergilenecek

1 Ocak 2023

1 Ocak 2023

1960 yılında yasadışı yollarla İsrail’e kaçırılan doğurganlığın ve bereketin sembolü tanrıça Kibele’ye ait heykel Afyonkarahisar Müzesi’nde sergilenecek. Eski Çağ Anadolu’sunda...

Tanis bronz heykelcikleri antik ticarete ışık tutuyor

19 Temmuz 2021

19 Temmuz 2021

Bir araştırma ekibi, Mısır’ın Tanis kentinde yakın zamanda ortaya çıkarılan 3.000 yıllık bronz heykelciklerin , eski Mısır’daki uluslararası ticaretle ilgili...

Nötron aktivasyon analiz sonucu; Çanak çömlek avcı-toplayıcılar tarafından da kullanıldı

1 Mayıs 2022

1 Mayıs 2022

Çanak çömlek yapım ve kullanımının yerleşik hayata geçiş ile birlikte görülmeye başladığı kabul edilir. Ancak, Japonya’nın Tanegashima bölgesinde bulunan çanak...

Kuzeybatı Çin’de bulunan 2700 yıllık Asur tarzı deri pullu zırh

10 Aralık 2021

10 Aralık 2021

MÖ ilk bin yılında Orta ve Doğu Avrasya arasında çevre ve insan toplulukları için çok önemli siyasi, kültürel, askeri ve...

50 bin yıllık taş aletler maymunlar tarafından yapıldı

2 Ocak 2023

2 Ocak 2023

Brezilya’da keşfedilen 50 bin yıllık alet taş aletlerin kapuçin maymunları tarafından yapıldığına dair bulguları içeren araştırma yayınlandı. Brezilya’nın kuzeydoğusunda yer...

Yorumlar
Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]