13 February 2026 Gelecek Geçmişin Ürünüdür

Neandertallerin Ölümünden Homo Sapiensler mi Suçlu?

Neandertallerin ölümünden Homo sapiensler suçlu gösterilmemelidir. Bu yargı son Leiden araştırması ile ortaya atıldı. Araştırma, neandertallerin ölümünden Homo sapiensler suçlu olarak gösterilmemesi yönünde yeni fikirleri kapsıyor.

Neandertal, modern insan soyu Homo sapiens‘ten önce yaşamış latince Homo neanderthalensis, yaklaşık 440.000 yıl kadar önce evrimleşmiş, 40.000 ila 28.000 yıl kadar önceyse soyları bir anda tükenmiş bir insan türüdür.

Bizler, yani Homo sapiens türünden önce yeryüzünde yaşayan neandertallerin nasıl yok olduğu konusu bilim dünyasında hala tartışmalı bir alandır. Arkeologlar ve antropolar arasında neandertallerin yok oluşu ile ilgili en çok ağır basan teori, Homo sapienslerin yani bizlerin ortaya çıkmasıdır. Ancak, son çalışmalar bu teorinin baskınlığını azaltmaktadır.
Neandertalleri düşündüğümüzde muhtemelen sınırsız zekası ve incelikli tavırlarıyla modern insanlarla karşılaştırıldığında solgun bir tür yarı maymun olan bir grup vahşi aklımıza gelecektir. Bu görüntü genellikle Neandertallerin ölümüyle bağlantılıdır: Zeki kuzenleri Homo sapiens olay yerine geldiğinde ölmeleri gerekiyordu .

Ancak son Leiden araştırması , Paleolitik arkeoloji veya antropoloji alanındaki uzmanların çoğunun artık bu rekabet teorisinin Neandertallerin ortadan kaybolmasının en makul açıklaması olduğuna inanmadığını gösterdi. Çoğu bilim adamı artık demografik bir açıklamanın daha olası olduğunu düşünüyor. Yazarların Hollanda’dan ve yurtdışından 216 meslektaşına anket yaptıktan sonra keşfettiği şey buydu.

“Sonuçlar bizi şaşırttı”

Gerçekleştirilen anket çalışmasının yer aldığı makalenin ortak yazarı Paleolitik arkeolog Gerrit Dusseldorp, “Dürüst olmak gerekirse sonuçlar bizi şaşırttı. Rekabet hipotezi, bilim adamlarının da dahil olduğu insanların zihninde derinden kök salmıştır. Bu hipotez için yaygın bir destek olmasını bekliyorduk, ancak durum böyle değildi.” dedi.
Dusseldorp, açıklamasına “paradigma değişikliğini rekabet hipotezini daha az makul gösteren son bulgulara bağlar. Daha önceki Leiden araştırması, “aptal” Neandertallerin huş ağacı kabuğundan katran yaptıklarını ve bunu mızrak uçlarını bir mızrağa yapıştırmak için kullandıklarını göstermiştir. Sonuçta o kadar da aptal değil. Ve Şubat ayında, Neandertallerin İspanya’da mağara resimlerini bıraktığı, uzun bir süredir sanatın yalnızca modern insanlara atfedildiği açıklanmıştı” diyerek devam etti.

Arkeolojik farklılıklar neredeyse tamamen yok oluyor

Dusseldorp’un meslektaşı Wil Roebroeks kısa süre önce NOS yayıncısına verdiği demeçte, bu, Neandertaller ve Homo sapiens arasındaki arkeolojik farklılıkların neredeyse tamamen ortadan kalktığı anlamına geldiğini ifade etti . Dusseldorp’da buna ek olarak “Aynı dönemde karşılaştırdığınız sürece Neandertaller de Homo sapiens kadar zeki görünüyor. Neandertaller ve Homo sapiens, 200.000 yıl önce etkileyici bir şekilde dünyayı birlikte yürüdüler ve görünüşe göre bu çağdaşlar aşağı yukarı eşit derecede gelişmişlerdi” dedi.

Peki Neandertallerin ölümü için makul bir açıklama nedir? Ankete katılanların çoğu, ana nedenin demografik faktörler olduğunu düşünüyor. Dusseldorp: ‘ Örneğin Neandertaller , Homo sapiens’ten daha küçük gruplar halinde yaşadılar. Akrabalılık ve genetik çeşitlilik eksikliği bir rol oynamış olabilir. Ek olarak, Neandertallerin bazıları modern insanlara dahil edilmiş gibi görünüyor. İnsan genomunda hala Neandertal DNA’sı buluyorsunuz. Bu nedenle bir tür genetik seyreltme.

Nispeten az malzeme kalıntısı

Öyleyse Neandertallerin nasıl öldüğü hiçbir şekilde kaçınılmaz bir sonuç değildir. Bunun nedeni kısmen nispeten az malzeme kalıntısı olmasıdır, bu da eksik parçaların bulunandan daha büyük olduğu anlamına gelir. Ancak daha fazla netlik sağlanana kadar Dusseldorp meslektaşlarına, basın görevlilerine ve bilim muhabirlerine şunu söyledi: “Rekabet tezini standart olarak görmeyi bırakalım. Uzmanların çoğu bu insan türünü uzun süredir aptal olarak görmediğini, Neandertallerin sanıldığından daha zeki olduğunu hâlâ çok sık okuyorum.”

Makale yazarı: Merijn van Nuland

Banner
Benzer Yazılar

Almanya’nın Chiemsee Gölü’ndeki 600 yıllık bir kilisenin kalıntıları aranırken 1.000 yıllık bir kült alanı keşfedildi

26 Şubat 2024

26 Şubat 2024

Arkeologlar, Almanya’nın Chiemsee Gölü’ndeki bir ada olan Fraueninsel’de, 1800’lerin başında yıkılan 600 yıllık bir kilisenin kalıntılarını ararken 1.000 yıldır yeraltında...

Levant’ta para birimi olarak kullanılan gümüşün en eski kanıtlarına ulaşıldı

9 Ocak 2023

9 Ocak 2023

Pazar günü, İsrailli arkeologlar, günümüz İsrail, Ürdün, Lübnan, Suriye ve Türkiye’nin bir kısmını içeren Levant bölgesinde gümüşün para olarak kullanıldığına...

Domuztepe Höyüğü kazılarında 7 bin 600 yıllık damga mühür ortaya çıkarıldı

12 Ekim 2022

12 Ekim 2022

Hacettepe Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Halil Tekin başkanlığında devam eden Domuztepe Höyüğü kazılarında 7 bin...

Adramytteion Antik Kenti kazılarında Roma hamamına ait yer altı ısıtma sistemi ortaya çıkarıldı

8 Ekim 2022

8 Ekim 2022

Antik çağ tarihçilerinden Strabon, Heredot ve Stephanos Byzantinos’un eserlerinde adı geçen Adramytteion Antik Kenti’nde devam eden kazılarda Roma dönemine ait...

İskoçya’nın Highlands bataklığında keşfedilen en eski tartan

2 Nisan 2023

2 Nisan 2023

Yeni araştırmalara göre, İskoç Yaylaları’ndaki bir bataklıkta keşfedilen bir kumaş parçası, şimdiye kadar keşfedilen en eski geleneksel tartan olabilir. 1980’lerin...

İncil’de Hz. İsa’nın öğrencisi Mary Magdalene’nin memleketi olarak bahsedilen Magdala Antik Kenti ortaya çıkarıldı

15 Ekim 2023

15 Ekim 2023

İncil’de Hz. İsa’nın öğrencisi Mary Magdalene’nin memleketi olarak bahsedilen Magdala Antik Kenti akın zamanda İsrail’in Tiberya kentinin dışında bir ibadet...

Colossae Antik Kenti Kazı Çalışmaları Başlıyor

5 Eylül 2021

5 Eylül 2021

Denizli ilinin Honaz ilçesinde yer alan Colossae Antik Kenti, yüzey araştırmaları sonrası kazı çalışmaları başlıyor. Dünyanın yedi büyük kilisesinden birisi...

Stonehenge Tüneli Alanında Bronz Çağı Mezarlar ve İşlikler Ortaya Çıkarıldı

4 Şubat 2021

4 Şubat 2021

İngiltere’de yaklaşık 5 bin yıllık olduğu tahmin edilen Stonehenge Anıtı geçtiğimiz günlerde altından geçmesi planlanan tünel ile gündeme gelmişti. Tünelin...

Dara Antik Kenti’nde daha önce görülmeyen ampulla bulundu

11 Ocak 2022

11 Ocak 2022

Ampulla, antik dönemlerde Hristiyan hacıların kutsal merkezleri ziyaretleri sırasında oradan getirdikleri koku kaplarına verilen genel isimdir. Birçok antik dönem kent...

İngiltere’de Romalılara Ait Tuz Üretim Alanı keşfedildi.

9 Ekim 2020

9 Ekim 2020

Spalding Western Relief Road için hazırlık çalışmaları kapsamında bir grup arkeolog Pinchbeck’te bir kazı çalışması yürütüyor. Yine bu çalışmalar kapsamında...

Arkeologlar Tacikistan’da erken insan varlığına dair nadir kanıtlar ortaya çıkardı

10 Kasım 2024

10 Kasım 2024

Arkeologlar, Tacikistan’ın merkezindeki Zeravşan Vadisi’nde, bölgede erken insan yerleşimine dair bulgular sunan çok katmanlı bir arkeolojik alan keşfettiler. 150.000 ila...

Prusias ve Hypium Antik Kentinde Heyecanlı Gelişmeler

4 Aralık 2020

4 Aralık 2020

Prusias ve Hypium Antik Kentinde beklenmeyen buluntulara ulaşılması heyecanlı gelişmelerin kazı boyunca devam edeceğinin sinyallerini veriyor. Düzce’nin Konuralp mahallesinde yer...

Aigai Antik Kenti’nde Demeter Tapınağı Ortaya Çıkarılıyor: Binlerce Minyatür Hydria Bulundu

26 Ağustos 2025

26 Ağustos 2025

Manisa’nın Yunusemre ilçesindeki Yuntdağı bölgesinde yer alan Aigai Antik Kenti’nde yürütülen kazılarda, Yunan mitolojisinin tarım ve bereket tanrıçası Demeter’e adandığı...

Arkeologlar Kırım Dağları’nda 1.600 yıllık asil kadınlara ait mezarlar ve altın takılar buldu

4 Aralık 2024

4 Aralık 2024

Arkeologlar, Kırım Dağları’nda Bahçesaray bölgesinin Mangup yaylasında, altın ve gümüş takılarla dolu soylu kadınlara ait mezarlar buldular. Rusya Bilimler Akademisi’ne...

Beyaz Jaguar’ın Ülkesi Sak-Bahlán: Maya Direnişinin Kayıp Şehri Meksika Ormanlarında Ortaya Çıktı

1 Ağustos 2025

1 Ağustos 2025

Meksika’nın Chiapas eyaletindeki yoğun yağmur ormanlarının derinliklerinde, arkeologlar Maya uygarlığının son direnişçilerinin saklandığı ve yüzyıllardır kayıp olan Sak-Bahlán kentinin izini...

Yorumlar
Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

[mc4wp_form id=”621″]